RP DÉS oem
| 9S TU | OPERA SPIRITUALIA IOANNIS PHIL. ROOTHAAN SOCIETATIS IESU PRAEPOSITI GENERALIS XXI VOLUMEN PRIMUM LUDOVICUS DE JONGE ET PETRUS PIRRI SACERDOTES S. L EDIDERUNT — — QW, CO, FO aua N^ © DOMESTIC VEN Li! EAS ROMAE
APUD POSTULATOREM GENERALEM 5S. I. 5, BORGO 8. SPIRITO
1936
PRINTED IN ITALY
Sa * s ] Bé TUN j à C 3 (s ca + TR bs " 2 \ M . i à IMPRIMI POTEST Romae, 27 Mart. 1936. RAPHAEL BITETTI, Praep. prov. Rom. S. I. v IMPRIMATUR Romae, 27 Mart. 1936. T los. PALICA Archiep. Philipp., Vic. ger. DR DER SERRE PSE ER ———— ROMAE - TYPIS PONTIFICIAE UNIVERSITATIS GREGORIANAE
LECTORI SALUTEM
/
Opera Spiritualia Servi Dei Ioannis Philippi Roothaan edituri, pauca verba praefanda nobis esse censuimus de serip- tis, quae reliquerit. |
Praeter epistolas, quarum ferme viginti milia supersunt, ingens seriptorum numerus, omne genus codices, libelli, ehar- tae, seidae in Archivo Curiae S. I. inveniuntur. Tantus est, ut diffieile sit decernere, utrum maior fuerit pietas filiorum, qui minimas etiam carissimi Patris res conservaverint, an seripto- ris assiduitas, qua per totam vitam quidquid sibi, scholastico, magistro, contionatori, confessario, missionario, superiori in officio fungendo utilitati esset, sive meditans adnotaret sive legens excerperet. Quae quidem «reliquiae» non omnes, ut sunt venerandae, ita etiam in lucem edendae esse videntur. Aliae enim breviores sunt, interruptae, nimis ieiunae, memo- riae tantum adiuvandae vel stili exercendi eausa notatae, aliae e variis libris desumptae vel in compendium redactae, aliae in scholarum tantum usum compositae. Ut autem omnium scripto- rum aliquis conspectus habeatur ea hac ratione in tabulas di- gessimus. |
I. LrrrEeRAE. — Oratiunculae (Amstelodami, Dunaburgi, 1800-1806). Notata Graeca et Latina (Dunaburgi, 1806-1809... ?). Carmina Latina (Dunaburgi, Polociae, Puszae, Orszae, Brigae, 1806-1823). Partes Orationum S. Io. Chrysostomi in Latinum conversae (Puszae, 1813-1816). Excerpta Graeca (Dunaburgi, Puszae, 1806-1816). Ars Poetica (Puszae, 1813?). Tractatus bre- vis de Eloquentia Sacra (Brigae, 1821). Locutiones quaedam Germanicae (Brigae, 1821).
IL Hisrorra. — Annuae Collegii Dunaburgensis 1780-1807 (Dunaburgi, 1807). Historia Collegii Dunabwrgensis a. 1808 (Ib. 1808). Vitae nostrorum quorumdam (Ib. 1806-1809). Sum-
€
IV LECTORI SALUTEM
marium Vitae C. Wilhelmi Lawwers (Ib. 1808). Compendium Vitae P. Anselmi Eckart (Tb. 1809). Compendium Vitae M. Loan- nis de Coullemont (Puszae, 1812). Res quaedam memorabiles Collegii Puszani (Puszae, 1816). Excerpta (Brigae, Taurini, Romae?) Breves Adnotationes de Rebus Societatis in Alba Rossia et in Italia (Romae, 1844). Ex Audientiis (Romae).
III. PmuiLosoPHi.. — Theses e Philosophia (Polociae, 1809-1812?). De Pseudophilosophis ("Taurini 1823-1829?). De Relatione Operum in Dewn (Taurini 1823-1829).
IV. THéoLocrAa. — Scripta ad omnes fere Tractatus perti- nentia (Polociae 1809-1812... ?).
V. S. ScrIPTURA. — Brevis Explanatio Psalmorum ex V. P. Roberto Bellarmino (Polociae 1809-1812?). Loci S. Scripturae (Ib.?). Elenchus alphabeticus locorum S. Scripturae (?). Ex- cerpta (ex opere q. i. S. Seriptura adversus incredulos vindi- cata, Taurini?).
VI. Pagpacocica. — Historiae utiliter Tluventuti proponen- dae (Dunaburgi, 1806-1809... Methodus catechizandi (Ro- mae, ...?). Varia de Ratione Studiorum (Aha aliis locis et tem- poribus). Istruzione pei Tutori degli Orfani (Romae, 1839).
VII. Ascerica. — Excerpta varia e variis materiis asceticis (Non uno loco nee tempore). Spiritualia seu Adnotationes et excerpta de rebus spiritualibus (It). Exempla e Vita Sancto- rum, (It). Documenta aurea (Puszae 1812-1816). De Ratione Meditandi (1b.).
VIII. MapITATIONES ET INSTRUCTIONES. — (Plurimae nu- mero, aliae aliis loeis et temporibus). Series Exercitiorum (?). Mysteria (Romae, 1830...?).
IX. CowmrowEs. — (Plurimae numero, aliae aliis locis et temporibus). | X. ADHORTATIONES. — Epistolae (encyclicae) ad Patres et
Fratres Societatis Iesu datae (Romae 1830-1851).
XI. ExerorrrA SprriruaLrA. — S. P. Ignatii de Loyola, cum
versione litterali ex autographo hispanico notis illustrata (Ro-
mae, 1835...).
XII. ScrrpraA Pmrvara. — Diarium (Dunaburgi, Polociae, Puszae, Orszae, Brigae, 1804-1822). Octidua (Romae, 1829-1852). Reliquiae Cogitationum (Romae... 1830-1852).
Iamvero hune indicem consideranti apparet, illa seripta, quae quinque prioribus loeis enumerata sint, a proposito nostro
LECTORI SALUTEM V
aliena esse. Etsi enim a viro summe spirituali composita sunt, non tamen opera spiritualia diei possunt. Sed neque quae dein- de sequuntur singula in lucem edenda esse videntur. Ut dixi- mus, alia eaque multa nimis breviter, alia minus elaborate, vel- ut contiones polonice et germanice habitae, notata sunt. Quare omissis inutilibus delectus faciendus erat, quo Servi Dei vita spiritualis et zelus gloriae Dei proximorumque salutis procu- randae et gubernandi ratio plana fierent. Haee sunt quae vi- rum efficerunt. Haee tria arctissime inter se nexa, ex Exercitiis Spiritualibus S. P. Ignatii, etiam atque etiam summo cum stu- dio et ardore repetitis, hausta, ex ommibus paginis elucent. Unum monere liceat, Servum Dei non solum ut omnes, qui vi- tae sanctitate excelluerint, humilitatem summo studio coluisse, sed in ea persequenda re vera ad imum, ut aiunt, descendisse. Ab inito novitiatu ad mortem usque quaecumque in se animad- vertebat vel animadvertere sibi videbatur peccata, offensiones, neglegentias, immo vel levissimam eorum umbram, inclementer iudieabat et ut « semper eontra se essent» durioribus verbis seripta eonservabat. Siquidem candidae animae luee caelesti non solum illustratae sed omnino imbutae, si terrestre quid sibi incidebat, dolori et horrori erat. |
Frequenter tam in adnotationibus privatis quam in aliis seriptis errores philosophicos, morales, theologicos aetatis suae, modo elarius modo obscurius, designat et redarguit, frequenter etiam vexationes, quibus Ecclesia et imprimis Societas Iesu premebatur, eommemorat. Quos quidem loeos singulos notis ornare supervacaneum duximus.
Omnibus, quorum consiliis aliisque officiis usi sumus, bene- fieii memores maximas gratias agimus.
Libelli, in quos Servus Dei ab ipso Tirocimu, initio sive rettulit quod sibi acciderat, sive collegit quod. e libris spiri- tualibus hauserat, sive adnotavit lumina quae in meditationi- bus aliasve mentem illustraverant, vix non omnes supersunt. Desiderantur tantum praeter aliquot paginas vetustate detri- tas commentarii annorum 1823-1829, quibus Augustae Tauri- norum Hector «Collegiis Provinciarum », quae dicebantur praefuit.
E quibus adnotationibus eae, quas ante itum Gencrala- tum scripsit et velut in wnwm corpus collegit, nunc. primum Diari titulo in lucem eduntur, omissis quibusdam precibus, pWs praxibus, meditationum punctis, quae a noviciorum Ma- gistro cum omnibus alumms communicatae fuisse videntur.
Manuscriptum invenitur Romae in Archivo Curiae Gene- raliciae S. I.
Fidelis DEUS, per quem vocati estis in Societatem
Filii Eius IESU Christi D. N. (I Cor. 1.)
Profectus sum ex Babylone Amstelaedamensi
Perveni Dunaburgum.
Accepi vestem Soc. Iesu a R. P.
Rogalinski (*) R. Coll. et M. N.
Incepi Exercitia menstrua S. P. Ignatii, duce R. P. Eckart (?) VMS Des e : :
noun sum in ed Po- lociae Sodalitatem sub titulo SS. Cordium Izsu et MARIAE
Suscepi Clerieatum et Minores Ordines ab Illss. Exellss. Revss. Dno Ioanne Benislaw- Bkr(yoic Lt c EE
' Vota simplicia prima vice emisi Dunaburgi in festo Assum- ptionis B. V. ManraE
Absoluto Tirocinii biennio vota nuneupavi celebrante R. P. Rogalinski, Dunab. in festo D: AloysHe, v. PEINE
Doeui ibidem in soie per triennium sub eodem Rectore usque ad annum . !
Adveni Polociam pro discorde Theologia
Anno 1804 die 29 Maii
>
»
1805
1806
1809
»
»
>
1 Iuhi
13 eiusd.
24 Aug.
m. Febr.
28 Iulii
27 Aug.
21 Iuli
3 Iuli
die 12 Aug.
(1) Iaeobus Rogalinski (1761-1813), Rector et Magister Noviciorum. (2) Anselmus Eckart (1721-1809), Socius Mag. Nov. (3) Ioannes Benislawski (1736-1812), Ep. Gadar, i. p. i. Coadi. Ep. Mohilev.,
promotor insignis restituendae Soc. Iesu.
6 DIARIUM
Suscepi S. Ordinem Subdiaco- natus Polociae ab Illmo. Io.
ues S eie
—
LVL ER LS MO AE PAPE 22 0391559 523. Ian. V.S. | DR AR m conatus » » 2225 » xo cu dq'eesbyteratus » TRS NA » ncn Ami eh Did." » PS 9d APT: Veni Puszam pro docenda Rhet. nostros, Rectore R. P. Roga- : ng 7e : » » » 29 Sept. Veni Orszam, Hietore R. p. Swietochowski() . . . . » 1816 » 9 Aug.
Veni Mscislav pro officio ex-
eurrentis, Rectore R. P. Ry-
pin uel Du cu » 1818 » 25 Sept. Veni Orszam pro officio concio-
natoris, Rectore R. P. Ri-
CHA AO C 6n EDR da ee à » 59 895 Oct V. Feci professionem sollemnem
in manu R. P. Prov. Swieto-
Duo dele open UI isod519 :$« 2 Febr. Profeetus in exsilium ex Rus-
ODA EE S. ep 2041920 t» ett SA pr: VS. Veni Brigam in dis m AES » He OMS 239 ITS NSS.
Fe à
N. B.- Perspicuum est tam ex ipsis litteris quam ex atra- menti colore, hunc brevem conspectum. vitae, in Russia actae, a scriptore procedente tempore esse confectum. |
Cfr. Epistolae Io. Ph. Roothaan. Vol. I, epp. XIX-LII. Ro- mae 1935. |
(4) Stanislaus Swietochowski (1759-1831), Rector Coll. Orszani, postea Praep. Prov. Rossiae et Galiciae.
(5) Iosephus Rypinski (1781-1819), Superior Res. et Miss. Mseisl.
(6) Desiderius Riehardot (1769-1849), Rector Coll. Orszani, postea Praep. Prov. Galliae.
DUNABURGI 1804-1806 7
De beneficio vocationis
Quantum sit beneficium voeatio ad Societatem, ad oculum patebit euivis eonsideranti, quod 1? per illam removentur ple- raque impedimenta salutis, et 2° per illam aequiruntur omnia quae ad salutem consequendam plurimum conferunt in vifa, in morte et post mortem. Et haec quidem Societati eum reli- quis Religiosis Ordinibus sunt communia. Magnitudo beneficii erescit, si partieularia considerentur. Societas enim habet al. tissimum finem, sanctitatem propriam in perfectissima Christi imitatione et studium animas lucrandi, quod Divinorum om- nium divinissimum appellat S. Dionysius. Singulariter a Deo amatur; id patet in eius fundatione, propagatione, in mira complurium vocatione, in conformitate quam cum Christo ha- bet, scil. persecutiones iniustas, in mirabili Eius conservatione, in manifesta assistentia, qua dispersi inter tot pericula cum aedifieatione vivunt, mutuam inter se caritatem et in populo pristinam auctoritatem inter turpissimas calumnias conservan- tes, in specialibus erga Eam favoribus, de quibus V. P. Lan- cicius et P. Nadasi, v. gr. connexa eum perseverantia in So- cietate gratia finali, eximia gloria in coelo, singulari Sanctis- simae Matris MARIAE protectione, ete.; habet media particu- laria ad suum finem efficacissima, copiosissima; aestimabatur summe ab ommibus sanctitate illustribus viris; Pontifices In- stitutum digitum Dei et brachiwm Ecclesiae dexterum appella- bant; adde laudes SS. Philippi Nerii, Caroli Borromei, Fr. Sa- lesii, Theresiae, BB. Iosaphat M. et Archiep. Poloc., qui dicere solebat, non esse e praedestinatis, qui non sunt amici S'ocie- tatis. Quid autem ex his omnibus?
1° Si tantum donum DEI est vocatio, ergo gratum te praestare debes, et quotidie pro dono perseverantiae preces et mortifieationes offerre.
2» Si tanta ac tot media habet ad finem eonsequendum, his mediis constanter uti debeo. Ratio erit gravior, quo DEUS fuit liberalior.
3° Finis primarius est salus propria, secundarius sa- lus proximorum : quomodo sanctificabis alios ipse non sanctus? Exempla verbis praestant. Prudentis est, sibi primum consu- lere.
4 Si Societas est in ea quam meretur apud omnes ae- stimatione, sollicite eaveam oportet, ne moribus non satis com- positis maeulam ei inuram. Famam Societatis ubique mecum cireumfero.,
8 DIARIUM
Speculum semper prae oculis habendum
« Homines mundo crucifixos et quibus mundus ipse sit cru- cifixus, vitae nostrae ratio nos esse postulat; homines novos, qui suis se affectibus exuerint, ut Christum induerent; sibi mortuos, ut iustitiae viverent; qui, ut Divus Paulus, in labo- ribus, in vigiliis, in 1eiuniis, in castitate, in scientia, in longa- nimitate, in suavitate, in Spiritu Saneto, in charitate non fic- ta, in verbo veritatis se Dei ministros exhibeant: et per arma iustitiae a dextris et a sinistris, per gloriam et ignobilitatem, per infamiam et bonam famam, per prospera denique et ad- versa, magnis itineribus ad caelestem patriam et ipsi conten- dant et alios etiam quaecumque possunt ope studioque compel- lant, maximam Dei gloriam semper intuentes ». Haec est sum- ma, hie scopus Instituti, ad quem assequendum plurimum 1iu- vabit omnium Regularum et Constitutionum exaeta strietaque observantia.
Dicebat S. P. N. IGNATIUS, perpaucos ae forte vix ullum esse, qui perfecte intelligat, quantum DEO volenti in se coo- perari ipse impedimento sit, quantumque DEUS in nobis ef- fieeret, nisi a nobis ipsis impediretur. — «Itaque cum metu « et tremore salutem vestram operamini. DEUS enim est qui
« operatur in vobis et velle et perficere, pro bona voluntate » (Phil. 2).
Idem S. P. Coadiutorem quemdam ex nostris, qui negli- gentior in re quapiam fuerat, interrogavit: « Quid quaeris? «Quid speetas in Religione? ». Qui eum DEUM. se spectare respondisset, «Si DEUS, inquit IGNATIUS, propositus tibi «finis est, graviter certe multaberis. Nam mundo servire ac « vanitati indiligenter, haud magnum sane erimen est, DEO «vero speetante oscitanter aliquid faeere atque ignave, into- «lerabile est». Maledictus qui opus DEI fac negligenter. Hier. 48. .
DUNABURGI 1804-1806 . 9
Formula Votorum Simplicium
« Omnipotens sempiterne DEUS, Ego Ioannes Roothaan lieet undeeumque Divino tuo eonspeetu indignissimus, fretus tamen pietate, ae misericordia tua infinita et impulsus tibi ser- viendi desiderio, voveo eoram Saeratissima Virgine MARIA et curia tua coelesti universa, Divinae Maiestati tuae PAU- PERTATEM, CASTITATEM, et OBEDIENTIAM perpetuam in Societate IESU, et promitto eandem Societatem me-ingres- surum, ut vitam in ea perpetuo degam, omnia intelligendo iux- ta ipsius Societatis Constitutiones. A tua ergo immensa bo- nitate et clementia, per IESU Christi Sanguinem peto suppli- citer, ut hoe holocaustum in odorem suavitatis admittere di- gneris; et ut largitus es ad hoe desiderandum, et offerendum, sie etiam ad explendum gratiam uberem largiaris ».
Pia desideria non sunt nisi flores, fructum promittentes qui nisi suecesserit, arbor sterilis est et excidenda et in ignem mittenda.
Quaestiones quaedam et reflexiones frequenti meditatione alte menti imprimendae et notabilioribus casibus, qui sive laeti sive tristes accidant, applicandae.
Ad quid venisti?
Qualis debet esse vita tua? Religiosa, martyrium conti- nuum, vita Socii Iesu.
Quid hoe ad aeternitatem?
Quid hîc sensisset Cor IESU? Quinam essent in his cir- cumstantiis affeetus SSi. huius Cordis?
Quid hoe est? Unde venit? Quare fit? Quomodo hic mihi agendum ut DEO placeam? — —
Quare nune laetor? Quare tristor?
Quid hie et quomodo agendum, ut maior DEI gloria hine resultet?
Quomodo obiecta amoris et odii, desiderii et timoris mei conveniunt cum iis quae amabat aut abhorrebat IESUS?
Quomodo adimpleo in me proprietates victimae, mortui, statuae, baculi? iumenti?
Quomodo facis dignos fructus poenitentiae? Arbor es in- fruetuosa nil proferens bonorum fructuum, sed tantum fola et flores.
Daemon insultat DEO de servitio quo tu Ipsi servis, tot beneficiis praeventus.
DIARIUM
2? Humilitas quae est Fundamentum Perfectionis. Mo- E tiva et variae considerationes ad hane virtutem directae.
Hwmilitas est Fundamentum perfectionis; serio ergo illi incumbere debet quieumque perfectioni studet. Qui sine hae virtutes colligit, pulverem in vento portat, aquam haurit eri- E. bro, aedifieat in arena, quin potius destruit quam aedificat, cum virtutes omnes sine humilitate magis ad perniciem dueant quam ad salutem. Certe etiam Deus multo magis abominatur eum, qui opera sua perfecte quidem obit sed de eo superbit, quam eum qui humiliter de se sentit, quamvis alias esset ma- gnus peccator et scateret defectibus.
E. DEUS superbis resistit, humilibus autem dat gratiam. Su. perbis resistit. Qualem haee verba picturam exhibent malitiae E ac temeritatis superbi: et simul quantum horrorem superbo i debent ineutere! Vides quasi miserum et abiectum vermieulum
E sese erigere adversus Maiestatem infinitam, quae solo nutu - ipsum in nihilum reducere ac disperdere potest; hane autem LE. veluti de solio suae gloriae surgentem pugnam inire cum il-
lo misero. Quanta superbi temeritas! Quam horrenda sors il- lius, eui DEUS summae Maiestatis ae potentiae resistit! Hw- milibus autem dat gratiam. Quanta spes! Quid non poterit is, cui DEUS favet et quem DEUS adiuvat.
Quaenam est origo tua? Quid eras ante annos aliquot? Nihil. Nisi nihilum istud DEUS respexisset, esses adhuc ni- hil. — Nisi DEUS, qui te ex nihilo traxit, te conservaret, quo- vis momento recideres ad nihilum, quod olim eras. — Unde- m quaque ergo ex te nihil es: nihil habes ex te, sed quodcumque | demum habeas a DEO habes; ipsum tuum esse a DEO acce- pisti et quidem ita, ut Ipse in omnia retineat ius plenissimum, et nihil diutius tuum sit futurum, quam DEUS pro sua be- nignitate illud tibi permittere voluerit.
Quod autem a DEO tali ac tanto originem ducas, non mo- do non efferre te sed magis humiliare debet. Qui ex magna et celebri stirpe prognatus degener est filius, an talis nobilitatis suae gloriam iactare audeat? Imo vero id ipsum est, quod eum omnibus eontemptum reddit. Degenerum autem filium te esse a DEO, clamant praeter innumeras miserias et peccata tua,
| |
» P 1
DUNABURGI 1804-1806 11
ipsa haee superbia, qua te effers. DEUS est perfectus in omni perfectione. Tu vero ne unam quidem perfectam virtutem ha- bere facile evinceris, si es superbus. Humilitas enim est radix omnium virtutum, et fundamentum perfectionis, unde sequi- tur, ut superbus nullam habeat virtutem.
Nonne videretur tibi intolerabilis superbia, si quis men- dieus, e sordibus extraetus liberalitate alieuius divitis, opes suas iactaret, et oblitus pristinae conditionis de praesenti in- solenter superbiret? Nonne talis arrogantia merito omnibus nauseam moveret? — Substitue te, o superbum nihil, tali mendico, et imaginem tui non nisi tenuissimam habebis. Talis enim homo saltem iam aliquid erat et ex eo quod erat meliorem adsecutus foret conditionem: tu vero nihil eras, et ex nihilo factus es, quod es. — Etsi autem talis mendicus se non 1acta- ret nisi inter sui similes, seque non efferret nisi supra eos, qui eiusdem fuissent conditionis; an non sie quoque eius vanitas foret abominabilis? — Etiam si nemini se praeferret nisi lis, qui minori gauderent eonditione, an id adhue ullo modo vide- retur tolerandum, si spectatur, eum non superbire nisi de iis quae gratis accepit, nec se aliis praeponere nisi iis, quibus non tam larga quam ipsi liberalitate donatum est? — Et quidem qua ratione princeps liberalissimus servum exciperet vilissi- mum, qui sua liberalitate libertate et opibus donatus, sese hoc nomine efferre et aliis se praeponere auderet? Vere, de donis DEI superbire est tentare DEUM.
Quid potes sine DEO? Nihil... Quid? nihil? neque hoe qui- dem potes, sed peccare potes! sed non nisi peccare potes! quin imo non peccare non potes, nisi DEUS te adiuvat!
Si omnes gentes sunt coram DEO quasi non sint; si totum universum est coram DEO, quasi gutta roris antelucam (sieut S. Seriptura loquitur), quaenam est ergo substantia tua nisi nihil, cum vel comparatus eum universo etiam sie jam vere nihil sis!
Omnes ereaturae DEI voluntatem implent; ut tu perfe- ctius illi obedires, dedit tibi liberam voluntatem. Hoe summo beneficio, quod tibi DEUS concessit ad maiorem suam glo- riam tuamque utilitatem, abuteris, et id ipsum quod te magis gratum deberet reddere et ipsi te totum devincire, te ab ipso abalienat. Quae maior ingratitudo esse potest? Nonne ergo vere indignior et abominabilior es creaturis omnibus, etiam irrationabilibus ?
12 c DIARIUM
Caecum esse magna est infelicitas, sed si caecus sibi per- suadet quod bene videat, id profecto est summum malum, nam praecludit omnia media, quibus adiuvari posset: sic etiam pau- per, qui se divitem esse imaginatur, et ideo neque stipem ac- cipere vult, fame pereat necesse est. Talis autem est superbus.
Propter naturae dotes et intellectus atque ingenii bonita- tem se efferre est maxima stultitia et sane homine sapiente indignissimum, nam sie fiet ut ipsum illud DEI donum, quo superbit nune et quod ipsi gaudium adfert, fiat ipsi causa ae- ternae damnationis, ubi illud idem sine fine detestabitur, in quo sibi modo complacet.
Et sane, qui Regem sapientissimum Salomonem, quem hoec nomine ipsa Seriptura Saera praedicat, turpiter in stultissi- mam idololatriam incidisse eonsiderat, habet profecto quod ti- meat et tremat, si dotibus a DEO naturalibus donatum se con- spicit.
Minus etiam praesumendum esse de praeclara aliqua et excellenti conditione, ad quam quis a DEO vocatus sit, patet.
.Nam praeterquam quod DEUS talem gratia vocationis suae
privat et gratiam perseverandi saepe non dat, habemus exem- plum sane horrendum in Iuda, qui cum esset ex numero inti- morum IESU diseipulorum, ad quem ordinem ex tot millibus hominum, qui in mundo tune temporis erant, non nisi 12 fue- rant electi, tamen miserrime lapsus periit.
Homo, eum vere nihil habeat boni neque possit orare sine peeuliari DEI gratia, nonne similis est pauperi mendico, qui nihil habens neque rationem seiens mendicandi, quo aliquid ac- cipiat, etiam hoe ipsum ab eodem divite, sine cuius auxilio fame peribit, debet edoceri?
Qui semel letale erimen commisit est tam indignus quam diabolus et, spectatis DEI in ipsum pluribus quam in daemo- nem beneficiis, diabolo indignior. Quid qui saepius mortaliter peccavit?
Qui non est humilis, eius cor non est simile Cordi IESU; attamen certum est, quod quisque tantum placet DEO quantum IESU est conformis.
Quam perversa sit hominis natura, vel ex hoc solo colli- gitur. Pauci sane homines sunt, etiam ex iis qui credunt, qui
min tt d'antan dat 0) rt EE hat
DUNABURGI 1804-1806 13
perfeete DEUM diligant. Attamen quid magis naturale, quid magis conveniens est rationi, quam ut summum et unicum bo- num ametur? Vere « sine DEI numine nihil est in homine, ni- « hil est innoxium ».
IESUS omnia, quae passus fuit, non tantum passus fuit ut nos redimeret, sed etiam ut nobis monstraret, qua via es- set eundum ad caelum. Itaque et humiliationes subiit, illasque amavit, ut nos illas eum gaudio quaeramus. Contemptum di- lexit, honorem fugit, ut nos idem faceremus.
Gratissimum DEO sacrificium est honoris contemptus; in hoe ipse suam gloriam ponit, quod manifeste in Christo patet. Cum enim is humiliabatur, canebant Angeli: gloria in excelsis ete. et Pater aeternus ipsum dilectum suum filium esse pro- elamabat. — Hoe autem et quocumque sacrificio sane infinite dignum est summum et unieum Bonum, summa et immensa Ma- lestas.
Sol DEO honor et gloria. Omnium rerum utilitatem DEUS homini, redundantem ex iis gloriam nemini concedit : hane sibi reservat. Haee ut sibi tribuatur vult summa cum ae- mulatione et summo iure etiam. Quia nec in homine nee in ul- la re aliquid est boni, quod non sit a DEO. Itaque quieumque laudem ab hominibus accipit aut desiderat, eamque non refert DEO, munus occupat iniuste ipsi datum, et iniuriam faeit DEO eo quidem maiorem, quo maiori eum aemulatione DEUS honorem exigit.
Superbis DEUS numquam utitur ut instrumentis ad sua opera exsequenda; illa committit DEUS ei, qui primum agno- seit se ex se nihil posse, ut in successu rei gloria et laus non homini attribuatur nec eam ipse sibi vindicet, sed semper am- plificetur DEI honor.
Quando DEUS a nobis humilitatem exigit, non exigit nisi ut simus veraces. Si iubet ut simus parvuli, nil aliud iubet nisi ut agnoseamus nos esse tales, quales sumus.
Parvulus ne vel in plano solo, nedum in lubrieo, incedere potest; labitur et fere non labi non potest. Lapsus non potest surgere. Tantum abest ut cibum sibi queat conquirere, ut etiam necesse sit, ut cibus iam conquisitus ipsi ad os porriga- tur; si autem non sit tener cibus, non potest ipse illum sumere, mastieare, digerere. Loqui non potest, ut suas ipse necessi- tates significet, et verba, quae mater ipsi praedicit, non nisi
14 DIARIUM balbutiendo effatur. Quod autem miseriae summum est, mi- serias suas ipse non agnoscit. — Haee autem omnia nonne
quam apertissime inveniuntur in nobis, quales sumus ex nobis, in rebus spiritualibus ?
Cum autem homo adeo miser sit ex se, quid esse possit ma- gis naturale, quam ut diffidat de suis viribus, quas vere habet nullas. Hie autem summa est miseria: hane ipsam de se diffi- dentiam non potest habere nisi ex peculiari gratia DEI.
Homo sibi derelietus non posset sine lapsu manere ex na- turae imbecillitate et malitia: quid ergo modo? ubi tot ipsi un- dique a mundo et diabolo laquei tenduntur.
Cum homo sit vere infans, nec loqui possit, ut DIZO suas necessitates proponat, nil melius faciet, quam clamare tantum sicuti pueri solent: qui elamore suo sine voce articulata si- gnifieant, quod illis aliquid desit.
Superbo DEUS numquam dat illustrationes illas mentis, quae amorem ipsius fovent, quia illae non ità DEI amorem quam superbiam in tali foverent. In hoe quidem apparet amor DEI, qui tali poena superbum humilem efficere conatur, sed simul! etiam, quod omnis qui in DEO amore proficere deside- rat, humilitati primum studere debet.
Mira res. Infiniti tituli sunt, qui hominem humiliare queant: attamen pauci humiles inveniuntur. Tot miserias im- pudentem hominem non humiliant, et tantillum boni illum ex- tollit. Ita eonstituta est hominis conditio ex se, ut si iuberetur superbire, deberet sane sedulo et ubique quaerere aliquod mo- tivum, unde posset superbire, et vix inveniret: et tamen nune eum iubeatur humilis esse, in tot miseriis constitutus adhue multae eonsiderationes et lumina DEI requiruntur, ut humilis fiat. Quanta caecitas!. — Mirum deberet videri si aliquis inve- niretur superbus: et ecce nune prodigium reputatur, si quis sit humilis. — Difficile videri posset, ut quis superbiat, et nil magis naturae consentaneum quam ut sibi vilescat: et tamen eontrarium experimur. Quanta perversitas!
an dt tab et À dun nf Cle Shui
DUNABURGI 1804-1806 15
- Considerationes magis particulares
ad te peculiariter humiliandum
Ut summopere confundaris saepe recogita serio, quod R. P. Rector semel tibi dixit, se. esse superborum, existimare se dignos et bonos, cum vere mali sint et indigni, ac nihil omnino habeant laudabile. Nam hine haurire potes uberrimam confu- sionis tui materiam, quia adeo vana complacentia laboras, et te saepe ab omnibus aestimari stulte putas.
Qui DEO placebant, displicebant semper sibi, qui sibi pla- cebant, displicebant DEO. Exemplum ex una parte Pharisaeus, ex altera publieanus et omnes omnino Saneti. Quam terribilis hine tibi conclusio facienda, cum tantopere tibi placeas.
Considera saepe bene, quod habeas vere ingenitam et al- tis radicibus infixam superbiam; nam de vitiis et malis super- bire, et in iis ipsis arrogantiam sequi, est sane summum super- biae fastigium. Quid? Superbis in ipsis humilitatis actibus! Quodnam ergo est remedium tuae superbiae, si ipsa eius re- media illam apud te fovent? ... Es vere obsessus quodammodo a daemone superbiae, qui in viscera tua et in intimas usque medullas penetravit. — Siste ergo te velut energumenum co- ram IESU et ora, ut ipse, qui tot obsessos in vita sua libera- vit, et in euius nomine tot daemones fuere expulsi, etiam. ex te hoe daemonium superbiae sua virtute eiiciat. Idem pete a IESU in Missa, dum meditaris, quomodo anima Christi de- scendebat ad inferos, et animabus ibi detentis daemonem de- vietum nuntiabat.
Considera bene quid tibi sit agendum: 1? debes superbiam omnium vitiorum seaturiginem in te rescindere et evellere; quod, eum illa tam profundas apud te radices egerit, labor erit non vulgaris; 2? debes veram humilitatem induere, ita ut men- te concipias et vere persuasum tibi sit, te non esse nisi con- temptu dignissimum et omnibus abominandum. — Et si haee omnia eonseeutus fueris, tune demum nil attigeris nisi funda- mentum, adeoque infimum gradum perfectionis.
Nonne stultus esset miles, qui potenti principi nomen dans, ut militet adversus hostem eius validissimum, se solum hos- tium exercitus dissipaturum confideret? Haud minor sane tua
8 Ms E
Mau: E. E ARS
16 DIARIUM
est stupiditas, si in certamine adversus superbiam, hostem tuum eapitalem, tuis viribus confidis.
Ut te humilies sub iis, quibuseum versaris, haec meditare:
1° Qualis fuisti? Multis magnisque peccatis implicitus fuisti, et quidem talibus, quae forsan ne vel nomine quidem nota fuere fratribus tuis. Revoca tibi illam iram, in qua ver- ba protulisti quibus tibi damnationem optabas.
2° Qualis es? Praeter incertitudinem tui status, magna tibi eausa timendi, eum superbum te esse clare videas. Iam ve- ro etiamsi haberes omnes virtutes, una excepta humilitate, es- ses adhue detestabilior in oculis Domini, quam maximi pec- eatores, in suis oculis viles. Quod autem fratres tui immensum te superent in omnibus, patet, cum in omnibus videas humi- litatem, quae tibi deest, tu autem superbus sis, et cum super- bia nulla possit adesse solida virtus.
3° Qualis futurus es? Eris forsitan aeternum damnatus, dum fratres tui salvabuntur. Infernum meruisti; hoc certo scis. DEUS proinde non foret iniustus, si te damnaret: hoe per se patet. Time, treme et humiliare!
Antequam conceptus fuisti, eras «hil! Ex eo momento quo conceptus es in utero matris tuae, fuisti in iniquitatibus, et obiectum DEO per se odiosum, adeoque nihilo peius! Et progressu temporis peceata eumulasti, adeoque et vilitas tua cum tempore erevit, ete. Disce ergo, quae DEI in te benigni- tati debeas, et quo maiores gratias ab ipso accipias, eo te in- digniorem iis reputa. —— -
Eo magis aliquis DEO placet, quo magis est conformis Filio suo unigenito. Iam vero IESUS humiliationes sibi ele- git, eas quaesivit et ultro subire voluit: magni nominis aesti- mationem aperte eontempsit. Quomodo ergo tu placere DEO potes, aut potius quomodo tu ipsi summopere displieere non potes, eum prae tua superbia inter te et IESUM tam parum similitudinis intercedat, quam inter damnatum et Sanctum, et adhue infinities minus. Qui ergo fieri potest, ut tibi miser placeas, eum tam manifeste DEO te displicere perspicias.
Undenam, quaeso, superbis? Quid est, ob quod tibi vane complaceas? Estne nobilitas generis? Non, dicis, nam sum ex obseura familia natus, et quamvis ex honestis non tamen ex divitibus parentibus. Infinitas DEO laudes agere debes, quod te non ex nobili stirpe progenitum voluerit: hoe enim fuisset nil nisi incitamentum exsecrabilis tuae superbiae.
^ ES á fissi pas EDR EE RN 7. ss <.
DUNABURGI 1804-1806 17
Suntne éalenta et naturae dotes? Nimis eheu! sed
1° Quot sunt, etiam ii, qui tecum vivunt, qui te longe superant?
2° DEUS qui dedit auferet eas in poenam tuae super- biae. Salomonis exemplum sapientissimi Regis te doceat, qui a DEO derelictus in extremam devenit stultitiam.
3° De his talentis magis debes timere quam superbire, cum eo strietior tibi reddenda erit ratio.
4* Si DEUS tibi plura dedit, DEO magis pro tot ae tan- tis beneficiis debes; sed quid requirit? Cor humile.
o" Si maiores a DEO et plures gratias ae dotes accepis- se tibi videris, magis te hine debes humiliare, cum eo maior sit ingratitudo tua, quo plura sunt DEI in te beneficia.
6° Quid proderunt tibi haec talenta, si tibi cedant in ae- ternam condemnationem? Cedent autem certe in interitum, si ex lis superbia tibi oboriatur, et in illis tibi vane complaceas. Stulte! nonne vides, quod sie in aeternum deplorabis et dete- staberis id 1psum, quod te nune inaniter delectat? O quot sunt in inferno, qui forsitan essent salvati, si non habuissent ta- lenta illa, quibus superbierunt in vita! Ora igitur saepe sin- cere DEUM, ut potius omnes ingenii facultates tibi auferat, quam humilitatem sinat deesse. Nam sine humilitate non per- severabis in Societate IESU : sed sine istis ingenii dotibus pot- eris saltem, DEI id miserieordia permittente, in statu Coadiu- torum temporalium in hae saneta Societate vivere et mori.
Suntne bona spiritualia? Si quid te deberet humiliare, id certe, quod eum adeo pauper sis, tot scatens defectibus, tamen tam superbus sis, ae si virtute omnes antecelleres. Id sane ma- xime te deberet humiliare, quod eum sis adeo pauper, te divi- tem aestimes, et omnes hae considerationes non sufficiant ad te humiliandum. Sed nimirum superborum est se sanctos putare eum sint maximi peccatores: sanetorum e contrario se pessi- mos iudieare. Inter quos ergo tu adnumerandus?
Considera autem saepe eum diligentia paupertatem tuam spiritualem ex sequentibus punetis :
Quam fere omnibus omnino vitiis et defectibus sis impli- citus; nam revera nullum in te non invenies.
Quam sis miser sine ulla virtute; nullam enim in te re- peris. Quod ipsum a priori facile demonstratur, cum sine hu- militate, quae est fundamentum, nulla vera virtus consistere possit.
Quam semper in eadem peccata labaris, post toties pro- missam emendationem.
Quam parum respondeas perfectioni adeo sublimi, quae in Regulis est proposita.
18 DIARIUM
Quam parum sit quod facis tu respectu eius quod fecerunt antecessores nostri.
Quam sis imbecillis in fide, quam languidus in spe, quam frigidus in charitate, quam tepidus in zelo gloriae DEL, quam segnis in mortifieationibus, quam torpens in meditationibus, quam insensibilis ad ea, quae maxime etiam durissimos mo- veant, ut sunt Passiones Domini, Nam, si vides canem interfici crudeliter aut aliam quamvis bestiam, plus moveri soles, quam saepe ex consideratione immensae Passionis Domini tui. Quam sis in communicando aridus, quam parum ex tot efficacissimis mediis proficias, quam sensualis sis et alacris ad cibum su- mendum ete, quam turpiter creaturis adhaereas, quam pa- rum profieias in virtutibus paupertatis, castitatis, obedientiae, quam parum habeas teneri illius amoris erga. DEUM, erga B. Virginem MARIAM, erga caelites reliquos, qui tamen est unum e signis praedestinationis. Quod sis tam pronus ad im- patientiam, quod tam aegre leves, etiam iustas, contradictio- nes feras. |
Quod non tantopere gaudeas eum accedis ad SS. Sacra- mentum Corporis Domini quam saepe laetaris, quando tempus est refectionis.
Quod amor tuus erga IESUM longe minor sit, quam odium Iudaeorum in illum.
Quam vere non modo nihil sit in corde tuo conforme SS" Cordi IESU, sed revera omnia omnino dissimilia et contraria.
Quam infruetuosa manent in te tot lumina ac proposita.
Quam plenus sis vitio humani respectus.
Quam vere habeas spiritum ilum Pharisaicum Christo Domino maxime odiosum.
Et, quod sane maxime te humiliare debet, est, quod omnes illi defectus, quos in te vides, non valeant tibi eximere istam vanam tui aestimationem. Profecto ut tu humilis fias requirun- tur insignes humiliationes, quas itaque a DEO... (5.
Ergo est stultitia, sibi aliquid praesumere de eo quod longe ma- gis plagas meretur quam gratias! Quid? Si omnia quam per- fectissime ageres esses servus inutilis; sed quid nune?
Summa perfectio ad quam Christus et Regulae adspirare iubent, semper te humiliet, eum ne illum quidem gradum um- quam attinges, in quo dieere poteris: servus inutilis sum. V ere demerita tua semper erunt innumera. Si perfectus esses non faceres plus quam debes facere: sed quid nune?
(1) Cetera huius eapituli desunt.
DUNABURGI 1804-1806 19
Signum est evidens te esse pessimum, eum tam saepe ini- qua de proximo iudieia tibi oboriantur. Aegrotus, qui morbi vehementia gustum habet perversum, optima etiam esculenta amara esse iudieat, scil. iuxta gustum suum. Idem de te iudi- care debes, qui ideo male agere proximum putas, quia ipse malus es.
Dedit tibi DEUS intellectum sanum? Memineris eum esse medium ad finem tuum eonsequendum, qui est DEI gloria non tuus honor.
Quotieseumque desideras magni fieri, aut gaudes de ho- nore quem apud homines occupes, desideras aut occupas rem, quae DEO debetur, et quam DEUS magnopere expetit sibi soli retinere, e£ quam summo iure sibi reservat. Quare fecisti mil- lies iniustitiam DEO maximam, furando ipsi quodammodo, aut saltem desiderando illi surripere, rem quam ipse maximi facit.
Toties iam proposuisti vitae emendationem, quae tamen numquam secuta est. Nonne mirum, quod nondum de te ipso diffidas? Id scil. est mirandum prodigium tuae superbiae. Con- fuge ergo tandem ad DEUM, et implora Eius gratiam, sine qua tui diffidentiam, quae tamen fundamentum est, numquam acquires.
An posset aliquis, qui tot tuos defectus sciret, credere, plerasque tuas tentationes esse vanae gloriae, et superbiae co- gitationes potissimam esse materiam tuarum confessionum?
Sanetissima desideria si in te bene perspexeris, potissi- mum ex inordinato et malo fonte provenire invenies. Quanta miseria!
Si quem vides pretiosis ornatum vestibus, sed multis sor- dibus maculatis, an non vestes illae pretiosae magis illum de- spieabilem reddunt quam aestimatione dignum? Sie etiam gra- tiae divinae, si quas egregias tibi accepisse videris, magis in tuum despectum vertunt, eum tu pretiosas illas vestes intole- rabili incuria turpiter macularis.
Omnes et singulae actiones tuae non sunt sine defectibus : non sunt ergo dignae DEO et Christo. Atqui arbor infruetuosa excidetur, et in ignem mittetur; servus inutilis mittendus est in gehennam.
20 DIARIUM
Es vere arbor infructuosa, profers flores propositorum sat multos. Sed magna pars horum perit, dum adhue flores sunt: pars decidit eum iam in speciem fructuum sunt mutati, sed nondum maturi, scilieet dum post aliquod tempus e propositis desistis. Quod si tandem aliquos fructus ad maturitatem redu- eis, illos vermes id est defectus corrumpunt, adeo ut nullus om- nino bonus fruetus a te DEO proferatur. Et superbis!
Si vel semel peccasti maiorem eordi Divino afflictionem at- tulisti, quam per totius vitae tuae quantumvis multa bona ope- ra Ei gustum adferre queas. — Quid nune, cum non semel sed toties cor Patris benignissimi ingratus afflixisti? — Quantum motivum, ut 1° in hwmilitate, pudore, et contritione ambules eoram DEO ob commissa peccata ; 2° in timore et sollicitudine, eum adhue possis idem committere!
Proposita quaedam ad Humilitatem spectantia
Cave ne te umquam alieui praeferas, sed omnibus potius inferiorem te reputa: quod si non eo perveneris ut hane per- suasionem animo impresseris, saltem ita cum omnibus age, ac si vere te maiores, tui superiores essent.
Omnibus subieetus obedi omnibus, in quantum fieri pot- est, ae si vere tui Superiores essent: nam etiamsi Sacrae Re- gulae et ipsa S. Seriptura id non iuberent, tamen hoc iustum foret, cum adeo indignus sis, tot peecatorum tibi conscius, et tam male respondeas pluribus gratiis, quas DEUS 1n te con- tulit. Vix sane aliquem invenias, qui tot donis acceptis tam ingratum se praestiterit quam tu.
Si quem vides etiam gravissime peccare, cave ne te ideo meliorem illo reputes, sed potius magis humiliare, DEOque gratias age, quod te indignum efficaciori sua gratia conservare dignetur.
Neminem ullo umquam respectu eontemne, nihil enim con- temptu dignum habere aut faeere potest aliquis, quod tu ipse non habeas aut feceris respeetu DEI. Nam non est ullum pec- catum, quo DEUM. non offendisti.
Cum videris aliquid ab alio non benefactum, excusa, si potes; quod si exeusationi locus non est, vide an in te non sit
DUNABURGI 1804-1806 21
idem vel etiam maius malum, et humiliare. Quod si id nune in te non videas, vide an umquam fuerit, aut simile quid. Certe semper invenies sufficientem materiam ad te humiliandum.
Si alii bene de te iudieant, hine humiliare; nam id signum est, quod te sint longe meliores. Quisque iudieat de alio iuxta proprium suum animae statum.
Quod DEUS tantopere animam tuam expetat, hine magis humiliare, quod ipse eam tam leviter et negligenter custodias. Imo bene considera, quod superbia tua animam hane DEO red- dis detestabilem. |
Quoties male profectus spiritualis succedat, adscribe soli tuae tepiditati et malignitati; quoties bene, non tuae diligen-
^ tiae, sed DEI efficaci gratiae ac misericordiae.
Si tibi videris plures exteriores mortifieationes adhibere quam alii, reputa te esse in via purgativa, illos in unitiva, eos- que exterius omnino mundo mortuos interiori eum DEO unio- ni esse intentos.
Frequenter pericula quibus undique anima tua cireumda- tur serio recole, unde diseas te ipsum quidem humiliare, in DEO autem solo confidere.
Tracta te efficaciter ut inferiorem omnibus, sic pauperta- tem etiam exercebis sumendo tibi quaecumque viliora.
« Beati pauperes spiritu ». Si vis esse pauper spiritu, debes non tantum bonis terrenis, sed etiam propriae existimationi et tibi ipsi renuntiare.
In exereendis actibus humilitatis adsiduus esto, nam hu- militas exercitio, veluti pretio, a DEO emitur, sieut et caeterae virtutes.
Praevides occasiones te humiliandi? eave tune ne partieula boni tibi dilabatur. Quod si quando occasionem humiliationis praetermiseris, numquam id aliquomodo punire omitte.
Ut proximam peccandi occasionem evita omnem cum al- tero tui eomparationem. à
In colloquiis cave a dictis, quibus tibi aliquam comparare possis existimationem.
29 DIARIUM
Frequenter hane intentionem ante opera tua constitue: Ut divinae Maiestati debitum obsequium praestem Eique me hu- militer subiectum exhibeam.
Videns in alio aliquid laudabile, DEUM lauda.
Si laudaris ab hominibus aut illis te placere advertis, dic eum intimo sensu: Sol; DEO honor et gloria.
Quotidie aliquoties descende in considerationem tuae ma- litiae et miseriae; oeeasiones talium considerationum, quae sane non deerunt, sedulo arripe.
Exteriora exercitia humilitatis exerce cum interiori etiam humilitatis exercitio et non eogita: unc facio actum, humili- tatis, sed potius die Domino: Domine, etiam indignus sum ad haec officia pro te facienda.
Constanter et fervide a Deo pete, ut permittat te humilia- ri et contemni, praesertim a Superioribus.
Noli, ut homines ullo modo de te cogitent, ideo saepe hune acetum eliee: Te laudent omnes, Domine, de me autem nemo co- gilet. Sim despectus et oblivioni traditus!
Sit tibi familiaris oratio S. Augustini: Noverim Te, nove- rim me. Haec pauca continent absolutam diffidentiam de se et eonfidentiam in DEO.
Cum nihil omnino boni facere possis ex te, cura ut ante quodvis opus maioris momenti, praesertim ante spiritualia, DEI implores auxilium; v. g. Adiwva me, Domine, propter no- men sanctum Tuum. In hae oratiuneula exercentur simul reno- vatio intentionis et diffidentia sui et confidentia in DEO.
Videns in alio defectus eontra minoris momenti res, co- gita DEUM id permittere, ut humiles maneant in solidis virtu- tibus quibus ab ipso ornati sunt. Cave autem sedulo, ne te 1is praeferas, eo quod minima illa melius observare videaris.
S. P. Ignatii documentum : « Humilitas extérna in gestibus, « verbis et operibus omnibus elueeat. Verbum humilitatem mi- «nus redolens, veluti blasphemia fugiatur; gestus humilitati «contrarius, perinde ae si honestati adversetur, vitandus est.
ti
DUNABURGI 1804-1806 23
« Opera ab humilitate difformia ita caveantur sicuti Rex ca- « veret, ne filius eius veluti belluarum custos indueretur ».
Nihil e dotibus DEI manifesta, nisi id DEI maior gloria postulet.
Si aliquando te vicisti, cave hae de re gaudeas tamquam tua esset illa vietoria; sed DEO tune gratias age.
Divide ae distingue semper in te quae a te sunt et tua, et quae a DEO et DEI: nam maxima etiam dona nullum ius dant efferendi se, eum DEUS maneat semper illorum Dominus. Sie- - uti homo qui pro altero magnum thesaurum transvehit non dieitur ideo dives, sie etiam ob bonum quod in te a DEO for- sitan est, non tu laudandus, sed solus DEUS.
Consideranda saepe est magnitudo DELI, nihilum origina- riae tuae naturae, et pravitas tua, non tantum ea, cuius effe- ctus fuere et sunt peccata ete. sed etiam ea quae est tibi origi- naria, quae ad gravissima peccata traheret sine gratia DEI praeveniente et subsequente; quod si eonsideraveris, potes te merito peiorem omnibus peceatoribus existimare.
Ex superbia tua hauri humilitatem, nam sieut pavo, dum pennas suas explieat et ostentat, pedum turpitudinem optime ostendit, sie tu, dum superbis, manifeste id monstras, unde hu- miliari debes.
Mortificatio socia humilitatis
et gradus immediatus ad Amorem
« Regnum caelorum vim patitur et violenti rapwnt illud ».
« Sicul misit me pater, et ego mitto vos » non tantum dietum est a Christo respeetu muneris Apostolici, sed etiam respectu imitationis: itaque si IESUS missus fuit a Patre ad Crucem ferendam et ad dura quaevis subeunda, etiam eadem nos pa- tiamur necesse est. Quomodo sine mortificatione, sine cruce socius IESU eris? |
Cruentum mortificationis cultum non tibi displiceat, si vi- tam vis degere religiosam, quae est continuum Martyrium, vita poenitentis.
[ "» “#
24 DIARIUM
Motiva mortifieationis efficacissima sunt: amor DEL, cui nostra afflietio gratum est sacrificium ; peccatorum commisso- rum gravitas, quae ut poenitentia reparemus, non modo ae- quum sed et necessarium est; futurum purgatorium, cum quo si comparatur vita durissima, sane nihil est quod hie pati pos- sumus cum eo, quod in purgatorio pro unico veniali delieto pa- tiemur; gloriae gradus, qui mortificatione quavis promeretur, eum e eontrario in purgatorio anima patiens purgetur, non vero mereatur; timor, ne in peccata praeterita aut etiam ma- iora labamur, nobis ipsis indulgendo; desiderium impediendi peccata in aliis etc.
Sanctificetur nomen Tuum. DEO nil magis cordi est quam sanctitas. Si vis esse verus filius huius Patris, decet ut sis sanetus, adde quod haee sit DEI voluntas, quod hine Eius glo- ria redundabit et (eum haee semper sint per Divinam bonitatem eoniuneta) etiam utilitas tua. Sanctus autem esse nihil aliud est nisi DEO plane addietus et unitus. Ad hoe requiritur, ut
sis liber a ereaturis et a te ipso, 1. e. ab amore tui et ab amore.
ereaturarum. Haee autem aequiruntur per mortificationem et hwmilitatem; ideoque humilitas et mortificatio sunt quasi com- pendium omnis sanetitatis. In his ergo exercendis homo sit adsiduus oportet, qui ad veram sanctitatem adspirat.
IESUS passus est tota vita, B. V. MARIA, quae numquam peccaverat, summos dolores pertulit, et ego pati detrectem!
Numquam pacem habere debes cum tuis passionibus, si vis veram pacem habere tecum. Hoe probat, quod passiones ad tuam essentiam non pertinent, sed interni hostes sunt. Rex autem vere pacificus non quaerit pacem tenere cum seditiosis incolis (hoe enim ipsam turbaret pacem), sed eos omni ope de- bellat.
Beati qui persecutionem patiuntur. propter iustitiam. Qui nullas persecutiones patitur a daemone vel mundo, saltem non apertas, persequatur se ipsum, sensualitates suas, ete. mortifi- cet. Tune etiam persecutionem patietur propter ustitiam.
Optima praeparatio ad pugnam contra mundum et dae- monem est pugnare contra se per mortifieationem. Vincens se Xaverius reddit se vietorem et mundi et daemonis, o quam glo- riosum!
Nulla requies in hae vita est quaerenda; haee ad futuram est reservanda, et quo magis universaliter hie ab omni solatio
Dr nr mmm m
DUNABURGI 1804-1806 29
fueris abstractus, eo plenius erit gaudium tuum in coelo. Proin illum diem perditum existima, in quo nihil aut parum incom- modi perpessus fueris, illum vero felicissimum, in quo pluri- mae obtigerint molestiae.
Qui IESUM maxime amabant propiores ad Crucem sta- bant. Sie etiam semper fere observatum, eos maxime cum dif- fieultatibus eonflietatos fuisse, qui DEO maxime erant amici. Ideo aliorum perseeutiones et humiliationes sunt amandae; et si nemo te cruciat, te ipse erucia; si nemo te persequitur, per- sequere te ipse; si nemo te humiliat, humilia te ipse.
Nil tibi satis durum accidere potest in hac vita, meruisti enim infernum, omnibus malis maiorem.
IESUS tradit se pro te daemonibus i. e. daemonum instru-
mentis eruciandum : quibus ergo tu te tradere recusabis amore IESU?
Quis tu es, pro quo IESUS erucem patitur? Quis est IESUS pro quo illam patiaris? IESUS illam amat pro tua salute; quid te facere decet? An dignum est ut salus tua minus tibi cordi sit, quam IESU eurae fuit?
Si, prouti debes, IESU passionem prae oculis semper ha- bes, ipsi in acerbissimis doloribus aliquod levamen afferre sa- tagas oportet mortifieationibus; quibus etiam illud praevenies, ne peceando dolorem Eius adaugeas.
Religiosus Christi erucem portando sublevet oportet, prae- cipue Socius IESU, et his maxime temporibus, quibus Crux Christi tam gravis est propter peccata enormia, quae in mun- do eommittuntur.
Quando aliquid offers DEO per mortifieationem, semper cura ut optimum illi saerifices; nam quis umquam auderet vel terreno Regi muneris loco offerre viliora quae habet?
Cum desiderium patiendi propter iustitiam sit ipsum do- num DEI, instanter illud et adsidue a DEO pete; pete arden- tem amorem erga ipsum, et desiderium illud sequetur.
Opifices et alii, qui labore manuum vietitant, gaudent et fe- lices se reputant, eum plurimum habent laborandum : quid ergo
n wi
RUE y ERU RE
1 v T
26 DIARIUM
tu non magis gaudere debes, quo plus patiendum occurrit? Non- ne turpe est illos pluris facere fructum panis, quam tu aeter- num gloriae pondus?
Motiva generalia desiderii Crucis
IESU exemplum. Veritas aeterna, quae errare nequit, ele- git contemptum, etiam tune, cum videretur expedire, ut honorem et aestimationem admitteret. Ab ipso vitae exordio incepit exemplo crucem praedicare. Cum esset in sinu Patris sciebat utique optime, quomodo DEUS magis glorificetur.
Gloria Dei. Nulla re magis glorifieare possum DEUM, quam patiendo, quia hoe ipso magis fio similis Filio Eius, quem mihi viam dedit et exemplar, quomodo ipsum glorificare opti- me queam. — Veritatem amat DEUS; quo magis humilior, eo propius aecedo ad illud, quod mihi iuste et vere competit. Lo- eus meus est eentrum nihili. Quid? per peccatum vel originale solum loeus mihi eompetens est in inferno, adeoque esse ob- iectum odii et abominationis DEI, quod infinite maius est malum quam odio haberi et abominationi esse etiam omnibus ereaturis simul sumptis. Si omnes, qui tecum vivunt, te contemnerent, quot adhue essent homines, qui te non cognoscentes non eontemnere possent? Et tamen etiamsi omnes homines qui vivunt in toto mundo, nemine excepto, si etiam omnes, qui vixerunt umquam, aut vieturi sunt, si omnes simul daemones, imo si etiam omnes Angeli, omnesque electi DEI, omnes omnino creaturae te ut abo- minabilem detestarentur et odio haberent, id omne minus esset, quam uni DEO esse odio et abominationi. Cum vero hoc ulti- mum per peccatum merueris, evidens est numquam te in vita eo loci posse pervenire, ubi vere esse meruisti. Saltem ergo eo contendendum, quo pervenire potes, si veritatem amas. Con- temptus ergo et eruces quaeras diligenter oportet, et oblata eum gaudio amplectaris, si veritatem amas. « Filii hominum usque- quo gravi eorde? Ut quid diligitis vanitatem et quaeritis men- dacium? ».
Propria utilitas. Peccata praeterita et praesentia: per eru- ces deletur poena solvenda, meritum colligitur; per eruces opti- me amor DEI probatur; in omnibus aliis rebus semper magnum est perieulum, ne proprius amor et alia potius inordinata in- tentio quam DEI amor te ducat.
Tempus huius vitae ad aeternitatem est valde breve. Melius illud impendi nequit, quam si ex DEI voluntate plurimum pa- tiaris. Ad gaudendum eum DEO longa superest aeternitas, ad
DUNABURGI 1804-1806 97
patiendum et amorem tuum erga DEUM. monstrandum feren- do erucem breve tantum huius vitae spatium. In bonis sueces- sibus, prosperitatibus, aliisque DEI beneficiis, semper magna est occasio timendi, ne DEUS haee in ira sua conferat: si vero cruces permittit pro gloria ipsius ferendas, haee mera sunt be- nefieia et quidem talia, quae nullum suspieioni loeum relin- quunt. Imo, etiamsi erux e propria eulpa proveniat, demon- strat amorem DEI et gaudendi fit materia, Si enim DEUS hie arguit et corripit, non arguit i furore suo, nec eorripit in ira sua, quod uniee timendum.
Qui desiderat sincere erucem, potest certe dicere eum Apo- stolo: quis me separabit? Si enim sustuleris quidquid sepa- rationem hane possit producere, imo illud converteris in aug- mentum unionis (quod qui erucem amat facit), separationi certe locus non datur.
Per cruces DEUS saepe salvandum videt hominem. Ipse seit quae via optime cuique eonveniat. Seit etiam quid magis gloriae suae eondueat. Insuper est zelosissimus gloriae suae et salutis uniuscuiusque. Qui ergo amat DEI gloriam et se sal- vum vult, recipiat eum gaudio oportet, quidquid DEUS de ipso statuerit. Visitatio Domini custodit Spiritum.
Cruces hominem in invoeando DEO torpere non sinunt, ut S. Ignatius merito dixit Paseali, eum ad consolandum eum praediceret ei, multas ipsum eruces manere.
Cruces faeiunt agnoscere exsilium et aspirare ad caelum ideoque conferunt multum, ad abstrahendum animum a ter- renis.
Cruees praebent occasionem aliquid DEO offerendi in a- moris tesseram.
Cruees ponunt hominem inter illos qui lugent, quos Do- minus Beatos appellavit.
Cruces praebent occasionem uberem aetuum multarum virtutum, et quidem heroieorum, proinde occasionem thesau- rorum ineomparabilium.
Cruces supplent poenitentiae defectum. Sunt autem illae afflietiones, quae nobis invitis à DEO immittuntur longe prae- stantiores et securiores, quam eae, quas nobis ipsi eligimus. Certior enim in his est voluntas DET, nullum propriae volun- tatis admixtae periculum.
Si DEUShie peccata punit, signum est, eum nolle illa computare ad numerum, quo eompleto damnantur damnandi. Signum igitur quodammodo, quod talis homo sit ex electorum numero.
Qui non est in cruce, non videtur esse ex numero eorum,
Ir PIA
28 DIARIUM
qui ad militantem Ecclesiam pertinent. Nam ad quid illae to- ties repetitae invoeationes Sanetorum, illa Miserere, quibus in- elamatur assidue divinum auxilium? Haee omnia certe non de- notant statum quietum et tranquillum.
Si DEUS quasi dissimulat se peccata videre, est poena om- nium maxima. Orandum ergo: Ostende potius faciem tuam etiam iratam, e£ salvus ero.
Cruees sunt quasi vineula, quibus nos DEUS vult ligare, ne iterum deserto eius servitio tradamus nos diabolo, a cuius servitute nos Christus redemit.
Si in eruee DEO fidelis maneo, certior fio, quantum fieri potest, virtutem meam procedere ex motivo supernaturali, cuius rei plurimum interest.
Cruees ergo sunt inter eximia et summa DEI beneficia re- putandae. Quam intolerabilis ergo ingratitudo, tanta beneficia vel eum indifferentia accipere, nedum eum murmure et que- relis.
Qui sunt. Christi, carnem suam crucifixerunt cum vitus et concupiscentiis. Crucifixio non denotat mortifieationem qua- lemeumque, sed valde dolorosam. Mortifieatio et interna et ex- terna; carnis cum vits.
Si tibi gravis accidit multumque te cruciat poenitentia et
eorporis afflictatio, id ipsum sit tibi motivum
1° Ad gratiarum infinitarum actionem Christo Summo Benefaetori, qui sua morte id effecit, ne aeternum poenas nu- mero et mensura infinitas patiaris.
2» Ad gaudium, eum detur tibi ut per haee, brevia et parva, aeterna possis innumeraque redimere.
3° Ad hane ipsam poenitentiam eo ferventius agendam ; nisi enim feceris, manet te longe gravior et diuturnior saltem in purgatorio, et sine merito. — Proinde id ipsum te excitet :
1° Ad cruces à DEO immissas amplectendas hilariter, siquidem DEUS ita tibi consulit eum ipse ad poenitentiam sis delicatus.
2 Ad abstinendum quam maxime voluptatibus etiam licitis, si quidem dolores et mala tibi incutere tantopera horres.
3 Ad faciendas saltem strenue et ferventer parvas il- las et consuetas mortificationes.
N. B. Saepius relegendum ex P. Ludoviei de Ponte Lu- minibus.
Motuum inordinationes rediguntur ad quatuor:
1. Est in eogitationibus et imaginationibus de rebus no-
DUNABURGI 1804-1806 99
xiis, vel vanis, vel impertinentibus illo tempore, vel eum nimia sollicitudine.
2. In affectionibus et volitionibus rerum prohibitarum, uti sunt affectus superbiae, irae, invidiae, et aliae; vel quoad mo- tus prohibitos, uti est turbatio vel inquieta perpensio ad con- cionandum, sciendum, etiam cirea offieium proprium.
3. In repugnantiis erga opera virtutum eum tepiditate an- nexa circa illa: uti sunt opera cultus divini, obedientiae, amo- ris proximorum.
4. Libertas sensuum in videndo, audiendo, loquendo, exeun- do ad has res, ex curiositate, vel impetu, vel libertate, etc.
Quod si in his 4 generibus inordinationum me mortifica- bo et negabo, tollam impedimenta unionis eum DEO et per- feetae familiaritatis cum illo.
Amor Dei et sedula cura ipsi placendi
DEUS te amat. — Quare DEUS te amat? quia te amat, alia eausa dari non potest; nam vere magis convenire vide- tur ut te odio haberet, quam ut te amaret. Et tamen amat te, et amat te plus quam tu te ipse amas aut amare potes. Ama- vit te antequam eras, ideoque antequam poteras habere quid- quam in te amore dignum. Sed quod maius est, amavit te etsi praevidit suum amorem a te spretum iri; et postquam jam a- morem Eius spreveras, tamen adhue amare te non destitit, — Quomodo autem amavit te DEUS? Quantus amor? DEUS dat quem pro quo? Filium dileetum pro me, qui ex me nihil eram, qui, ex quo esse coepi, odii ipsius subiectum eram ; quem- que praevidebat post tantum suum amorem ipsum adeo non amaturum, ut etiam millies offensurus ipsum esset. — Quid? — postquam tam diu amorem Eius ludifieaveram, nova sui a- moris pignora praebuit, vocavit me ad statum hune felicem, aggregavit me amantissimis ae dilectissimis Fili sui Sociis. Et hoe benefieio iam tamdiu fruitus es, tamen nondum verus Eius amator diei potes. Ille nihilominus te indignissimum non modo adhue fert, sed adhue amat, et quidem tenerrime. — Quamdiu ergo amori amorem rependere differes?
Si te totum debes DEO, quod te ereavit; quid ergo, quod te redemit, et redemit tali modo?
Quis es tu? quem DEUS amat. Quis est DEUS, qui te amat?
DUNABURGI 1804-1806
DEUS vult, desiderat, iubet ut ames ipsum. Quare? quia amat te. Vult amari a te, qui, si amaveris, nihil ipsi adferre, Si oderis, nihil auferre potes.
Vult eoram ipso nos sistamus velut parvulos; ut ipsi nos committamus, quo ipse nobiseum, ut benignissimus Pater eum dilectis filiis agere possit.
DEUS aegre fert, si in miseriis et necessitatibus ab alio solatium requiris, quam ab ipso; hie vere paternus amor.
Si omnes homines DEUM amare debent ex toto corde etc. quae, si stricte sumatur, perfectio iam est summa, quid ergo tu, qui eum plus acceperis plus etiam amare deberes? quanta igitur humiliationis eausa, te longe adhue ab huius praecepti observatione abesse!
Quaevis peecata, etiam minimas negligentias cum omni eura fuge. Quid enim? nonne minima inobservantia clientis magis affligit Dominum, quam contumelia servi vel inimici? Ab hoe enim nil aliud exspectat, sed ab amico et ab eo, cui singu- larem semper favorem exhibuit, merito nil nisi amorem ex- spectat.
. Quoties etiam vel minimo officio tuo erga DEUM aut pro- ximum dees, maximam eommittis iniustitiam, habito respectu ad ius summum DEI et ad desiderium, quo illud a te exigit.
Nihil boni facere potes, quod non facere debes ex obedien- tia. Debes omnes ut superiores honorare, debes in omnibus mortifieationem quaerere, debes occasionem nullam virtutis
exercendae praetermittere, et quoties omittis aliquid ex his in-
obediens es. Ad hoe te obligant Regulae et nomen Soci IESU. Semper minus facies, quam id est, ad quod ex officio teneris.
Novo semper fervore omnia etiam communissima devo- tionis exercitia sunt animanda : ita magnum colligitur meritum apud DEUM, eum seeus DEO displieeant magis quam pla- ceant.
Sieut quivis etiam minimus gradus gratiae plus valet quam omnes terrae deliciae et divitiae simul sumptae, ita quod- vis etiam minimum peccatum, quamvis negligentia vel inad- vertentia eommissum, maius damnum est, quam omnes terrae
DUNABURGI 1804-1806 JL
divitias et delicias perdere, et omnes mundi molestias simul sumptas subire.
Peccatum etiam ex inadvertentia commissum quomodo parvum diei potest, aut excusari, aut negligi? Quid? qui in conspectu Regis, a quo dependet, stans, seiret se motu digiti eius offensam incursurum, aut saltem minorem ideo gratiam apud eum habiturum, nae ille etiam ab hoc ex inadvertentia committendo caveret.
Quantopere eurandum tibi est, ne vel aliquo modo displi- ceas DEO, sine cuius gratia rueres in maxima peccata.
Si vere DEUM amas, etiam parvos defectus, qui ex inad- vertentia oriuntur, non committas; si Eum vere amares, ha- beres semper mentem elevatam ad ea quae DEO placent fa- cienda, quae minus evitanda.
Amare DEUM ex tote corde, in tota mente, in tota virtute est: prae illo reliqua omnia nihili ducere et animae potentias omnes in DEO amando occupari. Hoc autem, docente S. Igna- tio, fit, quando memoria semper praesentem veluti DEI amo- rem Eiusque beneficia reminiscitur ; intellectus in attenta Divi- nae bonitatis eonsideratione versatur; voluntas in DEI per- feetionibus sibi complaceat, Ei placere et propter Eius amo- rem omnia agere et pati desiderat.
«Beati mundo corde quoniam ipsi DEUM videbunt ». DEUM videre nemo potest quin etiam amet: amor ex DEI co- gnitione procedit. Hane eognitionem DEUS infundit cordi mun- do, nullo amore proprio vel ereaturarum inquinato; proinde, si vis amare DEUM, mortificationem et humilitatem quam ma- xime cole, et DEUS lumen suum in te effundet.
Ad maiorem DEI gloriam : haee norma est ad quam aetio- nes nostrae, si DEUM amamus, debent formari. In omnibus DEI gloriam intueri, in omnibus Eius maiorem honorem quae- rere, et omnia eo modo faeere, quo maior inde gloria DEI re- sultet. Haec vere summa perfectio est. .
Ob miserias tuas et malitiam ingenitam gemere et contri- stari debes, in quantum illae DEO displicent et plura produ- eunt quae DEO sunt ingrata; verum in quantum illae te omni- no a DEO dependentem faciunt, DEUM. debes laudare, ob ma- iorem gloriam Eius.
32 DIARIUM
Si quis etiam invitus aliquem, quem amat, offendit, hae de re sincere dolet et veniam ab eo petit: qui ergo fieri potest ut qui DEUM. vere amat non doleat sincere de peccatis etiam involuntariis ?
Amor DEI £ener sit oportet, ita ut ne vel minimam rem sibi contrariam admittat; ardens simul et fortis, ita ut aman- tem incitet ad omnia etiam durissima facienda et patienda a- more Dilecti.
Quo firmior est spes et confidentia, eo sit ferventior actio oportet. Tempore consolationis non est remittendum ab ope- ribus poenitentiae et mortifieationis. Quid? Qui naufragio fa- eto in fluetibus mergitur, nonne is eo maiori intentione se mo- ' vet et emergere nititur, quo maior adest emergendi spes?
Amor est eommunieatio mutua bonorum. Si Rex magni- fieus peteret a mendico, ut ipsi communicaret sua bona ea con- ditione, ut ipse particeps fieret regiae maiestatis et potentiae, numquid ille mendieus magnum se Regi suo sacrificium facere putaret, eius petitioni aequiescendo? Quid ergo? DEUS dicit tibi: Offer mihi tua et te, et dabo tibi mea et me. Numquid videberis ergo tibi multum facere DEO, si ipsum ita amas? Quod plus est, DEUS primum incepit, dedit tibi iam sua in creatione, se in Redemptione, ete. infinita dona tibi dedit; nune petit, ut vieissim tu tua illi teque ipsum des. An hoc reeusabis? dans te tuaque das ea quae vere DEI sunt. DEUS autem id accipere se dicit, ae si esset tuum, et illa pauca, se suaque do- nando rependere promittit. — Non ergo reputes te umquam posse esse satis liberalem erga DEUM. Ille est infinities libe- ralior, nee sinit se vinci a ereaturis suis. — Sit itaque amor tuus fortis et tener, in cavendo tam magna quam parva quae ili displicent; in patiendo tam magna quam parva, quae ille desiderat... idque ferventer.
Est ingens Divin? amoris argumentum, quod iubeat, ut i- psum ames. Numquid pauper subditus illatam sibi iniuriam esse eonquereretur, quod Rex ipsi mandasset, iure suo in res suas viles cedere ut regni haeres fieret? Sane ergo is, qui man- data DEI, quae a praecepto amoris omnia pendent, gravia di- cere audet, non intelligit quid sit «mare DEUM.
€— OPI
DUNABURGI 1804-1806 33
Amor IESU eiusque sacratissimi Cordis
itemque MARIAE
Omnis amor IESU erga homines, qui tot mala pro ipsis perpessus est et tanta pro illis fecit, sedem habet in sacratis- simo Corde IESU. An ergo non meretur hoe Cor venerationem tuam, an non aequum est te qui IESU amieus esse velis, sa- tagere ut ipsi placeas, eum praesertim a toto mundo tam male habeatur? — Quidquid autem amoris IESU videris, id omne ex Sacratissimo Eius Corde promanat.
DEUS in eruee pendens in summis doloribus sui veluti obliviscitur et prima, quae profert verba, ea profert pro sa- lute peccatorum. Quantus amor! — Haee monstrant, quod IESU gravius onus sit peccatum quam dolor passionis suae. — '[une autem etiam pro te oravit.
Nihil autem magis amorem IESU declarat, quam SS." Eucharistiae Saeramentum. — Si quis medicus esset, qui gra- tis pauperes aegrotos visitaret et remedia maxime convenien- tia praescriberet, nonne is amore pauperum illorum foret dig- nissimus? Quod si etiam gratis medieamina adderet, qualis esset 1sta charitas? Quod si denique, sciens id optimum esse re- medium, suum ipsis sanguinem potandum praeberet, nonne talis amor omnis intellectus nostri limites transgrederetur? Et tamen hoe IESUS facit, et quidem miseris vermieulis, imo ni- hilo ipso indignioribus. — Sed quaenam maior ingratitudo et stultitia esse posset, quam si talis aeger nollet ab iis, quae iste medieus vetaverat sumere et affirmarat noxia esse, absti- nere?
Si quis Rex esset, qui ad regnum suum felicissimum invi- tans, sub suis vexillis dimieaturos convivio lautissimo excipe- ret, ipse ministraret, quis subditorum non animaretur ad stre- nuam regni defensionem? Sed si in illo convivio cibos elegis- set, qui vires quam maxime augerent et, talis potestatis sangui- nem suum esse sciens, istum eis bibendum praeberet? ... At non- ne id faeit IESUS? — Et si talis princeps nil peteret, nisi ut in Eius servitio essent fideles, nee umquam aliquid eontra i- psum in hostis gratiam facerent, numquid vel unus hane con- ditionem adimplere recusaret?
34 DIARIUM
IESUS est quasi Rex magnifieus qui iter faciens secum dueit omnia, quae ad hospitium ipsi adornandum requiruntur, et ad hoe aliquos ministros praemittit. Ora ergo ut IESUS in Cor tuum gratias suas praemittere dignetur, quae eor tuum dignum aliquomodo tali hospite habitaculum faciant.
IESUS SS. Saeramentum instituit tunc cum homines ma- xime in ipsum conspirabant; demonstravit libenter se conver- sari eum filiis hominum, quo tempore homines ipsum pessime habebant; dedit iis eibum immortalem, cum illi ipsius mortem quaerebant.
IESUS 33 annos eum hominibus versatus et pessime ha- bitus ab iis, ae si fuisset maxima reverentia exceptus instituit etiam SS."s* Sacramentum, ut demonstret delicias suas esse eum filiis hominum.
IESUS praescivit horrendas iniurias quas in SS."? Sacra- mento non ab infidelibus tantum, sed etiam a Christianis Catho- lieis, quin et a millenis Sacerdotibus accepturus esset; nihilo- minus illud instituit.
Quare IESUS tantopere tecum uniri desiderat? Quia te amat. Magnus rex mundi tantum abest ut quaerat societatem eum aliquo minori inire, ut e eontrario ultro oblatum spernat, et saltem non nisi tergiversando admittat. At IESUS societa- tem quaerit miserrimi mendici, qualis ego sum. Quantus amor!
Mira res: IESUS eum homine uniri exoptat, eum nihil ipsius intersit; nos quorum omnino permultum interest tam pa- rum IESUM quaerimus et eum illo uniri desideramus, ac si id nobis nil utilitatis efferret.
Data est mihi omnis potestas in coelo et in terra. Quanto pretio hane IESUS comparare sibi voluit, pro tua salute! Quam dignum est, ut tanto Domino subiieias te et alios subii- eere studeas! Quam felix eris sub protectione tanti Domini! Quid poteris timere si ipsum amieum habeas? Quid non po- tes sperare ab Eo, qui dominatur in coelo, dominatur in terra? Neque daemon, neque mundus, neque caro tibi nocere potest, si IESUM amieum tibi habeas. Quam merito sperare debes sedem in coelo, ubi IESUS omnem potestatem habet, ille IE- SUS, qui tanta pro te passus est, et ibi adhue gloriosa vulne- rum suorum signa retinere voluit, ut tui recordaretur, pro quo illa aecepit. Huie Domino servire vere est regnare, nam qui
DUNABURGI 1804-1806 35
IESU servit, ei non dominatur daemon, non mundus, non caro, nihil rerum temporalium, nihil omnino quod in mundo est. — IESUS sua potestate non utitur, nisi ut te beatum reddat.
Intelleetum sequens voluntas tua vult amare IESUM, vult IESU placita facere. Ergo hoe stude, ut Eius amorem semper prae oculis habeas et cor ad ipsum elevatum teneas. Cum au- tem haee sit gratia specialis, ora ut IESUS amoris funiculis cor tuum ad se trahat.
Si vis scire, an IESUM tuum amas, vide
1° An et quomodo peragas opera quae ipse iniungit, vel ipsi placere scis.
2° An serio illum imitari satagas.
3° Quanto cum gaudio iugum legis Eius feras: nam ex amore onus Eius fit levissimum et suavissimum.
4 Quo cum affectu Eum visites et recipias in SS.r° Sa- eramento, et quomodo adsistas S. Missae Saerifieio, ubi reco- litur et renovatur magnum illud amoris Saerifieium.
e
Quare in Communione ardentes illos amoris et desiderii affectus non habes, sicut alii? Scilicet, est indignum, ut panis fihorum canibus detur. — Sed tamen etiam eanes aliquando manducant micas, quae cadunt de mensis dominorum suorum. Hine etiam tu de tempore in tempus aliquid huius duleedinis delibas, et plus gustares, si magis fidelis esses. — Hoc semper fae: offer desideria et flammas amoris Sanetorum, praesertim Ignatii Xaverii, Aloysii, Stanislai, aliorumque nostrae Socie- tatis, pro tua tepiditate.
Si post Communionem debes eum veritate dicere posse: Vivo ego iam mon ego, vivit vero in me Christus, qualis ergo vita tua esse deberet? tune nihil loquereris, faceres, cogitares, nisi quod IESUS cogitavit, fecit, locutus est.
Devotio tua erga S. Cor IESU sit efficax oportet et ad pra- xim redueta, ut scil. saepe meditando affectus illius sanctissi- mos et perfeetiones atque virtutes, tuum cor illi conformare satagas, in variis occasionibus, praesertim quae maioris sunt momenti, inquirendo quinam fuisset affectus SS Cordis IESU in his cireumstantiis?
Si non serio IESUM imitari satagis, causa es contumeliae IESU a daemonibus inferendae, eum nomen soc IESU prae
RA YT DW RH TCR ET TAS METRE M " PATES NUE SA de Ra Ed à C Y y Mp MI een] OK Sk LAC Sn SL D e tlic alc o " : ye y ; n
36 DIARIUM
te feras. Sed vide; nam IESUS id non permittet, sed potius e domo et numero sociorum suorum disturbabit.
* Amor MARIAE. Amamus semper matrem eius, qui nobis b. bene facit, praesertim ubi scimus, beneficentiam filii in nos ma- tri placere. Quomodo ergo non amare MARIAM, Matrem IESU, 1 eui nos totos ae tanta debemus, qui de nobis tam bene meritus est et mereri non desinit, eum praesertim B. V. Filii sui in nos benevolentiam non modo comprobet, sed etiam assidue accendat suis precibus et intercedat pro nobis, novas quotidie gratias a Filio impetrans?
E. O Domine, ego servus tuus, ego servus twus et filius ancil- lae tuae. Servus es IESU, creationis titulo, servus es IESU titulo Redemptionis. Filius ancillae IESU, quia filius Societa- | tis, quae IESU servitio est dedieata speciali modo. Quid autem | tot titulis IESU debes? Quid ut filius ancillae eius? Si vis par- | tieeps esse eius benevolentiae quam hie Dominus Matri tuae
E ostendit, tu aemulare sensa Matris tuae erga Dominum.
E. Si nuntiaretur alieui, qui Prineipem suum graviter et sae- i pe offenderat, venturum ad se illum eum multo comitatu au- " lico, quantum timorem ille subditus conciperet, ne Princeps
veniat ad ulciscendas iniuras? Sed si Princeps domum ipsius ingressus profiteretur se venisse non ut vindietam sumat, sed D ut largis donis illum eumulet, quis esset tune sensus subdito?
Be | qualem amorem erga Principem conciperet? An posset um- 7 quam adhue voluntarie ae deliberate illum offendere? Quod si us : quid umquam ageret deinde ex inadvertentia, quod non dico * offenderet, sed displiceret aliquomodo principi, quanta eura id E. reparare studeret! — His disce, quis debeat esse tuus affectus un
erga Regem tuum Coeli terraeque Dominum IESUM in Na- eramento altaris, toties ad te peccatorem comitantibus Angelis venientem, ut tibi seipsum et omnia sua donet.
ms C "— ina
Ubi aegrotus desperatus rescit, quod venturus sit ad lo- B eum in quo habitat aliquis medieus valde celeber, qui multos morbos desperatos sanavit, certe spem concipit, fore ut etiam ipse sanitati restituatur; quod si ille medieus profiteretur se | ad hoc ipsum venisse, ut illum aegrotum sanet, quam erigeretur | animo infirmus! — Qualis ergo debet esse spes et fiducia, cum omnipotens medieus animarum ad te veniat in S8. Sacramento,
eum ineffabili desiderio, ut aegram animam tuam sanet? Sed etiam, quanto eum desiderio debes illum excipere!
DUNABURGI 1804-1806 37
Amor Christi erga nos elucet valde ex consiliis Evange- licis traditis et ex praemiis illis adnexis. Nam haee dant occasio- nem multa et magna lucrandi, nihil amittendi, eum liceat illa absque punitione omittere, pro quibus tamen, si praestentur, in- gentia obtinebuntur praemia.
In Communione post solutum laudis et adorationis tribu- tum offer IESU gubernationem domus tuae, ut ille dieat pac huic domui etc. Die quod nescias illam regere et in pace conser- vare, infer querelas tuas eontra rebelles, qui eum subiecti esse deberent dominium sibi vindieant, conquerere adversus super- biam, gulam, ete. ut ipse summus Paterfamilias istos hostes et paeis perturbatores eiiciat e domo et expellat; quod si nolit illos eiicere, pete consilium ab ipso, qua ratione adversus illos agere et pugnare debeas, eum audi et documenta ipsius serva.
Offer etiam te ipsum in servum et pete, ut te in servitium suum admittat; et ne hune tibi honorem ut indigno deneget, pete S. V. MARIAM, ut ipsa te Filio suo recommendet. Sie propter Matrem suam IESUS te admittet; deinde petas, ut te suis insignibus ornet, etc.
IESUS nocte suae Passionis testamentum condidit eum plurimis legatis infiniti valoris: testamentum enim hoc legat nobis omnes thesauros infinitos gratiae et gloriae. Promittit remissionem peccatorum et poenarum veniam; gratiam filio- rum DEI cum charitate et virtutibus omnibus ae donis Spiri- tus S.; haereditatem coelestem ; exauditum iri preces nostras; adversitatum auxilium et in ommibus actionibus nostris. Et hoe testamentum fundavit in Sanguine suo, qui harum pro- missionum firmamentum est, pignus, arrha, seriptura et instru- mentum privilegii, quo assecuturi sumus quidquid nobis in hoc testamento ligavit: et hoe privilegium, hoe testamentum eum sigillo, hune sanguinem habemus in SS. Sacramento. Quanta hine fiducia, laetitia, securitas, amor oriri debet! — Conside- randum etiam quis testamentum hoe condiderit, qwis sit exe- eutor et testamentarius, nempe aeternus Pater, cui tanta bona hoc testamentum legat! Nempe mihi, misero peecatori, obiecto ex me ipso odii DEI.
Si quis esset, cui alius deberet insignem aureorum sum- mam, adeo ut posset illum iure in iudicium vocare et in car- cerem detrudere; si ille testamentum conderet, quo non modo omne debitum isti homini solvendo impari remitteret, sed etiam ipsum haeredem divitiarum suarum constitueret: quanto hic
!
38 DIARIUM
amore, quanta gratitudine creditorem suum perfunderet? At- tamen nihil id est, si comparetur cum eo quod nobis testamento suo legavit IESUS. — Auget autem Eius bonitatem infinito quodam modo, quod non iussu tantum vel dispositione, sed ef- fuso sanguine suo per immanissimos eruciatus tantas nobis divitias legavit.
In Communione renovat Dominus quod fecit in apparitione faeta discipulis ipso die Resurrectionis, cum stetit in medio illorum, ianuis elausis. — Dicit animae: pax tecum, ego sum, noli timere. Non modo dat facultatem se tangendi, sed in ci- bum se dat, quod superat etiam quod tune fecit, cum coram illis mandueavit ibi de pisce assato et melle. — Totum potest ser- vire pro bona praxi in Communione, orando Dominum ut ef- feetus produeat quos ibi produxit: illuminationem intellectus, voluntatis inflammationem, gaudium spirituale. — Sed necesse est, ut ianuas et fenestras sensuum claudamus et tres animae facultates attente collectas habeamus, ut faciat quod promisit : Ubi sunt duo vel tres congregati in nomine meo, ibi sum in medio.
In Communione
Exercitium erit valde aptum ad SS. Vulnera Christi Do- mini honoranda, quae in Saero eius Corpore in SS. Sacramen- to eonsiderari debent. Offerre illa potes et praesentare tum ipsi Christo, ut recordetur amoris sui et quanti ipsi constiterit salus tua; tum aeterno Patri ad placandum et ad impetrandum, ob- secrando per vulnera manuum, ut condonet opera tua prava, et in posterum manus tuas in gloriam suam dirigat; per vul- nera pedum, ut condonet pravos gressus tuos; et in posterum pedes tuos dirigat in viam salutis; per vulnus lateris, ut con- donet omnes malas cogitationes tuas, omnes tepiditates cordis tui, illudque in posterum amore suo ardere faciat. — Sint au- tem eadem SS. Vulnera tibi incitamentum ad patiendum et amandum, sint tibi refugium in omni necessitate, cogitanti a Christo ex ipso coelo tibi diei illud : Veni columba mea ad fora- mina petrae, ad cavernam maceriae. Ingredere vulnera eorporis mei. Si milvi inferni te insequentes vexent, ad haee vulnera con- fuge! Si mundi vanitates carnisque pravae propensiones, ad haee vulnera eonfuge! Si te videris turbari eogitationibus, curis et negotiis, subtrahe te illi, haee vulnera ingredere et quietem invenies. Si cupis me cognoscere et toto corde diligere, ad haee
-—————— ——— ——
DUNABURGI 1804-1806 39
vulnera aecede, ingredere et deprehendes quanti te fecerim; et ex corde meo talis amoris flammas experieris, ut totum cor tuum inflamment. Respiee vulnera manuum mearum et cor- robora tuas, ut pugnare valeas pro gloria mea sicut ego pugnavi pro salute tua ; aspice eavernam lateris mei et aperi mihi tuum, donans mihi totum eor tuum; aspiee vulnera pedum meorum, gressusque tuos ad meum obsequium dirige, imitatus meos gressus cum perseverantia.
Sunt haee saneta vulnera instar quinque fontium Salvato- ris, ex quibus manant aquae uberes gratiarum et consolatio-
num spiritualium ». Vid. de Ponte 5. part. Med. 11. p. 2.
Sicut eum Esther invenit gratiam coram Assuero, tota plebs Iudaiea per illam gratiam invenit; ita per B. Virginem quae invenit gratiam ante DEUM, nos invenimus gratiam apud DEUM.
Revelatio de cultu Saerosancti Cordis Iesu
facta V. M. Margaritae Alacoque
Dominus ipse « Nihil, inquit, praestare potes, quod mihi futurum sit acceptius, quam si illud perficias, quod te saepius antea monui ». Tum cor suum sacrosanctum detegens « vides, inquit, Cor meum, Cor illud tanto hominum amore succensum, ut nihil praetermiserit, viribus exhaustis penitus atque con- sumptis, quo amorem hune immensum certissimis signis testa- tum eis relinqueret. Eorum tamen pars maxima usque adeo se mihi gratos amicosque non exhibent, ut me etiam iniuriis contumeliisque in hoe amoris mysterio assiduo lacessant. Quod eo etiam acerbius accidit, quod a personis mihi dieatis talia quoque pati cogor. Itaque a te requiro, ut feria sexta, quae post octavam festi Corporis mei proxima sequitur, Cordi meo co- lendo peculiariter sit dicata, qua die ad sacram mensam acce- dendo, iniuriae cordi meo in altaris mysterio inflietae, eo ma- xime tempore, quo palam fidelium venerationi expositus sum, violati honoris reparatione sarciantur. Et quidem spondeo eos omnes qui hoe honore cor meum afficient, ipsius divini eordis influxu eoelestium gratiarum eopia fore eumulandos ».
. €» £5 4 298 19
40 DIARIUM
Excellentia Cordis Iesu deducitur
1° Ex proprietatibus cordis, quod est nobilissima pars cor- E poris; ergo, cum nihil in rebus corporeis nobilius sit corpore Christi, quanta demum sit oportet excellentia Cordis Christi! — Cor est principium vitae naturalis et receptaculum sanguinis. 2° Ex eoniunetione eum anima, euius affectionum instru- mentum est. b. 3° Ex aretissima unione cum persona Verbi. 4* Ex functione excellentissima ad quam faetum est, scil. ut arderet amore Divino; unde illud maxime Patri aeterno com- plaeitum esse debet et ineffabiles divitias continere. 5° Ex sanctitate ipsi propria; est enim sanctum sanctitate Verbi. Quo anima sanctior eo sanctius est corpus, et inter om- | nes eorporis partes eor maxime sanctitatem animae participat. | 6° Ex virtutibus quarum principium est ac sedes. 1? Quo res creata plus ad gloriam DEI conducit, eo DEO earior et hominum cultu dignior est.
Relate ad homines
Cor IESU est sane amabilissimum, ad euius aspectum in
memoriam redueuntur amor IESU immensus erga nos, bene- ficia numero et magnitudine infinita, labores etiam ae dolores, | quos nostri eausa toleravit. I
Ipsum Cor IESU solum plura et acerbiora nostri causa pertulit, quam reliquae omnes divinissimi corporis partes si- | mul sumptae. | Est denique tutissimum animarum purarum asylum: Veni | colunba mea in foramWnibus petrae (vulneribus Christi ma- | nuum pedumque), in caverna maceriae (in latere lancea aperto). | |
Intentio pura :
Confidentia in Deum, Resignatio
Caveas summopere oportet, ne umquam aliquid facias, quantumvis bonum id sit, ex intentione mala aut minus ordi- nata; nam sie non mereris sed demereris, quia non DEO sed diabolo servis.
DUNABURGI 1804-1806 41
Magis advertas oportet ad intentionem propter quam ope- raris, quam ad opus ipsum. Nam etiam DEUS magis speetat animum quo aliquid fit, quam opus ipsum. DEUS spiritus est, et qui ipsum adorant debent ipsum adorare in spiritu et ve- ritate.
Cave ab omni respeetu humano in operibus tuis. Si quis coram hege simul et coram servo laborans opere suo placere intenderet servo non Regi, nonne is vere stultissimus esset? Atqui tu idem facis, si quid ex humano respectu facis. — Quid si ille, ut servo placeret, facere non dubitaret talia, quae Regi summopere displicere sciret.
Facere bonum ut placeas hominibus est proximus gradus ad faeiendum malum ob eamdem eaussam. Quia, si tanti homi- nem aestimas, ut ob eius favorem bonum facias, facilius adhue malum facies in gratiam illius, eum natura in id per se sit prona.
Non suffieiat tibi non agere ob malam intentionem, sed etiam studeas bonam saepius renovare, quin quantum fieri pot- est ante quemvis aetum, et in ipso actu saepius eam repetere. Hoe DEO valde placet et in eo constitit magna sanctitas Si. Aloysii aliorumque nostrae Societatis, qui praesertim in- ternis actibus fuerunt intenti.
Cura sedulo ut ea quae soles faeere nón facias ex mera consuetudine, sed stude communissima quaeque et indifferen- tia cum novo semper fervore absolvere, ut DEO gratum te ex- hibeas ipsique placere possis.
Intentio tua sit ad maiorem DEI gloriam, propter Te Do- mine, ut Tibi placeam, ex amore Two, propter nomen sanctum Tuum, ut Divinae Maiestati debitum. obsequium praestem et illi me humiliter subiectum exhibeam. Si quae particularia ha- bes vota, illa ita fac, ut tamen in sanetissimo DEI beneplacito conquiescas, et nullam aliam specialem intentionem concipe, quin libentissime illam eum DEI voluntate velis permutare. Eius voluntas et gloria maxime tibi sit cordi.
Assuesce etiam in sanctissimis desideriis semper addere: si Tibi id placet Domine.
Voluntas DEI eum sit regula et norma euiuseumque boni in omnibus est spectanda, tam in activo quam in passivo illi
42 DIARIUM
te conformare debes. Pati et facere debes quae, quando et quo- modo DEUS vult.
In exhibendis officiis proximo servis DEO : DEO ergo soli in lis placere stude, non hominibus.
Si quando tentaris pusillanimitate ex incertitudine salutis tuae, tali cogitatione te ad fervorem excita: « Si scirem me esse modo in statu gratiae et perseveraturum, quid facerem? ».
Si quid tibi est timendum, tu solus es tibi timendus. À par- te DEI, qui infinite bonus est et omnipotens, firmiter sperare debes, fore ut ipse media ad salutem tuam tibi procuret, quae pro sua sapientia maxime idonea noverit. Haec autem nee mun- dus nec totus infernus irrita reddere potest, sed tu solus potes.
Omnes ereaturae DEO obediunt: quantam haec fiduciam
inspirant! quam seeurum hominem reddunt in omnibus vitae
casibus !
Sie est laborandum, ae si per opera tua perfectionem as- sequi posses; sie item in DEUM. omnino confidendum, ac si nihil laborares.
Proposita perfectio non debet te pusillanimem reddere, sed animare. Quid enim diceres de homine, qui, eo quod se divitem fieri posse diffideret, omnino laborare nollet et ideo inopia et fame consumeretur ?
TESUS in ultimis doloribus a Patre derelictum se testatur, et tu, qui nil pati potes quod non merueris, in ariditatibus fide- litatem DEO denegabis? Cave ne de cruce descendere praesu- mas. DEO te totum trade. « Miserator et misericors Dominus; longaminis et multum misericors. Non in perpetuum 1rasce- twr neque in aeternum comminabitur ».
Bonitas DEI infinita et omnipotentia debet sane maximam inspirare confidentiam. Quid enim? Etiamsi id, quod a DEO desideras, tibi non sine miraeulo dare posset; an ergo diffieile est DEO miraculum? non sane. Pete quodeumque vis; si petis et si id quod petis est tibi salutare, dabit utique DEUS. Non ergo desperes de perfectione assequenda, quamvis vivas in te passiones senseris.
Nemo sane est, etiamsi alias iniquissimus, qui non iudicet aequum, illum qui ab alio omnia acceperit et ab eo totus depen-
TT
DUNABURGI 1804-1806 43
deat, pro eo semper laborare paratum esse. Quam aequum ergo est, ut homo qui totum se DEO debet, DEO plene et sincere serviat in omnibus; et quaenam est dependentia hominis a pro- ximo suo, respectu eius, qua omnis homo a DEO dependet!
Praeter alia, quae in respeetu humano sunt maxime dete- stabilia et insana, possunt etiam considerari merito tria, quae continet: erga eum qui respectu humano ducitur, erga proximum cuius respectu ducitur, et erga DEUM. — 1° Qui respeetu hu- mano ducitur, erga se valde erudelis est, seque plane odit. Si enim bonum facit propter homines, privat se mercede et sibi poenam a DEO attrahit, si vero malum facit, ut hominibus pla- ceat, adhue longe peius se habet. 2° Erga eum cuius respectu aliquis aliquid facit iniuriosus esse saepe convincitur; necesse mano ducitur, erga se valde erudelis est seque plane odit. Si enim bonum facit, putans se ideo ab eo laudatum iri, iudicat illum gloriam de bono, quae soli DEO debetur, daturum homini, ideoque imperfectionis magnae illum insimulat. Si vero facit malum, ut placeat alteri, plane impium eum iudicet necesse est. 3° Erga DEUM is qui respectu humano ducitur, committit gra- vem iniustitiam et ingratitudinem, et si bonum facit propter hominem, DEI praesentis Maiestatem et in remunerando boni- tatem, largitatem et iustitiam impudenter et stulte contemnit et vilipendit, praeponendo vilis ereaturae aestimationem DEI infinite excellentis iudieio. Si vero malum facit ob respectum humanum, non tantum contemnit et vilipendit, sed etiam iniu- riosissima contumelia irritat.
In perfectione assequenda se DEO relinquere hominem oportet, ità ut non alia via velit eo pervenire quam qua DEUS vult. Via crucis est proxima via ad perfectionem, nam reddit hominem similiorem Christo et hine aeterno Patri acceptabi- liorem. Potes ergo licite et merito cruces desiderare, sed cave ne alias eruces desideres, et non eas quas DEUS vult ut feras. Si ille vult ut eruces tuae sint in anima desolationes, in corpore dolores et infirmitates, tu ne reieetis hisee desideres contume- lias pati. Si DEUS mavult ut aliquas in corpore incommodi- tates eireumferas, quae tibi videntur molestiores quam alii do- lores et morbi continui, tu non hos desidera, sed quae DEUS immittit ampleetare. Meritum crucis eonsistit non in eo quod habeat aliquid magnifiei et speciosi, sed in eo quod sit dura et voluntati tuae repugnet. Imponet ergo DEUS tibi illas eruces quas ipse vult; omnes eo sunt utiliores et aptiora ad perfectio- nem media, quo magis tibi displicent. Non quas tu vis cruces desidera, sed quas DEUS vult. Etiam in hae re, sieut in morti-
44 DIARIUM
fieatione gustus, non est mortificatio abstinere ab iis quae aliis magis sapiunt; sed ea non sumere, quae tuo palato arrident, lieet aliis nullomodo placeant, haee est mortifieatio.
Continuae imperfectiones non te pusillanimem reddant, nee peeeata spem expellant, sed potius ad confidentiam in mi- sericordia DEI animent. Nam quid mirum, si DEUS fideles suos servos amet et favore prosequatur? Sed quod etiam pecea- tores non reliciat, in hoc elucet magis Eius misericordia.
soli DEO serviendum, eui et tempus acceptum referri de- bet et omnia quae habes, quibus uteris et quod es, eum prae- cipue etiam hae conditione a DEO tibi omnia haee concedantur, ut illi servias. Et quid? numquid non satis magnus Dominus est DEUS, cui servias unice!
Si illum unice quaesieris semper gaudebis, quia huius voti semper compos fies; nam DEI voluntatem in te fieri per gra- tiam DEI nil potest impedire, tu solus potes.
À servis suis DEUS nil fere requirit nisi fiduciam in Ip- sum in omnibus vitae molestiis; tune ipse eas fert pro illis. Sieuti magnus dominus eum paupere servo suo iter faciens, pro illo ubique solvit in itinere, ita DEUS facit pro servis suis. Si quid grave permittit accidere, ita succurrit gratia sua, ut nil videatur requisivisse ab illis praeter bonam voluntatem et resignationem, quando praevidetur illa molestia. Hoe eum iam saepe ipse sis expertus, stude semper plenae et perfectae re- signationi, innixae in fiducia in DEUM, qui non sinit tentari nos supra id quod possumus. Et sieut credideris fiet tibi.
Perfeetionem consistere in DEI voluntate adimplenda, etiam ex hoe capite patet. Omnes exteriores actiones, quan- tumvis sanetae, non possunt perpetuo et sine intermissione exereeri; unde si perfectio eonsisteret in iis, perfectus non es- set semper perfectus, sed haberet aliqua tempora, quibus a perfectione deberet recedere; v. gr. non potest sine intermis- sione oratio fleri, aut ieiunium, aut affectiones aliae corporis ete. — Sed voluntatem DEI adimplere res est, quae potest sem-
per exerceri, et nulla re, ne ipso quidem somno, interrumpi debet.
Si humano respeetu in operibus tuis duceris, o quantam tibi ipse molestiam creas, eum ad uniuscuiusque genium te ac- commodare et singulis placere volueris! Si DEUM quaeris,
DUNABURGI 1804-1806 45
constans semper tibi eris, nam DEUS est immutabilis. — Adde quod istud semper consequi possis, illud vix umquam.
DOMINO DEO soli servies. Primum hoe mandatum om- nino transgreditur, qui non DEUM sed humanum respectum in operibus suis intuetur.
Numquam non confidendum in DEO. Si enim consideras quid DEUS iam fecerit pro te, imo faciat adhue quotidie, quo- modo in SS. Sacramento omnem suam sapientiam et omnipo- tentiam ex amore tui exhauriat, parum sane est, quidquid ip- sum rogare possis. Qui ergo non rogatus maiora dedit per tot miracula, rogatus non dabit minora?
Habes DEUM infmite sapientem, potentem et bonum: quid requiritur amplius, ut in eo omnem fiduciam colloces ?
Zelus animarum et Horror peccati
Zelus gloriae DEI et animarum est 1° dolor intrinsecus eo quod amor infinitus DEI a creaturis suis tam parum ametur, ut quae potius amant res vanas huius mundi, quam infinitam DEI maiestatem et vitam aeternam; 2? desiderium vivum sa- lutis proximorum, curando, quam fieri potest diligentissime, iuvare illos bono opere et exemplo, satisfactione pro peccatis ipsorum, orationibus, laerymis et adhortationibus, ut peecata deserant et DEUM. suum eognoseant ae diligant.
Fundamentum zeli animarum est amor DEI et proximi, et quisquis amat DEUM et proximum sieuti debet, non pot- est non habere zelum animarum. Qui DEUM amat, debet de- siderare ut ametur et honoretur ab aliis, debet velle, quod DEUS vult; vult autem DEUS quammaxime ut homines salvi fiant. — Qui proximum sincere amat, debet ipsi exoptare et quantum in se est procurare omne bonum et ipsum a malo quo- cumque defendere. Quodnam autem maius bonum quam aeter- na salus? Quodnam maius malum quam inferni poena?
Ad exeitandum zelum animarum, considera, quid DEUS ipse pro anima fecit ae facere paratus est; quod quasi in op- probrium DEI infernus animabus quotidie magis magisque im- pleatur ; quod daemon exitio animarum gaudeat, idque DEO et IESU Salvatori nostro quodammodo exprobret. Quomodo ergo
46 DIARIUM
fieri potest, ut qui DEUM amat et daemonem odit non desideret ardenter salutem animarum?
Si in te sentis affectus zeli animarum, vide an impleas legem dilectionis DEI et proximi. Quod si has te non observare videris, persuadeas tibi necesse est, nullum esse zelum tuum, nec nisi umbram aut falsam speciem.
Superbia etiam eum zelo animarum non potest constare, nam zelus animarum est zelus gloriae DEI, qui cum propriae excellentiae desiderio non potest subsistere.
Nullus tibi dies praetereat, quo non zelum gloriae DEI exerceas oratione et mortifieatione. Oratio potest esse illa Si. Francisci Xaverii: Aeterne rerum ommiwm effector etc. Mortifieatio sit aliqua peculiaris, nisi omnia opera tua diei possint vere fieri ex zelo gloriae Dei, i. e. si in illis, ut oportet, nil aliud spectes nisi maiorem DEI gloriam.
Peccatum summum esse malum a posteriori patet eviden- tissime ex poenis, quas DEUS pro eo constituit, qui tamen est infinite iustus et bonus et misericors.
Peccatum monstrum esse maximopere detestabile, luculen- ter patet ex eo quod hominem DEO infinite bono, patri aman- tissimo, exosum reddat. Quid enim? Si dominum benignissi- mum et optimum videres servum suum maximis poenis afflige- re, nonne inferres inde, quod is servus certe horrendum ma- lum eommiserit?
Peccatum longe maius malum est quam horrendae poenae quas IESUS in cruce sustinuit; constat enim quod hominum peceata IESUM. magis afflixerint, quam reliqua omnia, et quod IESUS paratus foret eadem pati, et saepius, si ea re peccatum posset impediri. — Etiam isti dolores quos TESUS sustinuit per se non suffecissent ad vel unum peccatum delendum, sed hoe solum effecit dignitas personae, quae passa est.
Ex eonsideratione peccati elieiendus est zelus gloriae DEI et animarum, cum desiderio illud impediendi 1° in se, 2° in aliis. Hoe diverso modo fit, non solum praedicatione, catechizatione, ete. sed etiam oratione, mortifieatione, bono exemplo, stricta observatione offieiorum status sui, ete. Tuum peccatum potest esse eausa peccatorum alienorum, non scandalo solum, sed etiam permittente id DEO in iustitia sua.
BER PE ee A A BOYS NDS INT GT SERE NUNT OS ae T SERIO S IRR SR OR ENT TIR Ee x - + “ [ * SY Mes. E i es: r xin :
DUNABURGI 1804-1806 47 4
Per peccatum quodvis offenditur DEI Maiestas; nam of- » fensa est actio vel omissio, quae praebet alteri causam irae et ius vindietae; id autem faeit quivis eontemptus aut vilipensio. Contemptus autem ostenditur transgressione legis propositae x aut oppositione voluntatis, quae quidem, ut evidens est, locum i habent in peccato. In hae vero offensa DEI concurrunt summa | ingratitudo, contumelia atrox praesenti irrogata, adeoque con- temptus intolerabilis; in peccato iustitia DEI irritatur, viola- tur sanetitas, sapientiae leges perturbantur, bonitas abiieitur, ete.: est malum ipsius DEI. — Est praeterea verum, summum, et unieum malum hominis.
PU NES Wilde
ENVIE PU
V RER
Quis est qui peccat? Quis est in quem peccatur? Quis est modus et quid motivum peccandi?
nma
e ERN ur
Peccato non tantum privas DEUM gloria, Christum fru- etu passionis, proximum auxilio, domesticos exemplo, Ecele- siam obsequio, Societatem honore, Superiores gaudio, te ipsum merito, sed insuper contrarium efficis.
E
Su LEE
TE F2 3
RID AC RET = EE ee CS
Ex poena qua DEUS animadvertit in Angelos et Adamum pro uno peccato clare patet, peccatum vel unieum maius esse malum, quam privationem ecuiuseumque boni et incursionem euiuseumque possibilis mali ereaturae.
Etiamsi praesciretur certo, nullum fructum ex omnibus laboribus proventurum, adeoque omnes curas et monita omnia in improborum maiorem condemnationem cessura, non tamen ideo abstinendum. Id doeuit exemplo suo Christus Dominus, 1 cum in aliis, tum in omnibus, quae egit ad conversionem Iudae, quamvis praesciret, illum non eonversum iri. — Nee enim ideo, x quod non suecedunt praedieatio et monitio, gloria DEI, quae i unice quaerenda, non inde provenit. Nam tune est: ut ustifi- 1 ceris im sermonibus tuis et vincas, cum iudicaris. Hine enim Y iustum eius iudieium in illorum condemnationem esse, evince- i tur in die iudicii. (NB. Id servire potest in concione, si quando 1 parvus fruetus speratur, contra obstinatos peccatores). 4
=
MR. del e
Unum peccatum DEO maiorem iniuriam facit, quam in- numera bona opera gloriam illi afferunt, ideoque illud maio- rem disgustum, quam haee gustum.
Sieut Pater aliquis, habens plures filios, ex malignitate unius maiorem habet dolorem quam ex morigera reliquorum consuetudine consolationem, ita unus peccator plus affligit cor
48 DIARIUM
paternum benignissimi DEI, quam multi iusti illi gustum ad- ferunt. — Explieatur inde etiam gaudium illud in coelo maius super uno peccatore poenitentiam agente, quam super multis iustis.
vr acu est i artt
Motiva vitandi peccati mortalis
1. Expellit ex anima DEUM, qui habitat in eo, qui est sine peccato mortali. Atqui nihil pretiosum comparari potest eum DEO, maximo animae thesauro.
2. Perditur per illud ius ad vitam aeternam et regnum coeleste, superans ommes divitias et maximas haereditates in- finito quodam valore. Mirum ergo, ob minorum rerum iacturam homines ad mortem usque tristari et ad talem iacturam esse indifferentes.
3. Conspurcat animam et foedam reddit coram oculis DET adeo, ut non sit spurcitia, nullae sordes, nullae eloaeae tam abominabiles. Hoc DEUS Sanetis quandoque mire ostendit. — Si scires post commissum peccatum mortale te habiturum ob illud faeiem deformem, eorrosam a morbo, plenam sanie et ul- ceribus, oeulos inversos, nasum abscissum, os hians, linguam exertam, eaput eapillis denudatum, aures similes asini, abstine- res utique. Quidni ergo nune? Numquid non meretur DEUS ut tam aeceptus eoram EO appareas, ut vis et soles coram ho- minibus ?
4. Reddit hominem mancipium diaboli, tradit eum diabolo quasi earnifici. Peius hoe quam obsideri a diabolo corporaliter. — Si scires te post commisum peccatum statim fore energu- menum, abstineres utique. Ergo.
9. Reddit hominem horribilissimum, adeo ut si homines | possent talem animam videre, morerentur statim prae horrore. | Daemon, cuius peccatum minus erat quam nostra sint, est tam turpis et foedus, ut S. Catharina Senensis, viso illo per ictum oeuli, restituta ad sensus corporis, potius eligeret ire per viam | igneam usque ad diem iudicii, quam illum iterum videre. Atqui per quodvis peccatum mortale homo fit daemon incarnatus. | (Ita S. Cath. Sen.).
6. Per illud homo DEUM repudiat et non modo fit diaboli mancipium ex decreto DEI, sed sponte se ipse daemoni subiicit.
Si scires te post peccatum fore mancipium Turearum, quid?
7. Qui peccat mortaliter dat materiam diabolo exprobran-
di DEO, quod pluris fiat ipse quam DEUS, eum tamen nihil fecerit nec passus sit pro homine, adeoque ut diabolus hae ex- probatione de DEO quasi triumphet eique contumeliam inferat.
| | |
DUNABURGI 1804-1806 49
8. Sanetorum iudicio peecatum mortale peius est inferno. Si tamen scires te post peecatum statim detrudendum ad poe- nas inferni, illud non committeres.
9. Qui mortaliter peccat, bestiis se similem reddit et se volens infra humanae naturae dignitatem demittit, Imo fit peior bestiis: 1°. Ferae uno vitio tenentur, homo varie peccans variis vitiis tenetur. 2. Brutum unica bestia est, qui peccat in tot transformatur bestias, quot admittit peccata. 3*. Ferae be- nefactoribus gratas se exhibent, quid autem DEO homo cum peeeat?
10. Homo peccans mortaliter peior est diabolo.
1° Iniuria illata Regi a rustico gravior est quam a no- bili, caeteris paribus. Diaboli autem natura longe praestant.
2° Ille semel, homo saepius.
3° Illi una specie tantum peccarunt.
4 Non fuit pro illis DEUS incarnatus et passus.
9" Non habuerunt illi tot media extrinseca ad se prae- servandos a peccato.
6° Metum inferni, validissimum motivum ad non pec- candum, non habebant ill.
1^ Illi brevissimo tempore in peccato perstiterunt.
8° Illi post peccatum non habuerunt vel minimum tem- poris momentum ad poenitentiam.
9 Illi numquam post peccatum fuere recepti a DEO in gratiam, sieut peccatores.
Si ergo homo quivis detestatur diabolum, multo magis de- testari debet is qui peecat se ipsum, tamquam diabolis peiorem.
11. Quaedam peccata complent illum numerum, quo ab ae- terno praeviso DEUS damnat eos quos damnat ad poenas in- ferni. Merito ergo timeat peccans, ne forte istud peccatum nu- merum illum compleat, quo commisso damnetur.
12. Peccata sunt eausa omnium calamitatum huius vitae, bellorum, pestilentiae, morborum, ete.
13. Peccata mortalia continent infinitam malitiam, quia of- fendunt infinitam Maiestatem.
14. Summo odio Divina Maiestas odit existentes in peccato mortali. Nam similiter odio sunt DEO impius et àmphetas evwus. Sap. 16. Est autem in DEO odium peccati quodam modo in- finitum :
1° Peccatum est quodammodo infinitum malum, proinde meretur infinitum odium DEI.
. 2° Quo maiore quis bonitate praeditus, eo magis odisse debet malitiam. Atqui DEUS infinite bonus.
3° Ob peccatum mortale privat bono infinito. 4 Ob idem punit poenis infinite duraturis.
feci e i em WE C SEE E MI DU, d NITE S SM A Vd NT PROS i PES Ne EE ee
E M
+ LENS
er E ER É RER ccn
z AO RE En Em e ae eth Er e ARS
C
^S
50 DIARIUM
Haee sunt signa infiniti odii DEI adversus peccatum.
15. Crucifigitur Christus a peccatore erudelius quam a Iu- daeis. — Et quamvis ipse sit impassibilis, non minor inde est malitia peccatoris. Sieut homo qui inimiel sui imagini contu- meliam inferret, propter voluntatem malam quasi pro opere ipso argueretur.
Qui peccat est ex Diabolo (imo etiam Diabolus) ut S. Seri- ptura testatur; quod si filius diaboli, etiam haeres.
Ergo per peccatum mortale filius DEI et haeres coeli fit filius diaboli et haeres inferni. Horrenda mutatio.
De fuga peccati
PRIMA PARS
Spectans peccantem
1. Voluptas brevis. 2. Voluptas turpis, nam bestiae reddit aequalem. 3. Voluptas fellea. 4. Spoliat gratia. 5. Servitus dia- boli. 6. Conscientiae stimulus, aegritudines animi, et morbi cor- poris. 7. Ignominia, et bonorum operum inutilitas, ae iactura participationis bonorum operum aliorum. 8. Mentis caecitas et pertinaeia ad extremum exitium ducens.
SECUNDA PARS
Speetans Deum offensum
1. Offenditur DEUS immensus. 2. Et in oculis. 3. Et tanta eum atroeitate ut etiam perditum optimum parentem velim. 4. Largitorem bonorum omnium, quo ne peccando quidem ca- rere possum. 5. Id vero quia tacet, quia non punit. 6. Crux Christi exinanitur. 7. Instauratur. 8. Et sic fit peccator Iuda, Pilato, Caipha, Iudaeisque peior.
TERTIA PARS
De peccato eiusque poenis
1. Punitur in Angelo. 2. In Adamo et posteris. 3. In in- ferno. 4. Coeli iaetura. 5. Neutrius aeternitatis supplieio sa- tisfit, nec omnium Angelorum hominumque votis et poenis. 6. Unus DEUS in cruce huie malo par. 7. Punitur etiam in hae
DUNABURGI 1804-1806 51
vita. 8. Vineuntur peccato omnia bona. DEUS illud odit, et plus peccatum eum exuleerat, quam placeant Sanctorum om- nium praeclare facta et perpessa.
Amor proximi
« Hoc est mandatum meum, ut diligatis invicem; in hoc «cognoscam quia discipuli mei estis », ait IESUS, qui te in Societatem suam ad sui imitationem vocavit,
Quaecumque facis proximo vel pro proximo, faeis IESU et pro LESU. Assuesce ergo in proximo tuo IESUM agno- scere; tune sane numquam caritati debitor deeris.
Quasvis occasiones serviendi proximo arripe et quo mo- lestiores illae sunt eo alaerius.
Cave te ab aliquo caritatis opere exeuses ob defectum tem- poris, praesertim si non sit res summe necessaria quae dif- ferri nequeat. Nam quomodo melius tempus impendere potes,
quam incumbendo exercitio caritatis?
Si quid non bene factum videris ab aliquo, cave ne eum ideo iudices male fecisse, sed intentionem eius bonam esse pu- tes, neve adseribe inadvertentiae; saltem cave ne ideo illum iudices.
Iudieando proximum de defectu aliquo etiam manifesto, saepe tu magis peccas quam ille defectu illo peccavit.
iniquum de proximo iudieium demonstrat perversitatem cordis tui. Sieut aegroto, cuius gustus est corruptus, omnia vi- dentur amara, sie etiam tu male de altero iudicans, quia ipse malus es; si bonus esses omnia in bonum acciperes.
Ut omnes habeant cor unum et animam unam optimum est medium perfecta obedientia. Tune enim omnes convenirent eum corde, voluntate et iudicio Superioris, qui Christi Domini locum occupat.
Si quando aliquem amare tibi accidit difficile, recole quo amore quosnam DEUS in eruee proseeutus est.
52 DIARIUM
Qui te molestia afficiunt maxime cooperantur ad augendam tuam gloriam; itaque eos maxime tibi amicos reputa.
IESUS in eruee magis sollieitus est de aliis quam de se. Hoc te docet, aliorum maiorem quam tui rationem habere.
In eolloquiis cave alteri acriter contradicas. Si alius tibi contradieit, tace aut responde: feri potest. Si alii inter se dis- putant, quid ad te?
Amor proximi exigit etiam, ut animabus in purgatorio quantum potes suecurras, pro quibus preces fundere optimum est et saluberrimum, efficacissimum vero offerre pro iis aliquas mortifieationes.
In eolloquiis cave ne dicas aliquid de altero absente, quod eo praesente nolles dicere.
Cura faciendi communia perfecte
In primis hoe alte menti imprimas oportet, perfectionem tuam in eo sitam esse, ut quae facienda sunt tibi facias bene et eum bona intentione.
Ut bene diem impendas, haee observa:
1° Cuivis operi intentionem puram praefige.
2^ Hane aliquoties in ipsa actione renova.
3° Non in aliam rem animum intendas, sed agas quod agis.
4 Portas sensuum occludas rebus alienis, quae ad te non speetant.
5° Mentem teneas in quavis re collectam et numquam totam effundas.
6" In iis, quae magis dissipare solent, maiori recolle- etioni studeas exereitio praesentiae DEI, v. gr. in colloquiis, ad mensam ete.
7° Tempus quod intercedit ab una actione ad alteram impende iaeulatoriis vel alieui piae eogitationi.
8° Quando mentis recollectionem turbari advertis, ab opere quod agis desiste tantisper, donee mentem recollegeris.
Nulli rei ita te trade, ut mentis recollectio turbetur; ideo ita rebus agendis insistas oportet, ut vere paratum te habeas ad alia si iniungerentur.
DUNABURGI 1804-1806 53
Cave a vanis et inutilibus, tamquam a malis.
Omnia momenta serio impende, nam stricta erit temporis reddenda ratio; et sane ignorantia ete. non te exeusabit, si postmodum ineptus inveniaris ad ea, quae discere potueras.
Vera solitudo non consistit in solitudine eorporis sed in solitudine mentis; hane dat adsidua eoniunetio eum DEO. In omnibus autem actionibus tuis sis ita solitudinis observans o- portet, ut nil spectes nisi quod agis et pro quo.
Distracte orans spectaculum praebes gratum daemoni, sed Angelis perquam triste.
Opera tua ita facere stude, ut post quodvis eum IESU di- cere possis: consummatum est, i. e. feci quod DEUS hoe in opere a me fieri volebat. Et sie diem transige, ut eum IESU eundem ita finias.
In examine generali vide quosnam defectus in communium operum executione commiseris et praecipuos annota, ut te e- mendes.
Cura ut actiones tuae omnes fiant 1°. àÀ» DEUM, i. e. in gratia, 2. pro DEO, ad gloriam eius, 3*. coram DEO, in eius praesentia, 4*. cum DEO, ipsi cooperando et Christum imi- tando.
Varia
Oratio Dominiea cum debita reverentia recitata magnam sane vim habet apud DEUM, sed certe etiam irreverenter re- citata Eum irritat.
Orationem Dominieam saepe in visitatione SS recita, applieando eam illi rei, quam a DEO petere vis, aut praesenti animae tuae statui.
In petitione dimitte nobis ete. exercetur simul et humili- tas et spes et charitas fraterna.
Amen in fine preeum semper cum magna fiducia et viva fide est addendum.
54 DIARIUM
Quid sanguis Christi effusus clamat? Clamat ad Patrem pro venia tibi impetranda; clamat ad te, increpans te et ex- probrans tibi peccata tua.
Compara flagellationem quam aliquando facis, cum ea quam innocentissimus IESUS pro te subiit. Confer instrumen- ta inter se; confer manum tuam eum militum crudelitate; con- fer tempus adeo breve, cum eo per quod Christum continenter pereusserunt. Et erubesce de tua tepiditate.
IESUS Medicus animarum. Si ii qui corpore aegrotant i medieos corporales magni faciunt, quanto pluris aestimandus est tibi DEUS, qui aegritudines animae tuae multas sane ac graves sanat. Sed in morbo sanando non solum medici opus est industria; aegrotus oportet audiat attente eius consilia, a vetitis abstineat, remedia quamtumvis acerba fideliter sumat, ipsum etiam ferrum et ignem non recuset. Sie etiam tu. Labo- ras superbià. Confer te ad medicum IESUM et certam concipe spem sanitatis; sed non omitte media strenue adhibere quae praeseribit et consilia quae suggerit exsequi. Audi illum in omnibus. Abstine ab omnibus, quae hune morbum fovere pos- sunt, i. e. fuge quae aestimationem tibi et honorem procurare possunt, nisi in quantum tale quid necessitas exigeret. Adsi- due utere medicamine praeseripto, eonsideratione scil. tuae miseriae ae malitiae, dividendo in examinibus et in meditatio- nibus ete. quod in te est a te, ab eo quod DEI misericordia in te ponere dignatus fuit. Etiam non recusa pocula acerbissima, nec ferrum et ignem, ut sunt humiliationes, contemptus, ealum- niae, opprobria ete. admittere recuses. — Sed confide potis- | simum in eo, quod iste Medieus miram habeat vim, ad animos ] aegroto addendos in omnibus etiam amarissimis remediis. Ora | ilum ut dignetur ipse tibi pocula illa porrigere teque ad ebi- benda illa animare. Et quis aegrotus non animaretur, si vide- ret medieum ipsum prius absorbere quidquid amaroris prae- seripta medieamina continent?
In illa verba Chananeae ad IESUM « Verum est Domine, sed etiam catelli manducant de micis » ete., recte potes te catel- lum, canem nominare coram IESU. Quid? differentia quae est inter canem et Dominum suum, nonne est infinite minor ea quae intercedit inter te et IESUM? Est enim illa inter duas ereaturas, haee inter ereaturam et ereatorem. Felicem ergo te reputa si IESU canis diei et esse merearis. Sed quid est eanis proprium? 1° Fidelis est, iniuriam factam Domino suo vindieat, aut manifestat insidias, ut eas ipse Dominus destruat seque
DUNABURGI 1804-1806 59
defendat; id ergo et tu IESU debes. 2° Sequitur dominum suum fideliter. Sie etiam tu sequi IESUM debes, quoeumque ierit. O quoties hoe non praestitisti, quoties ab eo aberrasti! Gratias illi summas, quod te sicut catellum perditum ad se re- voeare dignatus est, et ora ut si quando vel minimum ab eo defleetas, non te sinat aberrare omnino, sed etiam, sieut domi- nus eatellum (quem non vult perditum) castiget et cautiorem reddat. 3° Canis contentus est etiam abiectissimis quibusque frustulis iisque mire delectatur, nec sibi plura aut meliora de- beri putat. Sie tu in consolationibus et desolationibus, in modo quo a fratribus et aliis hominibus haberis, canem te praebeas neeesse est; nihil tibi deberi existimes, omnia ut gratis data cum magna alacritate accipe,
Ubi duo vel tres congregati sunt in nomine meo, ibi ego sum in medio. Quanti aestimandum IESUM habere inter se, amicum tam bonum ac fidelem, tam potentem, tam iucundum, et quem amicum habere tanti refert! — Si inter duos vel tres, quanto magis IESUS erit in Societate nostra in medio, in qua tot congregati sunt in nomine eius! Vocatio ergo summae aesti- manda et perseverantiae gratia sine fine flagitanda. — Non mirum, quod mundus Societatem persequatur, cum IESUM, qui in illius medio est, semper odio habuerit. Non adeo homi- nes Societatis, quam Eum quem illi comitantur et qui in ipso- rum medio est, odit. Sed congregatio aliqua congregata 4n nomine alicuius, quid quaerere intentione, verbo, opere debet, quam quod intendit ille, in euius nomine congregata est? Et. sane quieumque ex hae congregatione intenderet, loqueretur, ageret eontra intentionem Eius, graviter illum offenderet et, si vanis et inutilibus se detineret, monstraret impudentem vi- lipensionem negotii illius, ob quod eongregatio convenit. Vide ergo, quomodo a tua eogitatione, a tuis verbis et operibus ab- esse debeat non tantum id quod fini huius Societatis recta re- pugnat, ut sunt peccata et defectus, sed etiam omne id, quod maiorem DEI gloriam, unieum congregationis finem et inten- tionem IESU, in euius nomine congregata est, non promovet.
Ut sitis filii Patris vestri ete. Sicut filius bonus est gloria patris, sie malus filius est ignominia patris. Iam vero quid pee- cata tua faciunt? Si occulta, diabolo tantum nota, contumeliam inferri DEO a diabolo causant. Si manifesta, tune DEUM. con- tumelia afficis et per diabolum et per malos homines, inimicos DEI. Quoties itaque dieis Pater moster cogitare merito potes, quod daemon tune DEO irrideat et ipsi exprobret quod te ta- lem habeat filium. — Potesne satis humiliari et despici tu qui |
PAP WENT "ss NM " SU EM iil! be ferie ef uri e. i : T RR EAS YEA. E ANT Fu c f T E "TY “ ANE UT Ma Een M Es LA et A EE LEP TE AX
56 DIARIUM
iam toties immensae Maiestatis DEUM. tali modo contumelia horrenda, non per te solum sed etiam per daemones, affeceris? Sed quantus inde horror a peccato oriri debet? Quantumque desiderium multa patiendi et agendi pro DEO, ut aliquo modo repares, quamvis numquam poteris restaurare, eum per unum veniale peceatum maior DEO displicentia inferatur, quam ho- nor per omnia opera bona? j
FiLiaTio MARIANA,
cutus formula proposita est ad fovendam perpetuo pietatem erga Sanctissimam DEI genitricem in provincia Flandro - Belgica Societatis IESU
et a R. A. P. N. Generali Francisco Retz approbata et confirmata, Romae 27 Martii 1745.
Formula se consecrandi in filium magnae DEI Matri MARIAE
Sancta MARIA, Regina eoelorum, Mater Domini nostri IESU Christi et mundi Domina, Ego Ioannes Roothaan, licet favore tuo undecumque indignissimus, ineffabili tamen illa pietate et misericordia tua confisus, qua omnes hactenus ad te confugientes benigne recipere consuevisti, me ad sanetissimos pedes tuos humillime abiicio, et a Materna bonitate tua hane uniee gratiam ardentissimis votis exposeo, ut me lieet ob in- numerabilia peccata, offensiones et negligentias meas, peculia- ri hae gratia indignissimum, filium tuum assumere et Mater- no tuo auxilio perpetuo protegere digneris. Ego vero, ut san- eto hoe Fili tui nomine semper gaudere possim neque um- quam hoe tam amabili titulo indignum me effieiam, eoram te Matre mea amantissima, Angelo quoque Tutelari meo totaque Curia coelesti, firmissime statuo et propono me nihil umquam cogitatione, verbo, aut opere, toto vitae meae tempore commis- surum, quod genuinum tantae Matris filium vel in minimo de- decere possit. Imo filiali in te amore raptus, propono me in scholis, catechismis et alia oeeasione data, semper curaturum, o Mater amabilis, ut ab omnibus, maxime vero a pueris, pro- be cognoscaris, ameris, colaris; dein etiam ut ego ipse exacte observem regulas propositaque huie filiationi propria et a Re- verendo admodum Patre nostro approbata.
DUNABURGI 1804-1806 57
Haee sincera animi mei sensa propositaque singula, a me in conspectu tuo, o Virgo beatissima, Angeli Tutelaris mei, to- tiusque Curiae coelestis et concepta et faeta, tibi Matri meae amantissimae ex toto corde offero, enixeque rogo, ut tu ea, Filii tui e£ omnium Sanetorum meritis unita, aeterno Patri praesentare digneris, mihique simul illa omnia perfectissime observandi gratiam uberem obtineas. Amen.
Proposita secreto ae submissa voce facienda et offerenda DEIparae
1. Cum Constitutiones nostrae legesque a Sancto Patre nostro, DEO inspiranté ac illuminante, te vero o Mater ama- bilis adiuvante et non raro apparente ae affirmante, conserip- tae sint, id intendam primum, ut DEO, regulis observandis, inserviam placeamque et ad IESU Christi formam componar ; dein ut tibi tamquam Matri meae, filiali observantia Regularum ae Constitutionum, quae patrocinio tuo adiutorioque concep- tae sunt, obsequiens gratusque exhibear.
2. Intentionem puram soli DEO placendi in omnibus co- gitationibus, verbis et operibus meis habere studebo; nihil co- gitabo, nihil loquar, nihil agam, nisi quod iudicavero esse ex voluntate DEI et cedere ad maiorem eius gloriam, seu ad sa- lutem et perfectionem propriam et animarum.
3. Regulas meas sanctas semper aestimabo et amabo. Mo- riar potius quam vel minimam deliberate transgrediar ; in aliis etiam amorem et aestimationem Regularum tam verbo quam exemplo, omni data occasione, excitare non intermittam.
4. Mane hora statuta semper accurate surgam, ante me- ditationem venerabile Saeramentum visitare ibique per sin- ceram omnium cogitationum, verborum et operum, nec non trium votorum oblationem me DEO consecrare non omittam.
5. Quotidianas meditationes et examina semper impense, ferventer, integre et reverenter peragam.
6. Numquam omittam lectionem spiritualem ex Regula praeseriptam.
7. Confessionem ae Communionem quamlibet ita peragam, ae si ultima foret.
8. Paupertatem amabo ut Matrem, ordinariis semper con- tentus ero; ex iis etiam, quantum in me erit, vilissima deside- rabo et eligam ; nullam etiam minimam rem sine facultate dabo aut accipiam.
9. Angelieam puritatem mentis et corporis omni diligen-
58 | DIARIUM
tia eustodiam, nihil cogitatione, nihil verbo, nihil aspectu, nihil taetu aut quaecumque alia ratione vel in minimo huie virtuti contrarium committam.
10. Regulas silentii et modestiae semper observabo accu- ratissime.
11. Mortifieationes consuetas, quamdiu vires et obedientia permittant, nulla hebdomada intermittam. Temperantiae reli- giosae in cibo et potu semper studebo omnemque in hoc genere excessum constanter cavebo.
12. Superioribus meis in omnibus perfectissime obediam. Indifferens sum et per DEI gratiam semper ero ad omnem lo- eum, ad omne officium ; nihil umquam, quantumeumque mole- stum aut incommodum, recusabo.
13. Offieium quodlibet ab obedientia iniunetum, qualecum- que sit, ita diligenter et accurate peragam, ae si in illo tota salus mea et totius mundi penderet.
14. Semper candidus ero superioribus meis et Patribus spiritualibus, totam illis conscientiam aperiendo.
15. Sum et semper per DEI gratiam contentus ero, ut om- nes mei defectus ad Superiorem deferantur a quoeumque, qui eos extra Confessionem intellexerit. Numquam displicentiam vel minimam admittam econtra delatores; numquam vel mini- mum verbum eontra eos loquar, sed potius eos defendam et ilis benefacere conabor.
16. Otium quam potero maxime cavebo, minimam etiam partieulam temporis bene impendere satagam.
17. Omnia ea, quae in novitiatu aut agenda aut omittenda didici, extra novitiatum usque ad ultimum vitae halitum ob- servare conabor.
Clausula propositorum secreto factorum
Haee sincera animi mei sensa propositaque singula a me in conspectu tuo, o Virgo beatissima, Angeli tutelaris mei to- tiusque Curiae coelestis et concepta et secreto faeta, tibi Matri meae amantissimae ex toto eorde etiam offero, enixeque rogo ut tu ea, Filii tui et omnium Sanetorum meritis unita, aeterno Patri praesentare digneris mihique simul illa omnia perfe- etissime observandi gratiam uberem obtineas. Amen.
DUNABURGI 1804-1806 59
Regulae()
Reg. 1. Saepe perpendant propositum, in formula concep- tum, data occasione adnitendi, ut Deipara ab omnibus probe cognoscatur ametur colatur.
Reg. 2. Intelligant in proposito memorato involvi alia pro- posita: 1. Propositum avide captandi, praesertim recreationis et colloquii tempore, occasionem sermocinandi de DEIparae dignitate, excellentia, suavitate, deliciis, virtutibus, patrocinio potenti,materno amore in genuinos suos filios et amantes ; tum etiam de fiducia et affectu, quo in talem et tantam Matrem ferri par est. 2. Propositum toto magisterii cursu frequenter, quam- quam et prudenter, thematibus, exhortationibus, catechismis inserendi aliquid MARIAnum. 3. Propositum urgendi et cu- randi, diseipulorum themata dedicari DEIparae sub aliquo titulo pio et selecto, e. gr. sieuti a discipulis thema referri solet et de more debet ad maiorem DEI gloriam, ita etiam seribatur thema compositum esse ad honorem et amorem DEIparae, Ma- iris meae amabilissimae; variatis etiam subinde titulis, ut pue- rorum ae iuvenum animis aestimatio et amor MARIAE instil- letur eopiosius et altius infundatur. 4. Propositum tempore sacerdotii poenitentes, maxime vero agonizantes, excitandi ad magnam in patrocinio et amore MARIAno fiduciam.
Reg. 3. Omni die Rosarium et Offieium de Immaeulata beatissimae Virginis MARIAE conceptione persolvant tam- quam pensum filiale, saltem donee maioribus ordinibus fuerint initiati.
Reg. 4. Assuescant omnes actus et opera offerre IESU Christo per MARIAM et Sanetissimae Trinitati per IESUM.
Reg. 5. Etiam assuescant se suaque per Angelum suum tu- telarem offerre DElparae.
Reg. 6. Sciant filii MARIAni esse frequenter prae oculis habere IESUM et MARIAM non tantum ut scopum cordis et amoris, sed etiam morum et imitationis.
Reg. 7. Filius MARIAnus in delieiis habeat delicias IESU et MARIAE atque adeo S. Iosephum, S. Ioannem, aliosve pe- euliariter MA RIophilos, quales S. P. N. Ignatius, S. Franciscus Xaverius, aliique e nostris Saneti, imo tot quot sunt genuini socii IESU.
Reg. 8. Libro MARIAno inscripti omnia opera diei Sab-
(1) Hae regulae, quae « proposita secreto ae submissa voce, i. e. singulis pri- vatim Deo offerenda» sequentur, ad omnes utique sodales pertinebant.
^ j did ru: s THO NK Um eT »z* H^ i2 1 WA " pdt, en AN À ACRES TN Ac NI RT ME TOI MONT PATTERN a EREMO
60 DIARIUM
bati offerant pro omnibus MARIAE filis, huie filiationi in- seriptis, ubieumque terrarum degentibus, tam vivis quam de- funetis; vivis rogando perseverantiam et observationem pro- 4 positorum, defunctis requiem sempiternam.
Reg. 9. Post singulas saeras Communiones DEO per ma- nus beatissimae Matris haee proposita offerant. | E Reg. 10. Singulis festis beatissimae Matris post sacram communionem et gratiarum aetionem, ante Venerabile Sacra- E mentum vel ante aliquam imaginem beatissimae Matris supra 7 dieta proposita DEO et sanctissimae MARIAE se consecrent ; E deinde privatim attente considerent, an et quomodo illa pro- E. posita servaverint hactenus.
en ou ias co iris See as
Ad maiorem DEI gloriam et DElparae, nostrae utique L. | Matris amabilissimae, honorem.
Quaedam, in quibus elucet suavis Divinae Providentiae dispositio
Anno 1806. Accidit, ut incipiente iam hieme R. P. Rector mihi diceret, eurarem ecalefieri eubieulum meum. Monui ego hae de re Fratrem, ad quem hoe spectabat, sed, DEO ita permit- tente, res ad exsecutionem non deducebatur. Dubius quid agere P | deberem, an rem DEO committere an iterum monere Fratrem, L. interrogavi hae de re R. P. Rectorem, non tamen dicendo ipsam praesentem occasionem, sed tantum in genere, quid foret fa- À ciendum si quid tale aliquando acciderit. Respondit R. P. Re- j 4 etor, non esse necesse ulterius de re tali curare, si iam semel faetum est quod Superior commendarat adeaque in tali casu rem Providentiae DEI esse committendam. — Res erat hie ardua vere, sed ecce eum Divinae Providentiae rem commississem, eum proposito tenendi R. P. Reetoris eonsilium, adfuit illa in tempore et eodem vespere eum R. P. Rector forte, nescio quo casu, in meum cubiculum venisset, sensit illud omnino frigi- dum iussitque ipse illud ealefieri, suavem Providentiam DEI mecum clare advertens. Plura talia aeciderunt non semel in variis cireumstantiis. DEUS meus es tw: in manibus tuis sor- les meae.
——-*-*'"-—-—————— Qa MIS e m Éd mM m BENE M, M qoum i. Ed ae. NEUE em tum B m
Quidquid hueusque iussus sum, in eo explendo DEI gra- tiam semper fui expertus. Et quidquid fuerit et supra vires meas videretur, potui perficere; etiam in tempore licet brevi, a Superiore constituto, ut pro facienda concione ete. Semper
Aen TI PST) NS T NERIS EMEN EO E AR PEUT TM T me PET AE] E er PATRE RI WA ONES. on à NU EL ND e T rent
DUNABURGI 1806 01
praestituto termino absolvi, etsi quandoque DEUS permisit, 4 ut primum nihil possem efficere et fere tribus tantum ultimis diebus, qui e praefinito tempore restarent, absolverim.
Etiam hoe non exiguum existimo Divinae Bonitatis argu- | mentum, quod DEUS post aliquam rem factam, v. g. concionem, j orationem habitam, ete, communiter neseio quam animi quasi afflietionem, depressionem, tristitiam, nescio unde, in me permi- serit, qua humiliabar et ab omni vana exsultatione praeser- " vabar.
Neque hoe parvum beneficium, quod adverto mihi a DEO ab ipsis primis vitae meae temporibus, ex quo rationis usum habui, datum, ut seil. semper haberem aliquas sollicitudines, in pueritia cirea pensa v. g. scholastica, in ulteriori aetate circa varias occupationes, ad quae omnia bene explenda semper me omnino a DEO dependere sentiebam, quod me ut plurimum fa- ciebat in quodam timore vivere, ne DEUM offenderem et sie Ille me puniret, destituendo me suo auxilio in illis rebus. — Et certe ex quo veni in Religione, nihil plane, v. g. concionem, ora- tionem, ete. potui' facere, quin primum magnam experirer ino- piam et impotentiam in me, ut sentirem me nihil plane posse. — Et tamen ego ingratus non tuli ex tam praeclaris mediis verae humilitatis fructum!
U j
AP ^H # qe x 3 À 3 1 " "
In otio, in quo aegritudinis tempore lecto affixus homo ver- | satur, tempus eum magno emolumento potest impendi, si of- A fertur illud aeterno Patri in unione status illius Christi, in quo
fuit in utero B. V. MARIAE, vel in primis annis vitae suae, 1 quibus exterius nil agit. Interius autem Christus per illud tem- ‘4 pus occupabatur adsiduis affectibus in DEUM. Hoc ergo imi- A
tari satage, et sic etiam aegrotare iuge bonum dat orare. de
DEUS excitans ad aliquod opus certe etiam dat, aut sal- tem oranti homini dare paratus est, uberrimum ad illud exse- quendum auxilium; novit enim melius quam nos, nihil nos posse sine Eius gratia. Proinde foret indignum Eius bonitate et iustitia, exigere aliquid et excitare ad aliquid, ad quod nol- let gratiam suam largiri. Gaudendum ergo, si quando DEUS etiam diffieillimum aliquid inspirat, quia est signum, ipsum valde talem honorem amare paratumque esse ad multas ipsi gratias concedendas. — Si scires domum DEI et quis est qui petit a te bibere!
au
62 DIARIUM
Anno 1806. d. 11 Dec.
Per longum tempus quavis nocte fere semel aut aliquando etiam bis necessitas corporalis me e lecto surgere compellebat, quod initio quidem grave sed consuetudine tandem leve erat adeo, ut iam nullam in eo molestiam experirer. Accidit autem ut per aliquot dies liber fuerim ab ista surgendi necessitate. Verum hac nocte hora seeunda denuo expulit me e lecto. Hine corpus quasi obmurmurare et conqueri de hae molestia, seil. iam obsoleta erat prae defectu exercitationis ista consuetudo. — Hie DEUS dedit mihi hune sensum, quam sit necesse ut virtus semper exerceatur, nee umquam aliquis a mortifieationis vel alterius cuiusdam virtutis exercitio desistat, quod se iam ple- num eius habitum consecutum arbitretur. Nam quaevis in- gruens occasio doceret illum, saepe cum ipsius detrimento, vir- tutes indigere omnino exercitio asiduo, alioqui etiamsi in con- suetudinem quasi iam abierint, deficere magis magisque lan- guidas fieri ae tandem plane perire.
d. 13 Dec.
Conditio nostra in hoe mundo, utpote in exsilio constitu- torum est utique gravis; multum tamen levat, quod non sit ab- solute exsilium ad poenam, sed potius peregrinatio ad luerum. Quemadmodum autem filius mereatoris missus à Patre in re- gionem longinquam ad negotiandum, lieet arduum ipsi accidat Patris consortio carere, amore tamen eius et lucri spe se animat ad aequius ferendum quidquid durum est in illa peregrina- tione; ita etiam amor Patris eoelestis, qui nos misit ad nego- tiandum, et spes lueri id efficit, ut saltem minus grave exsilium nostrum nos affligat. — Praeterea Pater talis mereator non de- stituit filium suum subsidio suo, opibus suis et literis in neces- sitatibus iuvans; ita nos peregrinantes in terra non destituit coelestis Pater, sed plurimum iuvat internis illustrationibus, veluti totidem literis ad signifieationem sui amoris, et Sacra- mentorum aliorumque spiritualium praesidiorum thesauris. — Ista eonsideranti minus certe grave erit onus huius vitae.
d. 16 Dec.
Considerando quantopere DEUS meam perfectionem ve- lit, quanta media ad id offerat, imo etiam re ipsa largiatur, et simul perpendendo quantum in vitiis et defectibus eassus vir- tute remaneam, magna oborta est humiliatio: et eonfusio et quasi stupor de mea malitia, quae vel exinde summa esse ap- paret, quod tot mediis non vineatur. Vere homo ipse sibi est maximus inimieus, nam quis nisi ipse solus est in eausa, quod in miseriis suis haereat sine profectu in via perfectionis? Cum
DUNABURGI 1807 63
DEUS adeo nostram perfectionem desideret, ut parturiens eniti prolem; nemo autem nisi ipse homo impedire possit. — Utinam tales eonsiderationes aliquando ingererent odium mei, expulso amore proprio.
Si videas mendicum pauperem qui largis assidue eleemo- synis donaretur, quotidie tamen in eodem statu pauperrimo permanere; nonne merito iudieares talem esse dissipatorem magnum, qui tantas sibi collatas adsidue opes adsidua prodi- galitate dilapidaret? — Quid ergo tu es coram DEO, nisi do- norum Eius dilapidator, qui ex tot tantisque gratiis in te col- latis non proficis?
Anno 1807. d. 4 Ian.
In taedio huius exilii et displicentia huius vitae, magnum est ineitamentum amoris, si consideras DEUM ipsum tam rni- seram vitam amore tui voluisse suscipere et ferre per 33 an- nos. Onus autem illud debuit ei sane eo gravius accidere, quo dignior erat eius Persona.
d. 6 Ian. Mirum quantum differant iudicia DEI a iudicio mundi. Dicitur de tempore, quo Salvator nascetur, Ecce tenebrae ope- rient terram et caligo populos, cum tamen maxime artes et
scientiae florerent, ita nimirum in hae materia sieut in caeteris.
Quod magnum, pulehrum, sapiens, beatum est apud DEUM, est parvum, sordidum et turpe, stultum, miserum in oculis mundi, ete. — Vita Christi viva huius differentiae imago, sicut doctrina eius eamdem docet.
d. 23 Ian.
Beneficia DEI, nostra peccata, nostrae necessitates requi- runt üt omni momento DEO sacrificemus hostiam laudis, pro- pitiationis, impetrationis. Vita nostra saeerdotium sit adsi- duum oportet. Sed quid offerendum? Quod habemus. Miserias nostras, eruees nostras. Has esse placidissimas DEO hostias, Christus Dominus Sacerdos summus, sapientissimus et optimus, nos verbo et exemplo docuit. Si ergo DEUM amas, debes desiderare ut ipsi quam plurima possis offerre. Quod si atten- deris, invenies statim, taedium vitae huius in te provenire ex amore proprio et defectu amoris DEI.
d. 12 Febr. Qui habet servum, quem deprehendit aliquoties furem et infidelem, ei sane iam amplius nihil magni momenti committit, in nulla re ei fidit, semper eum habet suspectum ; — ita ego de-
64 . DIARIUM
beo me ipsum semper habere suspectum, et in nulla re mihi fi- dere, eum non raro meam ipse infidelitatem in rebus maximi momenti, scil. in negotio salutis, expertus fuerim. Debeo ita- que semper caute ambulare et actus meos omnes et internos motus examinare, cum non raro amor proprius etiam sub spe- cie boni me fefellerit.
, d. 19 Febr.
Ostende mihi faciem tuam et salvus ero. Non tantum fa- ciem tuam, Domine, consolatione et dulcedine me replentem tem- pore devotionis et consolationis internae, sed etiam faciem tuam terrore et metu me replentem, dum pecco. Ne quaeso sit facies tua quasi velata, ae si non videret meas iniquitates, ita ut eas non punias et veluti dissimules, sed ostende illam mihi et fac me sentire quod eoram oculis tuis te offenderim, adeo- que pereute, nec parce, increpa et veluti torvo aspeetu meam mihi infidelitatem exprobra, ad correctionem. Ostende mihi fa- ciem tuam, ut dolore tactus ad te convertar, et salvus ero.
d. 27 Febr. in die Cinerum.
Orandus hodie DEUS specialiter, praesertim in Commu- nione, ut, sieut pro sua onnipotentia et bonitate ex pulvere con- didit corpus tam elegans, ita animam meam, levem et inanem et dissipatam sieut pulverem, eonglutinare et solidis virtutibus firmare ae solidare idem bonus et omnipotens dignetur.
d.1 Apr. Sol meridianus, tempus quo Christus crucifixus fuit, desi-
gnat summam altitudinem et perfectionem virtutum, quas ibi
exercuit. — Hoc exemplar in omnibus et semper in corde ha- bere contende. 1° Hoc excitabit ad exercendas quasvis virtutes et illarum actus offerendos DEO in unione perfectissimorum actuum Christi. 2? Serviet humilitati, eum te immensum distare ab hoe exemplari tuo semper inveneris.
d. 2 Apr. Christo Domino propinatum fuit vinum eum felle mixtum, et eum gustasset noluit bibere. — 1° Non conquestus fuit nut
iratus, quod ipsi non sieut moris erat generosum vinum, sed cum felle mistum offerebatur. Disce numquam admittere in co- gitationem nedum queri, dieendo: quare illi et illi datur hoc, conceditur illud? et mihi non? Quis tu es, qui audeas conqueri? Ubi esset humilitas? Christus silet, gustat, et tu murmuras? — 2° Gustavit sed non bibit, ut eruciaretur quidem, sed non confortaretur. Hae ratione decet ut tu quaeras ex omnibus eli-
DUNABURGI 1807 65
gere quae amori proprio sunt contraria, relinquere quae grata, v. g. in festis, ubi plura fercula apponantur sed minus de sin- gulis: accipe quod in hoc est ingratum, sc. quod parum ; relin- que quod gratum, ut non sumendo de pluribus quaia soles et sic de aliis.
In initio mensis Apr. 1807 oceasione solemnitatis Beati- fieationis B. Francisci de Hieronymo. S. I.
Si homines in hae valle laerymarum tantam pompam et ornatum instruere sciunt, et festa eum tanta solemnitate cele- brare, ut vel illos ipsos delectet adesse in Ecclesia, quos alias omnis devotionis piget: quantum debet esse gaudium in Coelo, in festivitate illa aeterna, ubi non homines instruunt, sed DEUS ipse omni sua bonitate, sapientia, omnipotentia animas beatas delectat ?
d. 10 Man. Sine me nihil potestis facere. Hoc dixisti ipse, Domine, ergo adiuva; da quod iubes. — Possum quoque cogitare, quod
addatur: sed ego sine te possum. Non me indiget Dominus, sed ego ipsius auxilio indigeo.
Pueri habetisne aliquid pulmentarii? Petit, volens dare. Sed quando inspirat aliqua sacrificia, non petit ut accipiat sed ut det. Ipsi quidem gloria, sed nobis utilitas ex omni bono pro- venit.
Circa Ascensionem Domin.
Ascendens DEUS in altum captivam duxit captivitatem. Domine, anima mea hueusque eaptiva fuit daemonis, mundi, amoris proprii et ereaturarum ; libera illam, sitque abhine cap- tiva tua. — Tibi me trado in voluntariam captivitatem, nolo amplius libertatem, qua hueusque nimis heu abusus fui; trado tibi arma quibus te hueusque impugnavi, accipe illa et retine. Verum Domine iam saepius tradidi illa, sed perversa volun- tate instigatus denuo repetivi, ut te impugnarem. Nune autem, Domine, accipe illa et simul voluntatem omnem meam, ut iam non amplius ad tantam perversitatem redeat.
Circa Pentecostem.
Spiritus S. legem amoris et gratiae cordibus impressit. Quare haee lex nova prae veteri vocatur gratiae et duleior ae levior; attamen maiorem violentiam exigit contra carnis et naturae inclinationem! Nimirum in hae ipsa violentia, in ipsa abnegatione sui vera est pax, vera requies. Quo perfectior ab- negatio, eo perfectior pax. Christi promissio est universalis: Tollite iugum et invenietis requiem.
66 DIARIUM
die 18 Dec. Christus in horto prae dolore de meis peccatis sanguinem sudat et ego vix doleo. Intolerabilis insensibilitas! Domus ar- det, vieini undique accurrunt ad incendium extinguendum: et paterfamilias domûs id omne siecis oculis considerat, quin se moveat ad se periculo eripiendum. — Unicus alicuius equus in foveam cadit, accurrunt plures ad illum extrahendum: ipse dominus equi sedet quietus. — Lupus in ovile intrat devoratu- rus oves, alii in auxilium veniunt: dominus ovilis nec pedem vult movere. — Sie Dominus pro nobis zelat, nos pro nobis ipsi sumus sine ullo sensu.
Christo in horto orante et afflicto, discipuli amici dormiunt, at inimieus Tudas, inimiei Iudaei non dormiunt. Nimirum impii sunt diligentiores ad DEUM offendendum, quam servi eius ad ipsi serviendum.
die 22 Dec. Maximi est, primas quasque molestias, quae occurrunt, strenua mortifieatione statim vincere. Si enim primae suceu- bueris, multo magis cedes secundae, quae solet esse gravior, multoque minus superabis tertiam, et deinceps. Si vero pri- mam viceris, ex hae victoria animus augetur et vires roboran- tur ad sequentem et deinceps superandam, praesertim cum ita Divina Providentia soleat suaviter disponere, ut ab initio leviores, postea graviores diffieultates permittat. Quod si homo primas eum gratia DEI superat, DEUS pro sequentibus supe- randis maiores vires addit.
die 23 Dec.
Ait Angelus B. Virgini, ?«llam invenisse gratiam coram DEO. Magnum id est, sed vide quid intersit inter effectus gra- tiae inventae coram DEO et coram homine potente. — Inve- nisse gratiam coram Rege aliquo, adfert divitias, honores, di- gnitates. Quid autem invenisse gratiam coram DEO? Respice paupertatem, contemptum, miserias, quas patitur B. Virgo in hoe mundo et disce eruces et afflietiones huius vitae esse veros favores a gratia DEI provenientes.
die 1 Ian. 1908.
Festum Cireumceisionis Domini N. nobis quidem plenum so- latio, dat enim pignus sanguinis pro nobis in eruce effundendi, Christo autem ignominiosum et dolorosum. Ceremonia est 1° Signum populi Iudaiei eleeti a DEO in servos eius: hoc uti- que honorifieum illis, sed Christo valde humilians, nam si fi-
DUNABURGI 1808 07
lius regis ornaretur vestibus et signis alieuius officiarii vel do- mestici, id non honorem sed pudorem ei inferret. 2° Signum in remissionem peccatorum, adeoque peccatoris. Quanta humilia- tio illi, qui venit peccatores salvare! 3* Dolorosum Christo longe magis quam aliis pueris. — Quid nos hie docet Christus Domi- nus? Docet ferre patienter et libenter humiliationes quaseum- que, sive ex iusta sive ex iniusta causa nobis obvenientes. Quid? peccator sum, hoe nomine ignominia dignus infinita, et quoeum- que umquam nomine compellatus fuero, nullum erit ignomi- niosius quam hoe nomen peccatoris, quod mihi iure convenit. Docet mortifieationem et poenalium rerum tolerantiam. — Ter fudit Christus sanguinera. 1° /n Circumcisione ex lege. Di- seimus poenas nostri status, poenas a lege DEI vel Ecclesiae iniunctas libenter amplecti et ferre. 2° Im Horto ex propria voluntate. Discimus ipsi exercere mortifieationem voluntariam. 3° In Passione a tortoribus, sed tamen ex directione Divina. Di- seimus omnes mortificationes illatas a quocumque homine, quippe semper ex DEI nutu, ferre patienter. Praevide occa- siones varias et ad illas te paratum offer et, etiamsi non acci- derint, lueratus eris multa. — Denique incipiente IESU esse nobis Salvatorem, et tu incipe novo fervore eum novo anno ad salutem cooperari, redde te illi totum et pete ut te adiuvet, com- mitte illi sortem tuam pro tempore et aeternitate, et incipe novo fervore statüs tui munia exsequi. Düxi: nunc coepi.
die 3 Ian.
Quis tibi sensus esset, si sordidus Iudaeus aliquis publice in platea te ampleetaretur et oseulum tibi in faciem infige- ret? — Et ecce IESUS admittit oseulum Iudae, quem eum ocu- lis internis conspiceret, videbat sordidiorem omnibus cloacis propter peccatum.
die 18 Ian.
Sieut Dominus vel Rex non debet mancipio suo ullas re- ferre gratias pro servitio et obsequiis quae praestat; ita tu etiamsi ferventissime servires DEO, non promereri ex aequo potes gratias DEI. Si DEUS favores concedit, attende id esse sine ullo merito tuo. Nam si etiam optime optima quaeque per- ficeres, DEUS nil tibi deberet: servus esses inutilis. Quid modo, cum tota vita tua sit pannus menstruatae?
die 5 F'ebr. Si Pater aliquid vetaret, et filius solus in cubiculo, putans se a Patre non videri, illud faceret, Pater autem per rimas por- tae videret: quantus foret dolor filii, eum postea audiret, se
68 DIARIUM
a Patre fuisse observatum! Dolor non tam ex timore poenae, quam quod Patrem offenderit, iam minori gratia sit apud eum, et sciat Patrem ex illa ipsius inobedientia habere afflictionem. Sie DEUS videt nos (lieet id non cogitantes) dum peccamus. Hine quantus nobis esse dolor debet ob peccata commissa!
die 8 Febr.
Domino servire regnare est. Felix est servus et subditus magni et boni Domini : quia Domini thesaurus est promptuarium eius in necessitatibus, defenditur a Domino adversus omnes ini- micos et persecutores, solvit Dominus pro ipso tributa et vecti- galia, ete.
die 16 Febr. Dominica Quinq. Devotio 40 horarum. Deliciae meae esse cum filiis hominum. Mira res! Quae deleetatio homini sapienti et docto, eonversari cum stupido, stulto, idiota? — Aut Prineipi diviti, eum rustico paupere, inur- bano? — Et ecce DEUS tecum! Potestne te pigere conversari cum quoeumque homine, cum IESUM non pigeat conversari tecum?
die 14 Mart.
Spe gaudentes. Cum vera laetitia nostra sit fundata in spe beatitudinis consequendae, haee autem spes praeter DEI miserieordiam et IESU merita etiam in nostra cooperatione fundetur, utique nil magis laetitiam veram fulcire et promo- vere potest, quam fervens studium in servitio DEI, multa agendo, multa patiendo pro DEO. Mortifieatio ergo et cruces via ad laetitiam, ete.
die 25 Apr.
Sic DEUS dilexit mundum, ut Filium suum unigenitum daret, id nempe quod habebat pretiosissimum: sic ergo et ego debeo amare DEUM ut ipsi offeram quidquid mihi maximi constat.
die 26 Apr.
Amor Christi. Siquis esset Rex, qui subdito laesae Maiesta- tis reo et fugienti veniam delicti offerret, modo ipse crimen suum detestaretur, neque amplius tale quid attentaturum se promit- teret: vix illud reus erederet. Quod si Rex in pignus reconci- liationis subditum ad mensam suam invitaret, nescio, an reus
ille non suspicaretur aliquid potius subesse fraudis, quam ut
crederet Regem sibi adeo benevolum, — Et ecce quid facit Rex coelestis? Veniam delietorum concedit et in pignus reconcilia-
DUNABURGI 1808 69
tionis ad mensam suam in S. Saeramento praeparatam invitat; non fraudulenter, non semel ab homine offensus, sed sae- pius, etc.
die 9 Mai.
Dum taedium tibi est et animi moeror in omnibus, quae tibi agenda sunt, et desiderium aeternae vitae et visionis DEI ex- citari sentis, eo magis te tune ab omni terreno solatio abstra- here debes et molestias expetere. Quidquid ingratum perfers, ad fruitionem DEI te propiorem et paratiorem facit; quidquid gratum, plerumque retardat. — Qui vero in via est, eo magis properare solet et cursum intendere, quo maiores in itinere ex- peritur molestias.
die 20 Man.
DEUS misit Spiritum S. ob motiva haec: quia ipse bonus est, propter merita Christi, propter nostram necessitatem et miseriam. Quid non sperare a DEO debes? Nec ipsa peccata tua debent confidentiam imminuere. Nam quoad duo priora mo- tiva illa sunt constantia et immutabilia ; ultimum vero eo fit for- tius, quo tu eris miserior.
die 20 Mau. Spiritus S. elevat animum ab amore creaturarum ad amandum et quaerendum unice DEUM, et quidem cum affectu et gustu: interim dum hie non datur, ipsius adiuvante gratia, etiamsi cum moerore, DEUM. solum, abiectis tuis commodis et illecebris quibuscumque, quaerere intende. Quocumque pretio dignum est munus quod petis.
die 31 Mau.
Pisci non est malum si non possit volare, nec avi si natare neseiat, quia non est finis eius. — Non est malum homini si nec divitias, nee gratiam hominum, nec honores, nec delicias, ete. habeat; sieut non est ipsi malum, non posse volare, aut non ha- bere vires tauri, aut odoratum eanis, aut alterius animantis ali- quam proprietatem. Non sunt enim haee finis eius. Quod ipsum a fine abducit, vel in eo aequirendo retardat, est unieum et ve- rum eius malum ; quod iuvat, verum bonum. Fames et sitis, do- lores et ignominiae, morbi et ipsa mors, non sunt per se mala, imo, si ad finem ducunt, bona.
die 2 Inn. Amor SS. Cordis Domini IESU mire elucet ex eo, quod de- bellaturus diabolum et regnum peccati, eum id potuisset mi-
er ER ET: 1 EMIT SN ih Hun
H pe ir 3
70 DIARIUM
nimo quovis labore perficere, voluerit tamen tam gravem inire pugnam Passionis. Videretur futurum fuisse gloriosius ipsi, si tantum tamque potentem spiritu oris sui contrivisset. Sed voluit tanta pati, ut Patris iniurias uleisceretur, amorem suam erga nos et peecati horrorem ostenderet, et exemplum daret, quod ubi imitati fuerimus, multas gloriosas consequemur co- ronas. — Docet sie IESUS, magis amare pugnam quam trium- phum, et maioris facere poenas et mortificationes, quae ad vir- tutem disponunt, quam ipsam consecutionem virtutis, quae in se est plena suavitatis ac delieiarum. — Hine desiderare te oportet in ipsis mortifieationibus desolationem, et maximam in virtutum actibus diffieultatem, quo et iniurias peccatorum tuorum ulciscaris aliquantulum, et amorem tuum erga IESUM probes, illumque quamproxime imiteris iuxta Reg. Summ. 11.
die 7 lun.
Quemadmodum si medicus aegro, quem maxime cupiat sa- num, praeseribat amarissimum medicamentum et ut ille non aversetur illius sumptionem, ipse partem acerbissimam coram aegro exhauriat, ad eum exemplo suo animandum, ita Chri- stus Dominus, medieus animarum nostrarum, lieet ipse sanus nullis aeerbis medicamentis, non crucibus, non contemptu, non paupertate egeret, sed potuisset sine perieulo honores et di- vitias et mundi gaudia sectari, ab istis tamen abstinuit, illis constanter usus est, sciens nobis aegris futura fuisse perniciosa gaudia mundi et voluptates, eontra salutare et necessarium remedium crucem et poenas.
die 5 Sept. :
Maximum DEI beneficium, multitudine operum perficien- dorum obrui et in angustias redigi. Sie enim discitur confiden- tia in DEUM, et animus docetur caute vivere, ne aliqua in re Deum offendat, quo ille in poenam auxilium subtrahat. — In ilis autem absolvendis si DEO res committatur, ipse pro sua gloria illa diriget, ut quomodocumque id fiat, ad suum hono- rem cedant.
die 10 Sept.
Sicuti si puer a patre castigatus ob aliquam culpam, non ad eulpam suam aut ad patris indignationem adverteret, sed virgam consideraret, quam esset crassa, quam longa, a qua- nam arbore etoe..., ita stulte fit hodie in mundo. DEUS punit terrae motibus, inundationibus aquarum, prodigiosis lapidum grandinibus, igne, ete. et quid miseri homines? non ad DEUM punientem neque ad sua peccata quae DEUM provocant at-
POLOCIAE 1809 71
tendunt, sed naturales quaerunt harum calamitatum causas et rationes, undenam illi terrae motus tam singulares ae diu- turnae, qualis materiae sint illi lapides etc.
die 1 Nov.
Quaerite ed invenietis. Ita plane. Quaere DEUM et inve- nies DEUM, id est pacem animi, gaudium internum, verum so- latium : quod si quaeras te ipsum et vanas consolationes rerum terrenarum, invenies etiam te ipsum, id est, inquietem, poenam, afflictionem, desolationes, ete.
die 2 Nov.
Si quis a longa et molesta via fessus, inedia ac siti pene confeetus domum rediret, eum maximo optatae refectionis de- siderio, sed ibi non modo non refectione desiderata, sed verbe- ribus et plagis exciperetur, et in atrocem obscurumque carce- rem detruderetur : qualis illi sensus foret? — Tale quid et infi- nities maius sentiunt animae Purgatorii.
die 6 Ian. 1809.
Dum me componebam in lecto oborta est haee cogitatio eum magno affeetu gratitudinis in DEUM. En hoc ipso mo- mento, quot sunt homines qui multa patiuntur! Alii in inferno horrendis tormentis torquentur, alii in purgatorio; alii in terra nune mortem amarissimam subeunt, alii caleuli, alii dentium, alii aliis doloribus ae morbis afflicti noctem insomnem tradu- eunt; alii sub die in frigore pernoctabunt, forte etiam miseria peribunt; alii mari, alii igne, ete. Illa etiam aecedebat cogi- tatio: Quae autem horum omnium malorum est causa? pecca- tum. -— Videtur hie sensus posse servire ad imprimendum etiam aliis horrorem peccati.
d. 19 Apr.
Cum essem valde afflictus ob diffieultates mei status et ino- piam meam in exsequendo munere meo, id quod alias quidem aliquantum feceram sed non cum tanto fructu, venit in mentem eum magna consolatione, tamquam signo quod DEO probabatur ile sensus, qui ab Eo erat: ut seil. kumiliarem me et agno- scerem me indignum eui DEUS suas gratias ad munus meum adimplendum communicet, verumtamen orarem, ne ob mea pec- eata gloriae suae detrimentum permitteret ex munere meo male administrato. — Cor contritum et hwmiliatum, DEUS, non de- spicies.
72 | DIARIUM
d. 25 Ian. 1810.
Cum in mensa audirem legi ex Libro Geneseos, quomodo DEUS ad Isaae loquens promissiones illi suas renovaret prop- ter servum meum Abraham, subiit mihi eogitatio, quanti sit unus aut alter heroieus actus pro DEO factus, quippe qui tan- tam benedietionum seriem post se trahat. Hine 1? elucet singu- laris DEI liberalitas, qui hominis servitium, quod quantumeum- que semper tamen in se et spectata DEI Maiestate parvum est, tam eopiose remuneret; 2? merito stimulari debeo ad ferventer DEO serviendum. Quod si occasio faciendi magna pro DEO mihi desit, eurandum saltem ut in parvis sim fidelis; haec enim fide- litas forte DEUM ad miserieordiam movebit, ut mihi maiora concedat.
d. 2 Febr. 1810. Votum prima vice factum.
S. Maria Dei Genitrix ae Regina coeli gloriosissima, po- tentissima Domina mea et Mater dilectissima, ego, I. R., lieet indignissimus servus tamen cliens ae filius tuus, desiderio te honorandi et humillima obsequia mea tibi offerendi unice im- pulsus, eoram dileetissimo Sponso tuo S. Iosepho, S. Angelo Custode meo et universa euria coelesti statuo, promitto ae vo- veo semper me asserturum, defensurum ac propugnaturum, etiam usque ad sanguinem, tuam S. Immaeulatam Conceptio- nem, quamdiu per S. Matris Ecclesiae leges licebit, Nune ergo SS. Domina et Mater mea, oro Te per ipsam illam gratiam, qua Te Deus in Matrem elegit et ab originali labe immaculatam concipi voluit, ut hoc humilitatis meae obsequium non despicias, sed unitum eum congratulationibus eoelestium omnium ac de- votorum Tibi in terris servorum benigne suscipias, mihi vero servo, elienti ae filio omnium minimo, gratiam sanetae vitae in tuo ae Filii tui Domini Nostri Iesu Christi famulatu ad eius- dem Dei ae Domini nostri gloriam impetrare digneris. Amen.
d. 22 Mau.
Sicut non est mirum, neminem saepe ire visitatum eum, quem seit vix umquam esse domi; ita non est mirum, Deum me valde raro aliqua consolatione visitare, si ego fere semper ex- tra me vager, nec umquam ne in ipsa quidem oratione mihi bene praesens et intra me collectus sim. Curandum itaque magis, ut sim animo quantum fieri potest collecto. Hue tendendum per frequentes mortifieationes; quodsi non obstantibus omnibus conatibus, quibus me disponam ad Dei visitationes ubieumque exeiplendas, Dominus tamen voluerit me ita relinquere, fiat ipsius SSma Voluntas!
POLOCIAE 1810 73
d. 2 Iul.
Vere contemptus amandus, laus horrenda est. — Contemp- tus enim numquam aliquod damnum tibi afferre potest, sed potius si debito animo excipis, magnum luerum animae tuae: sed existimatio bona et laus hominum numquam te faciet me- liorem, saepe est noxia, semper inutilis et perieulosa. Nam va- nitatem et superbiam fovet, et eheu, quanto maior erit ignomi- nia tua, eum homines qui nune te magnifaciunt teque bonum Religiosum exsistimant, postea in iudicio te longe alium vide- rent. Neque enim hoc est impossibile. Qui te iudieaturus est, Dominus est, et ille facile videt ea, quae non tantopere aliorum oeulos, sed tuam etiam propriam eonscientiam fugiunt.
d. 31 Aug.
Amem te plusquam me. A. Kempis L. 3 c. 5. Quid magni hoe est, Domine, ut ego te amem plusquam me! DEUM infinitae Ma- lestatis plusquam me vilissimum peccatorem et propter pec- cata omni vili verme viliorem! Attamen necdum audeo dicere: amo te plusquam me, sed adhue id desiderans obtinere dico: amem te plusquam me. Ah! quanta miseria mea.
d. 22 Sept.
Quid est homo eoram DEO nisi vile animaleulum, vermis contemptibilis? Quando ad eum attollit sese, quid coram DEO, nisi ac si rana e palude eaput efferens illum alloqueretur? Et tu, o immensa DEI bonitas! Si haee ereatura tam despecta, si hie vilis per se homo dieat DEO ex corde: O DEUS, ego amo TE, non modo hune eius affectum non contemnit DEUS, sed per- inde ac si ex eo multum fructum caperet, innumeris modis illi pro hoe indulget gaudiumque reservat infinitum et aeternum. Vere, quia bomus est.
d. 30 Oct.
Non est eur nimis animo deiieiaris ob miserias multas e- tiam spirituales quas in te vides. Hae enim miseriae faciunt te obieetum Misericordiae Divinae. Melior autem Domini mise- ricordia super vitas. Noli videri tibi aut esse non miser. Si enim non esses miser, si putares te misericordia DEI non indi- gere, quid posset esse infelicis?
d. ? Nov.
Vere nil potest pretiosius accidere, quam cruces et con- temptus. Si enim pro virtute aestimaris, vel satisfactionem tuam in illis actibus invenis, magnum est periculum, ne humana intentione dirigaris; si vero per bona opera eontemptum et eru-
iu B
"ee
E a #2 ps "n E
Mac b ad Er pe iQ
74 DIARIUM
ces lucraris et tamen perseveras, vere magnam spem habere potes, opera tua ex supernaturali motivo procedere; siquidem ita non faceres, nisi propter DEUM. Et tamen quanti est haee res momenti!
die 13 Dec.
Filius DEI in omnibus nobis assimilatus, o quantus thesau- rus, quantum solatium, quantum ad bene agendum ineitamen- tum! Quidquid praeter peccatum facio aut patior, simile quid Filium DEI fecisse vel passum esse existimare possum. Oro? Filius DEI etiam oravit. Laboro? etiam ille laboravit. Loquor? etiam ille locutus est. Tristitiam habeo? etiam ille habuit. Na- turae necessitatibus servio? etiam Filius DEI his servivit. O bone DEUS! quantum potest haee recogitatio et oblatio actuum IESU meos actus nobilitare eorumque defeetus com- pensare! Quantum me in molestiis omnibus confirmare et re- ereare! Quantum debet ad omnem vitae sanetitatem incitare! — Filius DEI in earne ambulavit ut ego, in terris visus est et cum hominibus conversatus. Quam nobilem fratrem habemus! DEUM, fratrem; Iudicem, fratrem!
Charitas
Patronus. S. Franciscus Xaverius.
Tessera. Nos ergo diligamus DEUM, quoniam DEUS prior dilexit nos (Io. 4. 19).
Non ut in coelo salves me, Aut ne aeternum damnes me. Solum quia Rex meus es,
Et solum quia DEUS es.
Praxis. Quotidie decies, quinquies ante et quinquies post prandium aliquam aetionem peragam ex puro Amore DEI.
Media 1. Omnes illas industrias, quas S. P. N. Ignatius pro Examine Partieulari tam sollieite commendat, diligentis- sime observare et adhibere conabor. 2. Dabo operam, ut sae- pius intra diem acetum charitatis theologicae attente et cum fervore elieiam. 3. Nominatim eurabo, ut talis actus quotidie mane sit mea prima actio.
Motiva. 1. Quia per nihil plus assimilor DEO. 2. Quia per nihil aliud plus imitor Christum, item Virginem Eius Matrem MARIAM. 3. Quia per nihil plus mereor. 4. Quia charitas ex minimis operibus facit maxima; ita ut comedere ex charitate longe plus DEO placeat, quam sine charitate in pane et aqua
POLOCIAE 1811 75
ieiunare. 5. Quia charitas dat vires ad facile portandum etiam grave onus. 6. Quia facit vitam iucundam et quasi divinam. 7. Quia peccato omnium maxime opponitur, et cum eo simul stare non potest. 8. Quia charitas nihil negligit, et vitat etiam minima peccata; etiam defectus. 9. Demum, quia Spiritus cha- ritatis est Spiritus Societatis, quo meliorem ae DEO magis placentem reipsa non dari in terris, revelatum legitur S. Ma- riae Magdalenae de Pazzis.
Charitas
Patronus. S. Ioannes Apostolus.
Tessera. DEUS charitas est: et qui manet in Charitate, in DEO manet, et DEUS in eo. Io. 4, 16.
Item, Filiol diligite alterutrum. Ex Vita S. Ioannis A- postoli.
Praxis. Verborum Domini, quae dicet in Iudicio: Quam- diu fecistis uni ex his fratribus meis minimis, Mihi fecistis. Matth. 25, 40, assidue memor ero. Ex eis intelligam, quoties potero vel aliquid boni proximo facere, vel ab eodem aliquid mali recipere, toties mihi a DEO offerri magnum ae inaesti- mabile donum ; et propterea statim in voluntate eliciam ardens desiderium, hoe donum libentissimo animo aeceptandi, hoc est, Domino meo in Cordis mei iubilo benefaciendi. Ita me geram:
1. Quoties vel in Refeetorio vel in Bibliotheca debebo a- lis inservire.
2. Quoties proximus meus aliquod obsequium a me petet, quod quidem praestare ei potero.
3. Quoties ab eo aliquam vexationem aut molestiam patiar.
4. Quoties agere eum tali debebo a quo naturaliter ali- quantulum abhorrebo et quasi antipathiam intra me sentiam.
Media. 1. Studium et accuratio in iis servandis, quae San- ctus Pater de Examine partieulari praescribit. 2. Post quodvis Examen ad compensandos defectus admissos iniungam mihi in poenam aliquod opus charitatis.
Motiva. Haec inclusa sunt in textibus divinis, supra posi- tis. Puta desiderium benefaciendi Christo Domino, Eidem sa- tisfaciendi pro tot offensis et iniuriis, cum eo me intime uniendi, Eius perfectam, quoad licet, similitudinem habendi, aliquando in Iudieio Eius sententiam propitiam obtinendi.
d. 4 Iun. 1811. | Nomen IESU cum fiducia invoeandum in omni necessitate. Nullum est malum, a quo nos IESUS non possit liberare, nul-
76 DIARIUM
lum bonum, quod nobis non sit promeritus. Ergo in quacum- que afflietione IESUS invocandus, in quacumque necessitate IESU auxilium implorandum idque magna eum fiducia, nam ile vult ut non apud alium, sed apud ipsum consolationem quaeramus. Possum ergo illi dicere: « Domine, ecce iussisti in meis afflietionibus ad te venire ad quaerendum solatium et au- xilium, ecce me... ».
Oratio quotidie ante crucifixum fundenda ()
An. 1611.
O duleissime Iesu, per mansuetudinem et amorem Sanctis- simi Cordis tui supplico ut eos omnes, qui mihi quoquo modo molestiam ereant aut unquam crearunt, pretiosissimis donis ac gratiis eumulare digneris. Si quid in me peccaverint, igno- sce, Domine, et pro aversione quam mihi ostenderint Tu eis vul- tum tuae miserationis ostende: pro verbis quibus me praesen- tem aut absentem laeserint, Tu illis benedictionem tuam im- pertire: et si quis quoeumque praetextu aliquid in eorde ha- beat eontra me, Tu tali sanctissimum amorem tuum infunde. Mihi vero peccatori concede, Domine, ut ab aliis sine illorum peeeato quam vehementissime exagiter et ut in erucibus meis SS. Cordi tuo gustum faciam. Da patientiam, mansuetudinem, charitatem atque constantiam in omnibus invietam. Atque eos actus sinceri amoris erga illos, una cum omnibus afflictionibus, quorum illi eausa esse potuerint, Tibi pro illis ipsis, pro illo- rum salute et maiori perfectione et altiori gradu gloriae ae- ternae offero in unione afflietionum Cordis tui Sanctissimi et amoris, quo erga affligentes Te ardebas olim et nune ardes. Suscipe o Iesu hoc obsequium meum et miserere mei propter magnam misericordiam tuam.
d. 15 Nov. 1812.
Amice, quomodo huc nstrasti? — Istud quomodo deberet semper in auribus meis insonare, ad humiliationem meam. — Quomodo tu, miser, in domo mea, inter servos meos sanctos vivis? — Quomodo tu eum electis ad mensam recumbis?... Sed maxime dum ad Saerifieium Divinum peragendum me accin- go: Quomodo tu assistis altari meo? Quomodo tu conficies, at-
(1) Ioseph Manfredini (cfr. Io. Ph. Roothaan, Testimonia Aequalium, Romae 1935 pag. 19-27) narrat, quae gravissima iniuria Servo Dei ansam dederit heroicae huius orationis faciendae,
E PRO DU AUSTR PE UU Pr NO RES, Td V I NI ge SER NOTANT TUR NEU ET. TIER TP EI WESS
PUSZAE 1813 ^ 77
trectabis, sumes corpus meum, bibes sanguinem meum? — Quo- modo tu supremam maiestatem placabis, ipse peccatis et ini- quitatibus repletus?
Ad S. Ioannem Ap. et Ev. Anno 1813
O. S. Ioannes Apostole et Evangelista, dilectissime Iesu ae Mariae discipule, mi dulcissime Patrone, gaudeo ac magno- pere mihi gratulor, quod te potissimum Patronum habere tuo- que nomine voeari mihi contigit. En me clientem tuum ad pe- des tuos prostratum ae si te praesentem viderem. O gratiosis- sime Ioannes, commenda me illi Domino, quo eum in terris vi- sus est et eum hominibus eonversatus est, quam familiarissi- me es usus, commenda me illi Virgini quam Tibi a divino Fi- lio matrem accepisti. O gratiosissime Ioannes, impetra mihi ab iis, apud quos tam multum valuisti, dum adhue in terris vivebant, et nune multo plus vales in coelo, impetra mihi se- eundum cor tuum triplicem amorem, amorem ardentissimum Iesu, amorem ardentissimum Mariae; amorem ardentissimum proximorum. Et quoniam spiritus Patris ac patriarchae nostri Ignatii eum spiritu tuo admirabili quodam modo congruit, im- petra mihi hune Patris mei amantissimi Spiritum, verum in- quam Spiritum Societatis: eumque in tanta abundantia, ut e- tiam aliis pro ratione offieii mei, adspirante mihi Iesu et Ma- riae auxilio, eundem instillem, sed hoe ita ut mihi tamen nul- lus propterea honor accedat. Impetra mihi gratiam patiendi multum, vivendi sanete, moriendi sancte, ut dein tecum et cum omnibus lesu ac Mariae amatoribus ad eorum conspectum ad- mittar. Hoe te rogo, o Sanete mi Ioannes, per amorem, quo te lesus et Maria dilexerunt in vita et nunc diligunt, et per a- morem quo tu Iesum et Mariam dilexisti in vita et nune dili- gis, et per ineffabilia illa sensa, quae eum in pectore Domini recumbebas habuisti, et per martyrium quod sustinuisti sub cruce eiusdem dilectissimi Magistri tui, ae denique per istam gloriam qua frueris iam a tot saeculis ac frueris in aeternum. Amen.
TESTS.
Ex poena peccati Adami patet inter alia: 1° Numquam me satis pati posse in hae vita vel pro unieo peccato. Nam si omnia mala, quae ab initio mundi fuerunt et usque ad finem mundi erunt, in me unum inciderent, non plus incideret quam poena unius peccati; pro uno enim Adami peccato illa omnia DEUS inflixit. 2° Infelicem esse seriem peccatorum, eum ex uno
78 DIARIUM
peccato innumera saepe alia pullulent; ut ex uno Adami pec- eato omnia reliqua profluxerint.
d. 1 Dec. 1813.
In meditatione de mysterio Inearnationis vivaeiter ap- prehendi, quam sit ignominiosum mihi et pudibundum, si illud facere aut pati detrectem, quod Filius DEI pro me sponte fe- cit et passus est. Quid? tibi hoe, illud grave? Et tamen Filius DEI pro te hoe idem, et longe graviora.
Pro hoe solo numquam possum satis Deum amare, quod homo pro me factus est. Quid pro iis, quae homo factus fecit et passus est? Quamquam quidem haec omnia sunt minora quam incarnatio ipsa.
d. 14 Oct. 1814.
Si quis a Viro Principe vocatus ad convivium incedit per viam lutosam, eautissime ponit pedes, loea quaerit, quantum fieri potest, mundissima, ne vestes, quas pro illa sollemnitate induit, maeulet; pessime autem sibi consuleret, si in ipso luto consideret. — Ita nos per bona temporalia, per huius mundi res transire debemus, et maxime cavere, ne alieubi quasi quiete in- venta consideramus: nam etiam sie satis diffieile est per mundi bona, sub quibus ubique latet aliquid voluptatis, sine ulla con- scientiae maeula transire.
d. .... Oct. 1814.
Si ego facio, quod mei est muneris, de suecessu non debeo esse anxius. Imo vero minus bonus successus sine culpa omni bono successu pretiosior merito videri debet, quia unus actus patientiae ae resignationis pretiosior est omni satisfactione aut applausu ex successu bono. Humiliare tantum semper: Iram Domi portabo, quoniam peccavi ei. Fiducia simul habenda ad DEUM: Domine, si vis, potes...
d. 3 Mai 1815.
Stetit IESUS in medio... et dixit: pax vobis. Quam diversa pax et diverso modo comparata, ab ea quam principes terreni faciunt. Hi laudantur, eum exercitibus suis pacem pariant, et tamen hoe faciunt non nisi sumptibus alienis, sanguine alieno. IESUS autem suis sumptibus, suo sanguine et vita. Pax autem haee aeterna, si volumus, nam pax hominibus bonae voluntatis. At huius mundi pax qualis? parum adfert boni et cito dissol- vitur, ut ex ipsis lis, quae nune in orbe fiunt, insigne videtur exemplum.
PUSZAE 1815 79
d. 1 Iun.
Benefieia DEI, in meis manibus, sunt ut divitiae traditae in manus minorennis pupilli qui dum nescit illis uti, dum abuti- tur, dum etiam persuadet sibi se divitem et ab adulatoribus cir- cumvenitur, facile ad extremam inopiam devenire potest: ita meeum fiet facillime nisi Divina beneficia in ipsum auctorem re- feram, ut illa ipsa custodiat, nec sinat illis abuti, nee eredam ego me esse divitem, nec eredam laudibus et aestimationi ho- minum, quicumque illi sint, etiamsi ipsi Superiores bene con- tentes se ostendant. Qui me iudicabit, Dominus est. — Qui te beatum dicunt, illi te decipiunt, — Seio bene coram DEO me esse miserum, pauperem et contemptibilem valde.
d. 2 Iun. 1815.
Cum nimium fuissem anxius de variis periculis, quae in statu hoe nostro recurrunt, ut in eonfessionibus audiendis, ete. vesperi cubitum eundo, aliquod mihi lumen obortum est, quod me iussit magis sentire de DEO in bonitate. Et vere, non vide- tur haee digna opinio de DEO, qui est essentialis bonitas, ut Ille, quem quis uniee quaerens mundum reliquit, Religionem ingreditur, in ea propter Ipsius amorem hoc illove munere fungitur, ut Ille, inquam, talem deserat aut propter errorem ex fragilitate commissum a se reiiciat. — O anima mea, quaere tantum sincere DEUM in vita tua, nec dubita, quin Illum inven- turus sis in morte. Noli cogitare ut ille nequam servus: Scio quia austerus es. Vid. d. 20 Maii 1808.
d. 13 Oct.
Beati, qui esuriunt ac sitiunt iustitiam. — Anima eswriens eliam amarum pro dulci sumet. Mihi haec et illa amara viden- tur, non nisi cum repugnantia illa sumo, vel etiam ea relinquo: ergo non habeo veram esuriem perfectionis. Meus scil. appeti- tus non est verus sed falsus, qualis esse solet aegrotorum, qui petunt cibos ae videntur sibi valde cupere, at cum apponuntur, nauseant ae prae nausea sumere nolunt. Talis mea esuries iustitiae, Et tamen non tali beatitudo promissa est!
lesus Christus ealieem amarissimae passionis ad fundum usque exhausit, et adhue in cruce dixit: Sifio. — Ecce quam sincera fuerit eius sitis, quam in coena et in horto in oratione ad Patrem verbis demonstraverat.
d. 14 Dec. Ne desideriis bonis et luminibus cirea tertium gradum hu- -militatis stulte elever, hae servire mihi cogitationes possunt ac debent. 1° Haee intellexisse ac desiderasse nil iuvabit, nisi
DE PH Eh. | v wd: bi EE te ec PAPE re
80 DIARIUM
seeundum illa etiam agatur. 2° Secundum illa principia agere, . amare scil. erucem ob imitationem IESU, non possum, nec in parvo nee in magno, nisi Divina in singulis occasionibus pe- euliaris gratia, lumine practico et voluntatis motione, adfuerit. 3° In desideriis ulterioribus plura patiendi ad Iesu Christi exemplum ita me exercere debeo, ut simul intelligam, non posse me talia sincere desiderare ac petere, nisi in primis ea parva et minima, quae mihi in muneribus meis et quotidianae vitae ra- tione occurrunt, ut diseipulorum tarditatem, minorem succes- sum, desolationes animi, ete. eum gaudio excipiam. Qua enim fronte audeam a DEO maiora patienda petere, si Dominus mihi respondere potest: Quid tu petis plura? Minora primum et pau- ciora fer sieut debes, tum veni et maiora ae plura posce. Secus vade, nee pete stulte quae tibi non expediunt. |
26 Mart. 1817. Qui sunt hi sermones? — Intellexi, haee Domini verba
non tantum ad nostros sermones exteriores esse applieanda
sed etiam ad internos, quibus in nobis ipsis loquimur. Est effi- eax in hoe motivum ae medium contra cogitationes inanes, quae per eaput transvolant et sermones nostri interni sunt. Qui sunt hà sermones?
9 Apr. 1817.
Dicite fratribus meis. — Quam multa sunt nomina, quibus Domino IESU sumus obstrieti et uniti! Est Deus noster, Domi- nus noster, Pater noster, Redemptor ae Salvator noster etc. Sed his non eontentus voluit magis familiaria, amicus, frater. Sed tamen haee omnia longe superat id quod est nobis in SS*. Sacramento : cibus noster. Qui manducat me, et ipse vivet propter me. Manet in me et ego in illo.
m. Maio 1817.
In moniem. — Ascendendum strenue ut perveniatur ad eonspeetum Christi. Sed multa impediunt ascensum, multa ob- stant. Nostrum ergo est ista ipsa impedimenta in adiumenta eonvertere. Sie solet viator, in montem ascendens, virgultis et aliis viae impedimentis uti, ut vel manibus se erigat, vel pedes firmet. Similis nobis esse usus debet impedimentum in via perfectionis; id quod maxime valet in iis rebus, quae tur- bant animum et affligunt, v. g. in serupulis.
Intentio amno 1818. O SS*. Trinitas unus Deus, ego miserabilis creatura tua et undeeunque divino tuo conspectu indignissimus, adoro te
EL
| | | |
ORSZAE 1818 81
ex toto corde meo et hune ego actum, coniunctum actibus et meritis lesu Christi, B. V. Mariae, Sanetorumque omnium, om- nibus et singulis, quos omnes actus iunctos habeo mihique ad- iungere eupio, praeteritos, praesentes et futuros, Divinae ma- iestati tuae supplex offero simulque volo per hune actum re- tractare omnia mala, sive a me sive ab ulla alia ereatura com- missa aut committenda, et sanctificare tibique placitas et glo- riosas reddere actiones et passiones omnes, meas et alienas, alioqui inutiles futuras, et hane aetionem meam aliasque omnes ae singulas huius diei et totius vitae meae intendo facere ex motivo eoque modo, quo tu vis et quia tu vis ad mandatorum tuorum, eonsiliorum et beneplacitorum omnium impletionem, ad virtutum omnium theologicarum et moralium supernatu- ralium praesertim donorumque et fructuum Spiritus saneti in omni gradu mihi eongruo assecutionem, exercitationem, incre- mentum, ad gratiae gloriaeque tuae in me confirmationem, ad Institui mei perfectam impletionem, ad totius mundi praeser- tim auxilium, ad animarum purgatorii praesens refrigerium, ad omnium Sanetorum, Angelorum, pretiossimae Parentis Iesu Christi, Tuum vero inprimis, SS. Trinitas, honorem et imitatio- nem, super omnia vero ad omnimodam tui gustus recreationem, adorandae voluntatis tuae adimpletionem, summae bonitatis dileetionem, eminentissimae dignitatis exaltationem, mei vero universalem annihilationem. Et hoc totum semel pro semper, volo repetendum virtualiter quoties respiravero vel quoties ulla utar potentia animae vel eorporis et quoties ulla alia erea- tura ulla sua utitur potentia, cum desiderio augendae inten- sionis millies et millionesies et si fieri posset in infinitum. Do- mine, ut amem te, nee alia mercede quam ut magis amem te. Laudo et ago gratias, huius actus breve compendium.
19 Iun.
De miraculo in Cana Gal. Licet orans non videar accipere responsum, nisi insipidum, conclusio sit qualis B. Virginis: Quodcumque dixerit tibi, facito. Etsi nil haurire videamur, nisi aquam, in oratione, scil. non nisi insipida, sine sensu, sine gustu, sine fructu, ut videtur, hydriam tamen nostram implea- mus, faciendo quod possumus, et Deus irritum esse laborem nostrum non sinet. Illi facile est aquam in vinum mutare et fructum solidum tribuere ex oratione, quae sine gustu et fructu fieri videbatur.
82 DIARIUM
Martii 1820. Expulsio e Rossia. Orsae in Collegio (?).
22 fer. 2. Noctu circa horam 1°" rumor de Collegio Vitebscensi iam occupato; postridie h. d., i. e.
33 fer. 8. Frater Magister Poezobut (?) advenit, confirmans omnia, et plura addidit ex edicto a se perlecto; abdueturus fratres suos venerat, sed hi constanter negant a Societate recedere.
24 fer. 4.
Post meridiem hora fere 4'*^ eonvoeantur omnes nostri ad eubieulum R. P. Provincialis. Ibi a praesentibus tribus magi- stratibus eum uno seriba intimatur nostris:
1° Voluntas Imperatoris ut nulli Iesuitae amplius sit lo- cus in Imperio. 2° Prohibitio, ne quid rerum abscondatur, alienetur, au- feratur. 3° Omnium personarum tres classes confici deberi: 1* eorum qui offieio funguntur publico, 2* » qui liberi ab huiusmodi onere (sunt), 9^ » qui abire vel manere velint.
Mox omnium personarum nomina conseribuntur.
Statim apposita ianuae domus et Ecclesiae eustodia mili- taris, ne quid auferretur rerum mobilium, neve quis nostrum absque lieentia Triumvirorum exiret.
25 fer. 5.
Adhue in Templo omnia fiunt a Nostris solita, nisi quod concio non sit dicta; item Tenebrae in Templo deeantatae non sunt. Heri populus, qui convenerat ad Tenebras, exire iussus, multo cum fletu recessit.
À prandiis singuli vocati ut eoram P. Priore Dominicano- rum et altero magistratu quisque professus nomen, cognomen, patriam, eonditionem, aetatem ediceret velletne omissa veste et voeatione sua, in Rossia remanere? Dicuntur aliqui fuisse, qui haesitaverint, quin etiam remansuros se potius signifiea- verint. :
(1) Breves adnotationes, quae sequuntur de expulsione Iesuitarum e Russia, in foliis separatis seriptae sunt. Ponuntur hoe loeo ut temporis ordo servetur.
(2) Ignatius (1794-1812-1885) et Leo Poezobut (1803-1818-1876) fratres, scho- lastiei S. I. in Coll. Orszano; tertius, Antonius, postea Societatem reliquit.
, D d 1 E *
& d À
ORSZAE 1820 83
Quaecumque extra portam ferebantur, inspectabantur stric- tissime; ipsae adeo ollae in quibus famuli prandium vel coe- nam portabant, immisso cochleari, examinabantur, ne quid forte {hesaurorum asportaretur.
26 fer. 6.
Oblata formula, ut qui remanere se velle edixerant, pro- pria manu subseriberent inter cetera, se renuntiare, abnegare Instituto et legibus omnibus iesuiticis in perpetuum, negarunt indignabundi, etiam minus firmi, omnes, excepto uno simplici fratre bonario.
Advenit quidam D. ... Mohilevia, submissus ad occupan- dam Bibliotheeam et Scholas.
37 Sabb. Mane Noster quidam Saerum cantavit; a prandiis etiam Completorium Sacerdos Noster. Vespere autem Caeremonias Resurrectionis egit P. Prior Dominicanorum eum Patre Socio suo, assistentibus nostris cle- ricis et fratribus.
28 Dom. Paschatis. Celebratur a PP. Bernardinis utpote curam animarum gerentibus. Nostri privatim celebrarunt Saera. Audiebant ta-
men adhue Confessiones.
29 fer. 2.
Iam Confessiones a nostris non auditae. — P. Bernardi- nus concionem dixit. Coeperunt Triumviri supellectilem Templi conscribere.
Advenere litterulae a R. P. Provinciali ex quibus summo gaudio nostro perspeximus falsa fuisse, quae prius nuntiata _fuerant, scilicet P. Provincialem fuisse detentum et abductum
Petropolim.
st “100 T6659. Litterae a PP. in Siberia degentibus, iam pridem ipsis fuisse intimatum, ut ex Siberia excederent. Musici (^) omnes a prandiis dimissi, facta primum stricta
rerum ipsorum inspectione.
31 fer. 4. Advenit Mohilevia Commissarius, qui bona Collegii pro aerario occupet. Profectus hoe eodem die ad praedium Pacyan.
(1) Praeceptores et cantores laici.
84 DIARIUM
3 Apr. Sabb.
Advenere Vitepsca R. P. Landes (?) et 5 alii PP., MM. 3, FE:
Dom. — Profecti sunt.
11 Apr. Dom. 2 post Pascha. — Nos profecti Seloviam. F'er. 2. — Mohileviam. |— 5. — Mohilevia...
Gratiarum actio scribi coepta 2. Ian. 1808. Gratias ago Tibi,
Domine DEUS ae Pater mi dileetissime, in unione san- etissimorum affectuum SS.. Cordium IESU dilectissimi Filii tui ac MARIAE sanetissimae Matris eius, et in unione laudum, quae Tuae Divinae Maiestati ab omnibus Angelis et Electis tuis decantantur et decantabuntur in aeternum, in unione ho- rum omnium ego tuo conspectu indignissimus gratias ago Tibi pro omnibus tuis in me collatis beneficiis, numero et mensura vere infinitis, maxime vero pro singulari illa Tua ae dulcissima Providentia, qua me ad Sanetissimam hane Religionem vocasti, et per varias ae plane mirabiles vias deduxisti, dein pro sin- gularibus beneficiis quibus me in hoc S. Religioso statu digna- tus es, praecipue vero:
Quod mihi iam inde ab initio dedisti filialem fidueiam, amorem et obedientiam erga meos Superiores, vere tamquam Tuos Viearios, hosque affectus in me hueusque conservasti et auges.
Quod mihi semper dedisti fiduciam in omnibus arduis, quae ab Obedientia iniungebantur, et in illis semper peculiari auxilio tuo adfuisti, ut illa possem exsequi.
Quod mihi dedisti plures internas cruces, licet quidem ob mea peccata promeritas, sed tamen summe salutares.
Quod mihi dedisti invenire semper inanitatem in usu libero ereaturarum, pungendo postea conscientiam meam, et trahendo me eontinuo, ut me totum plene tibi redderem, et a creaturis amorem magis magisque avellerem, et quod non de- sistis hoe semper facere, licet ego propter meas infidelitates
(12) Aloysius Landes (1767-1787-1844), Rector Collegii Vitepscensis, postea Praep. Prov. Galiciae et Assistens Germaniae.
DUNABURGI-BRIGAE 1808-1820 85
innumeras iamdiu meruerim, ut me traderes in reprobum sensum.
Quod in tristitiis ac poenis semper, cum iam ad sum- mum venisse viderentur, in tempore adfuisti et saepe in mo- mento animum erexisti.
Quod. mihi dedisti saepissime repugnantiam magnam in rebus ad statum meum pertinentibus, unde cogebar mentem ad Tuum solum beneplacitum in illis erigere, et sic intentio mea valde purgabatur, dabaturque plurima occasio vietoriae.
Quod millies memoriam meam adiuvisti et quasi admo- nuisti, ne aliquid obliviscerer, quod si fuissem oblitus, causare potuisset plurima inconvenientia. Et singulariter in dicendis doetrinis ad populum, veluti suggerens et in aurem insusur- rans voces et res dicendas, quod saepe expertus fui, etiam cum res ante non bene memoria tenerem.
Quod mihi multas semper occupationes ab obedientia iniungi permisisti, ut torpere aut otiari mihi vel volenti non lieuerit, ac licet ita parum valde temporis studiis dare potue- rim, tamen ita semper adiuvisti, ut pro temporis mei sacrifi- eio tuam mihi auxiliarem manum adesse facile sentirem.
Quod mihi aliquam identidem particulam crucis tuae fe- rendam dedisti meque aliquando aliquibus ealumnmiis et aliis donis dignatus es, simulque gratiam largitus es, ut pretiosi huiusmodi doni aestimationem conciperem et crucium mearum auctores, repressa sedulo omni displicentia, serio ac sincere di- ligerem.
Quod mihi dedisti amorem erga B. DEI genitricem, ae filialem in Eius patrocinio fidueiam, praesertim cirea mortem atque aeternitatem meam.
Quód mihi in bono aliquo rerum successu, quo aliis vi- debar reete satisfecisse, saepissime dedisti sentire internam aliquam tristitiam aut eordis vacuitatem, nescio quam, quae me gaudere in bono successu non sinebat; quod fecisse videris ex paterna miserieordia, ut paulatim discerem non gaudere nee eonsolationem habere, nisi in Te DEO meo.
Quod mihi iam inde a pueritia semper aliquas dedisti sollieitudines cirea occupationes et res agendas, ad quas bene explendas semper me a Te omnino dependere sentiebam, unde in timore vivebam, ne Te offenderem et sic Tu me punires, pri- vando me tuo sancto auxilio; et quod hoe idem assidue mihi fecisti sentire in concione, oratione, etc. faciendis, saepe me initio ita deserens in mea inopia, ut nihil me posse sentirem; licet ego ingratus ex his omnibus nondum hausi veram humi- litatem.
2i. de LCS NP TS. vll —P S3 pi DE SER. TL ur m a eod iude. p ch 4 FN" ub TN - abd. J VOX E " Net Mes CAS ANTT UE FA PRE T idées ét c TE NT SP 7 MS LR TOOL CE Mos PE um ES IQ Et en : TR DE RTE dos cs 4 pie er RE TUR IE UP 2) RS URN M iesus * Y
iw FLU Pe Hm Pee WIS SIT TESTS ae IER dece: dus. Le
86 * DIARIUM
Quod permisisti me ad maiorem cautelam et ad humi- liationem meam incidere in affectum nimium erga aliquem, et in hae pugna, postquam malum advertissem, fecisti sentire, quam ruerem ego ad mala, nisi tu tempestive subvenisses.
Quod. mihi fecisti assidue experiri meam inopiam ae de- fectum talentorum ad munera mihi demandata, ut non nisi in Te spem omnem ponerem, qui etiam adesse mihi, ut sufficien- ter muneri satisfacerem, dignatus es.
Quod mihi ab initiis fere religiosae vitae dedisti intel- ligere pretiosum illum in vita spirituali gradum, modum ter- tium humilitatis, et ad illum me excitare ae stimulare non de- stitisti.
Quod mihi singulari Providentia tua officia quaedam, etiam praeter Superiorum intentionem, demandari fecisti me- que in iis locis habitare, ubi ad interioris vitae profectum multa mihi media praesto errant et occasiones. (Anno 1812 Puszam ad docendam Rhetorieam Nostrorum. Anno 1820 Brigam ad idem officium).
27 lan. 1822.
Nisi lavero te nom habebis partem mecum. — Hoc Petro, et tamen erat ex illis de quibus Dominus : estis mund^..., es mun- dus totus; scilicet etiam minima impediunt, quominus quis par- tem habeat eum Christo. Quid vero ego? Domine, non tantum pedes, sed et manus et eaput et praesertim cor, cor lava... nec solum lava... sed sana, Domine. Imo vero ita corruptum est, ut nee lotio, nee sanatio sufficiat, sed ereatione sit opus. Cor mundum crea in me etc. Ideo etiam : Veni Creator, Emitte spi- ritum twum et creabuntur et renovabis faciem terrae, Discerne causam meam, de gente non sancta (intelligi merito possunt meae passiones..), ab homine iniquo et doloso erue me; ego ipse ille iniquus et dolosus, a quo erui postulo.
27 Aug.
Dominus ipse iubet Petrum retia mittere. Hie vero: Prae- ceptor, per totam noctem laborantes nihil... in verbo autem tuo... Tum concluserunt... Petrus autem: Exi a me Domine... Prae- clara imago dispositionum virorum apostolicorum: 1 non in- gerere se, sed missionem expectare a Deo; 2 intima agnitio proprii nihili, diffidentia de se, ae simul fiducia in mittentis auxilio. In verbo tuo. 3 In magnis successibus profundius hu- miliari. Exi a me Domine, quia homo peccator sum.
29 Aug. Ad IESUM pervenire omnino necesse est, quidquid consti- tuit, etiamsi mediis extraordinariis utendum foret; prout fe-
D 3 , Ü t R
BRIGAE 1822 87
cere illi, qui nudaverunt tectum et per tegulas submiserunt paralytieum ante pedes IESU.
5 Sept.
Dominus iubet discipulos transfretare ad alteram partem navis, simul ventum immittit adversum ac tempestatem; inte- rea illi laborant in remigando... Imago eorum quae saepe ac- cidunt. Dominus aliquid iubet, simul contraria evenire permit- tit, quibus illud, quod mandavit, quasi impossibile redditur. Interea noster conatus ne deficiat, postulatur a nobis labor, non effectus ; cura, non curatio. Quod si ipsius gloria est, per- ficiet ipse, ut eum discipulis fecit. — Applicandum tam ad spi- ritualia interna, quam ad labores externos.
17 Sept.
Observatu dignum, neminem e Christi discipulis saepius et acrius a Domino fuisse reprehensum quam Petrum, qui ta- men fervore et amore ceteris antecellebat et a Domino etiam ipso sublimissime fuit elevatus. — Etiam post laudem illam et promissa insignia: Beatus es, Simon etc., audivit: Vade post me, Satana. — Proba me Domine et tenta me, wre renes meos et cor mewn. Argue me Domine, verumtamen in misericordia.
24 Oct.
Conversionis negotium, a statu peccati ad gratiam, vel a vita imperfecta ad sanctitatem, fere eo procedit modo, quo sanatio hominis illius ad probaticam piscinam. 1° Vis sanus fieri? requiritur voluntas seria. 2? Domine, hominem non ha- beo, agnitio suae infirmitatis, diffidentia sui. 3° Manet tamen per totos 38 annos ad probatieam piscinam; perseverantia, lieet exspectandum diu. 4 Tolle grabatum tuum, idque in die festo; obedientia, eum contemptu respectus humani. Semper aliquid iniungi a DEO solet. Quodcumque dixerit vobis, facite. 9* Sanatus audit: ?am amplius noli peccare ne quid deterius tibi contingat. Timere et cavere relapsum in peccatum seu te- piditatem. 6? Gratitudo, in laudando et praedicando benefa- ctore summo. Docebo iniquos vias tuas.
17 Now.
Domine, quem amas, infirmatur. Praeclara forma ora- tionis in quaeumque necessitate spirituali seu temporali. In desolatione et ariditate.. simpliciter, cum fiducia et amore, exponendo miseriam. Respondit: Imfirmitas haec non est ad mortem. Solatium simul et probatio. Differt Dominus reme- dium Lazari, ut maius bonum conferat. Interea probatur Mar-
88 DIARIUM
tha, dum non ita eam exaudit, prout ipsa intenderat. Ita fere Dominus in nostris miseriis, ariditatibus, ete. Solatium tamen solidum : infirmitas haec non est ad mortem...
5 Dec. in Adventu. |
Si cogito, qualis fuerit mundi status ante adventum Do- mini, quanti ergo aestimandum beneficium Divinum, quod non eo tempore, sed impleto iam redemptionis opere nasci me vo- luerit, tumque in illis locorum, personarum, temporum adiun- etis, ut denique eo perduceret, ubi eopiosae redemptionis abun- dantissime particeps fierem : o per quot beneficia plane singu- laria transire debui, ut tandem ad hoc summum vocationis be- nefieium, et in tali gradu, pervenirem!! Sed quid hueusque pro tam benefieo Domino egi?.. Ecce mundi miseria ante Domini adventum erat effusio im creaturas, quaesitio sui ipsius, ob- livio DEI. Numquid non similia mala in anima mea? Quam me- rito ergo orandum: Excita, Domine, potentiam tuam etc. Ro- rate coeli.
11. Dec.
Quae cwm audisset, turbata est in sermone eius et cogi- tabat... Tentata cogitat et tacet... O eximium perfectionis do- eumentum... Ita etiam S. Franciseus Salesius pactum cum lin- gua fecerat, ut animo commoto lingua nullum verbum proferret.
12 Dec.
Ne timeas, Maria, invenisti enim gratiam apud. Deum. Yn- ventae gratiae apud Deum non humanus favor, aut ut naturali sensu omnia ex voto fluant, sed prorsus contraria. Sed me fti- meas. Gratia apud Deum summum bonum, quia verum, quia so- lidum, quia a nemine tibi invito rapiendum. At quomodo quae- renda haee gratia, ut inveniri possit? Ex nostra quidem parte: Humilia te in omnibus, quaecumque illa sunt, e? coram DEO invenies gratiam. B. Virgo humilis ancilla Domini, cuius respe- at humilitatem Domnus.
20 Oct. 1824.
Inops consili saepe me haerentem invenio ae turbatum. «Quomodo fiet istud? » Sed responsum Archangeli cogitan- dum: « Non enim erit impossibile apud Deum omne verbum ». Et tamen in meis rebus non occurrunt quae miraculum requi- rant!.. Pacem, quoniam in te speravimus. In Domino confido, non erubescam; neque irrideant in me mici mei.
| |
4 m - m - = cm
Lumina a Divino Spiritu accepta in Exercitus Spirituali- bus, quae Servus Dei, Praepositus Generalis factus, singulis annis Novembri Decembrive mense facere solebat, ipse 4n par- vas chartas, 13.6X10 c. m., rettulit et in fasciculum collecta con- servavit. Eorwm pars longe maior, quae annos 1829-1846 com- plectitur, iam pridem anno 1891 Hagae-Comitis typis F. C. B.
ten Hagen in lucem edita est, reliqua munc primum publicatur.
Manuscriptum Romae in Archivo Curiae Generaliciae S. I.
servatur.
1829.
Principium abnegationis
Quidquid placet vel hae sola de causa aversandum quia placet, quidquid displieet vel hae sola de causa amplexandum quia displicet; nisi aliqua iusta ratio aliter fieri suadeat, immo vero nisi iubeat iusta ae vera ratio gloriae divinae eiusque ob- sequii. Haec finis, cetera media. Sed nimirum, socordia et insanus amor proprius illudit et vix non in oblivionem abire faeit principium coelestis sapientiae.
NB. In parvis etiam et minimis aeque ac in maioribus. Quid enim? si in minimis negligis, magna vix raro contingunt.
Dies 1.
Quidquid placet ete. ut media ad finem summe neces- saria in praxi. Pro mea persona nil optabilius quam angustiae, sollieitudines, spinae, eontemptus, oblocutiones, murmurationes ete. ete. Pertinent ista omnia ad illud: Reliqua super terram sita, proinde, quantum licet, cum indifferentia, immo vero eum desiderio.
Finis Societatis et media. Mihi vero, Superiori Generali! O Deus meus! O Sancte Pater! Quid non lubens pro Societate feram ... ! Gravia valde superventura mihi sese obiecerunt (°), dummodo tamen usque sit lesu Societas, Patris Ignatii filia. O Pater beatissime, indignam prolem respice!
-
Dies 2.
-
Peccatum Angelorum et primi parentis, quod Caput esset generis humani, severissime punitum. In meo hoc gradu omne peccatum multis partibus gravius, minus excusatione dignum; sequelae ae damna graviora ac magis universalia, lucrum ces-
(1) Anno 1811 Servo Dei, cum in collegio Polocensi theologiae operam daret, a R. P. Ioanne Hochbichler praedietum erat, eum aliquando Praepositum Gene- ralem faetum multa pro Societate esse passurum. Cfr. Testim. Aeq. p. 19-26.
94 OCTIDUA
sans ae damnum emergens pro universa Societate, denique du- rum tudicium his qui PRAESUNT.
Quam singularis Dei misericordia, qui à via perditionis nescientem quid mecum ageretur ad suum famulatum evocavit ac duxit et perduxit... Quo Deus meus... ! Quid retribuam Domino crucifixo!
Sollicite ambulare cum Domino Deo meo, nisi enim... ul- eus istud foedum et apostema saniem dabit peccatorum et vi- tiorum luem, euius eorruptionis ae putredinis et pravitatis inexhaustus in me fons exsistit, quem sistere et occludere sola Dei misericordissima gratia potest.
Ex parte mea frequens protestatio adversus peccatum quodeumque ; malle me praemitti ad infernum. — 'T'empus : exa- men et meditatio.
Dies 3.
De morte. Haee in desiderio animae. Quando, Domine! Educ de custodia! ...
De iudicio. Beneficia divina, quibus vix dimidiato cor- respondi; peccata, maxime languor habitualis in exercitiis spi- ritualibus; opera bona, animo semper recto et puro.
Dies-4, 5,6.
Regnum Christi, 2 Vexilla, ete. In meo isto gradu plus quam quieumque e nostris teneor quam proxime sequi, in uni- versali earnis, sensuum, honoris et commodi abnegatione, per paupertatem, contemptum ae dolorem. Atque utinam paupertas rerum et etiam indigentiae iterum se nobis offerret ut Patri- bus nostris; tum vero reflorescerent in Societate divitiae spi- ritus!
Offeram me eum integra et perfecta resignatione in vivum holocaustum sanetissimis manibus tuis, in omnibus.
Dies 7.
Jesus Christus, eui debebatur omne solatium, omne gau- diwm, terrenum et caeleste, omnis honor et gloria ab angelis et hominibus, omnes éucunditates ab omnibus creaturis huius universi et omnis omnium sensuum delectatio, elegit (quia ipse voluit) omnia in omni genere coníraria, eaque gravissima ex omni parte et in gradu summo, et simultanee omnia perferre voluit, praesertim in cruce. O Dux et Imperator meus optime, sanetissime, amabilissime, quando tandem me in tuum socium accipies! Unam petii, hanc requiram. Fac de me quidquid tibi placuerit, dummodo tandem aliquando ...
ROMAE 1830 95
Victoria meupsws : 1° Mane in surgendo. 2° In temporum punctuali observantia, abrumpendo ae- tionem aut seriptionem aut lectionem, absque mora, 3° In eo quod ex una parte prodigus es temporis, ex al- tera avarus, et utrumque inordinate. Cui vita? cui tempus omne debetur?
4 Omnis importuna cuiuscumque interpellatio ferenda
placide.
5° Cuieumque occupationi, seriptioni, lectioni commodare animum, non tradere, non immergere.
6° Examinis partieularis usus servandus, et fideliter servandus.
Commendanda Nostris :
Exercitiorum spiritualium assidua tractatio et séudium, tum zelus ea promovendi, et pro eaptu personarum confes- saris S. Francisci Xav. exemplum proponendum.
Nostrorum esse, impense in salutem et perfectionem pro- ximorum ineumbere.
Timor Dei, peccati horror praecipue instillandi, maxime in institutione iuventutis. Multae industriae adhibentur, bene id quidem; sed nisi éimor Dei et horror peccati, frustra sunt omnia.
Paupertas spiritus est omnibus Christianis necessaria ad salutem, rerum omnibus religiosis, sed qui vere perfecti esse eupiunt et famem habent sitimque iustitiae, paupertatem sec- tantur indigentiae. Nos quidem pauperes facti sumus mimis; sed alio sensu.
Christus eiecit vendentes et ementes a Templo: auferte ista, hànc etc.
Architectus totus in ornando frontispicio, neglecta inte- riore domo et fundamento, imprudentiae convincitur, diu adhue luendae et lugendae.
1830.
Dies 1.
1. Creatus est homo ete. Haee rerum omnium summa, hoc maximum, unieum negotium, solum personale ae proprium to- tum. Hoe si recte habeat, salva sunt omnia; si secus, nihil ce- tera omnia. Hoe autem eum totum per Dei gratiam a me ipso pendeat, hine explieatur mysterium illud: Justwm non contri- stabit quidquid. ei acciderit, et: Regnum Dei intra vos est, Gau-
4 EGIT feo E Byte
96 OCTIDUA
dium vestrum nemo tollet a vobis, Delectare in Domino. Unde ergo anxiae sollicitudines? Notum fac mihi, Domine, finem meum ut sciam quid desit mihi. Universa vanitas omnis homo vivens, sed et frustra conturbatur.
2. Reliqua super terram ete. Absque differentia nos habere. Cavendum vero maxime, ne in iis quae naturae grata eveniunt delecter, nedum ea appetam, aut quaeram, quin potius abhor- renda omnino et non ex parte, ne delecter nisi in Domino. Re- spice finem. Quidquid placet ete.
3. Fins, quatenus sum religiosus Societatis lesu, Sacer- dos, professus, Superior, Generalis, quid non exigit, quid non imponit?
1° Internae virtutis studium, utique in hoc meo statu ac gradu requiritur maiori rigore quam in quoquam e nostris. Certe quantumeumque fecero, parum semper fecero, ne inutilis quidem servi nomine umquam dignus.
2^ Externae exemplum (Superior Generalis speculi et exemplaris loco esse debet), ut possim esse forma gregis factus ex animo. Benignitas, mansuetudo, patientia, fortitudo et animi generositas, modestia, prudentia, aequabilitas, in opere et ser- mone, in agendo eum proximis, externis et nostris, in recrea- tione et colloquis ete. Haee duo in meditationibus et examinibus semper prae oeulis.
3° Responsabilitas, coram mundo, Societate, Ecclesia, Deo praesertim. Haec vere onus imponit horribile...tum per se tum quia, qui mihi assistentes, consiliarii, eustodes dati sunt 1° in plurimis, quae gravissima non sunt et evidentissima, par-
tim caritate, partim reverentia, dissimulabunt, tacebunt; 2° in
negotiis et rebus etiam gravibus, eum ipsi, ut in plurimis ae fere omnibus, non debeant singuli in solidum respondere, fa- cile accidet, ut minus ipsi graviter res apprehendant, minus eas accurate ponderent, eo nixi, ut fit, ratioeinio: est qui de tota re respondeat, ipse tandem viderit. Hine maturitas summa in deliberando mea sit necesse est.
Ergo recta ac pura semper in omnibus intentio prae ce- teris procuranda, secundum lumina rectae rationis ac fidei, ora- tionis et considerationis praesidiis purgata.
Ceterum in Domino sperans non infirmabor. Spera in Deo el fac bonitatem. Spera in Deo et ora eum et ipse faciet.
4. e 5. Repetitiones aridiores fuere, causam nescio. Do- mine, miserere!
Dies 2.
Med. 1 et 2. Aridae valde, causam puto fuisse aliquid com- placentiae de luminibus hesterno die habitis. Domine, miserere!
ROMAE 1830 97
3. Repetitio. Angelorum peccatum et poena. Spirituum istorum gradus sublimis et gratiae singulares, quibus gratis omnino erant donati, nec securiores ipsos reddiderunt a lapsu, nee mitiorem in illos divinae iustitiae severitatem, immo potius eontrarium. Durum iudieium his qui praesunt et potentes po- tenter tormenta patientur.
Primi parentis peccatum et poena. Quanta universum ge- nus humanum corruptio invasit! Tremendae sequelae pecca- torum, quae a capite, a duce, a superiore eommittuntur. Quam multis exemplis idem comprobatur in ducibus ae regibus po- puli Israel. Quanta ratio mihi ambulandi sollicite cum Do- mino Deo meo, ne propter meas eulpas Societas universa detri- mentum capiat. Supplieandum Domino saepe ut me prius vel morte vel alia ratione ab Societatis gubernaeulo removeat, quam illam propter meam culpam damna pati permittat.
Certe nihil solatii euiuseumque, nihil maioris securitatis ex gradu et officio mihi eapere licet, quin potius longe magis timendum et vigilantia acuenda et sollieitudo de me ipso au- genda, ut salver ipse et salvem alios.
Tenere ob oculos eorruptionem mei totius, pravitatem ani- mae et eorporis foeditatem. Idem enim ego foedum uleus et apostema, ex quo tanta sanies peccatorum, tantaque lues vi- tiorum. ; ;
4. Repetitio, misera quia somnolenta vel certe torpore vel- uti sopore obruta ae vitiata. Domine, miserere!
Quantas debeo gratias benignissimo Deo, qui me adolescen- tem, in viam perditionis declinantem, dignatus est vocatione sua saneta et eo me nescientem fere perduxit, ubi agnito per- verso studiorum meorum ordine vitam deineeps secundum Ip- sum recte ordinarem et, perspecta ac damnata mundi pravitate, a rebus vanis ae mundanis me reciperem! Quam multi iuvenes, me longe meliores, in mundi turbine relicti, dein in fallacias ae insanias falsas ae scelera abrepti, fors misere perierunt aut peribunt! Quibus sciïlicet sol iste intelligentiae non ita illuxit. Quid vero si in hoc tanto lumine ego non ambulem digne vo- catione mea!
9. De inferno.
Quae boni euiuseumque delectabilis privatio, quae mali af- flietivi tolerantia, in animo aut in corpore, videri esse aliquid potest in comparatione inferni! O gratiam, o misericordiam! In imagine pertransit homo.
Patienter meministi, animam meam in hoe eorpore, velut in ergastulo inclusam, agere, meque in hae miseriarum valle
98 OCTIDUA
inter bruta animalia exsulare, donee educamur in libertatem filiorum Dei. |
Dies 3.
i. Homo cum mortuus fuerit et nudatus omnibus bonis ex- ternis... Quam bene, a rebus vanis ae mundanis tempestive se recepisse! Consumptus, tum demum corporis mei foeditas tota quanta patebit, dissoluta nive quae illam tegebat, ceterisque velis aut involueris sublatis.
Ubi quaeso est? Quod ero eoram Deo, hoc ero, nec melior nee deterior quam qualis Eius oculis comparebo.
Bonum et malum, hoc iam non emendandum in aeternum, ilud non amplius augendum nec perficiendum in aeternum! Fit punetum.
O Domine, vocabis me et ego respondebo Tibi, operi ma- nuum tuarum porriges dexteram. Tw quidem gressus meos di- numerasti, sed parce peccatis meis.
2. ludicium . particulare.
Iudex. Quam turpe foret ae pudendum, quam triste ac la- mentabile, si eoram hoe Iudiee meo alius comparerem ab eo quem me ipse eredebam ; si rationes, quas satis bene compositas existimabam, intrieatas coram Eo ae male ordinatas et confu- sas reperirem ; si minus habens inveniar iuxta pondus sanctua- rii. Quis horror, quis tremor, quae desperatio, in malo iam ir- reparabili!
Illumina, Domine, oculos meos, ne unquam obdormiam in morte!
Ratio exaetissima :
de beneficiis, o quot et quantis, qua gratitudine accepta, qua fidelitate custodita, quo fruetu impensa?
... de officiis, quam sedulo, quam diligenter, quam fideliter, quam reete gesta, per debita media ad propositum sanctum fem?
de peccatis, qua poenitentia deleta, expiata, vindicata, qua eura, quo labore expuneta, emendata ?
de virtutibus, quam studiose, quam pure, quam fortiter, quam constanter exercitae, auctae, perfectae?
Quam ergo non leviter, non oscitanter, non tepide agendum!
Quam non facile, immo numquam exstimandum, satis esse factum!
3. Repetitio.
Quantum ab illusionibus timendum! Quanta eura servien- dum fideliter Domino ne lumina sua, tantopere in hae tene- brarum valle et praesertim in hoe meo gradu et offieio necessa-
DUNT ERE TNT m . KE ACE ur amend SP ad, te Lyman iiu e LL
ROMAE 1830 99
- ria, subtrahat! Deus misereatur nostri, illuminet vultum suum
super nos... ut cognoscamus in terra viam tuam.
4. Iudicium wniversale.
Quam plena ibi ae superabundans fiet iustis restitutio fa- mae, bonorum, integritatis membrorum ae vitae. Vere centu- plum et ultra. Isti dieunt: Ubi est dies Domim? Veniat. Ego autem non sum confusus, te pastorem sequens et diem hominis non desideravi. Non timebo quid faciat mihi homo.
Dies 4.
1. De regno Christi.
Neminem fore sanae mentis qui non eupidissime Christi servitio se totum offerat et addieat.
Qui se obsequiis Illius prorsus duxerint mancipandos, etiam maiora et praeclariora quaedam munera oblaturi sunt.
2. De Incarnatione.
Genus humanum totum, rebus vanis ae mundanis manci- patum, sub rebellione carnis, sensuum, amorisque proprii ae mundani, Creatori suo rebelle, a fine suo prorsus aberrans in aeternam perniciem. Patris praevaricatoris filii praevarica- tores ipsi patre peiores. Scelera sceleribus cumulant, sub dam- natione positi, damnationem ipsi suam quasi certatim confir- mant. Talia verba, talia opera.
SS. Trinitas. Sola sua miserieordia mundum, sceleribus mersum, salvare eonstituit ae pereuntibus omnibus remedium offert, idque cum ad summum exerevisset hominum perversitas ac bestialitas.
Numquid similem Domini miserieordiam et nune non spe- remus?
Gabriel angelus. Quam idoneus, qui fidelis manserat inter tot socios suos, nune rebelles daemones! Quam diversa horum utrorumque nune sors est! Talis et hominum, qui vel finem Creatoris eonsequuntur vel illo excidunt. —
B. V. Maria. O gloria gentis nostrae! O dilecta Deo et electa, quae sola praevarieationis expers gratiam invenisti pro nobis omnibus, qui sumus gens tua et cognatio tua! Quae tibi laudes, quae tibi gratiarum aetiones? Nam fis Mater Dei, Re- gina angelorum et hominum, sed nonnisi quia consentis fieri Regina Martyrum! Disquisitis studiose verbis compellare Pa- trem, Filium, Spiritum Sanetum. Gloria in excelsis . ..
3. Nativitas Dom.
B. Virgo in suo itinere ete. Vere gloria filiae regis ab intus. Quis in paupere uxore pauperis Ioseph Reginam coeli ac ter- rae agnovisset?
100 OCTIDUA
Ioseph, eura ae sollicitudine, ut eaput sanctae Familiae, sed nil obtinet ab ignorante ac ingrato mundo. Laus Deo! Cum sponsa adorat sapientiam in mysterio absconditam.
Ancillula, minus sapiens, aerius institerit pro obtinendo hospitio, sed tandem, exemplis Ioseph et Mariae, et ipsa re- signata.
Sed duleis Jesus, quoniam ipse voluit, primam vocem si- milem omnibus emittit plorans. Sie nasci elegit... quod ad finem sie conduceret.
4. Repetitio.
9. Applicatio sensuum.
Ancillula, quae haud dubie profecerit ex tam sanctis exem- plis, mihi imitanda, eum B. V. et SS! Sponsi exempla sublimi- tate sua captum meum superent.
Audire, praeter monita mihi personalia, divinus infans ad- monet de officio : Insta oportune importune, argue, obsecra, in- crepa in omni patientia et doctrina, vigila, in omnibus labora, opus fac evangelistae, ministerium tum imple.
Dies 5.
1. Fuga in Aegyptum.
Dei providentia. Persecutiones, indigentia, contemptus, do- lores, non abundantia rerum, non honor, non commoda. Conii- cit in perieula et in tribulationes multas ut eripiat. Haec ma- lora et praeclariora munera.
Angelus triste nuntium adfert, nil minus promptum quam quum laeta nuntiare iubetur, fidelis minister qui facit verbum eius, ad audiendam vocem sermonum eius. Haec dispositio mihi generose imitanda, sive plaeentia loqui sive displicentia pro meo munere debeam.
Ioseph. Sollicitudo maxima, sed, cum resignatione et fidu- cia, obedientia promptissima. ;
Virgo M. et divinus Infans. Ita Pater, quoniam sic fuit pla- cibum ante Te.
Multa utique tum in fuga, tum eommorationis tempore in Aegypto passi sunt. Quis utique vel eogitatione assequatur? Tamen salvi et incolumes.
2. Vita Domini abscondita.
Oboedientia, exsecutionis, voluntatis et iudicii etiam, mente ad Deum Patrem erecta, imitanda mihi erga S. Pontificem. Virtutes vitae privatae, benignitas, mansuetudo, etiam erga eos qui molesti et importuni aut iniuriosi, absque ullo umquam impatientiae aut perturbationis aut fastidW signo, perpetua affabilitas ae suavitas, simplicitas, modestia, silentium.
ROMAE 1830 101
x
Fabrilia exercet, ita bene impensum tempus ab Eo qui est. aeterna Sapientia et Omnipotentia, quia haee voluntas Patris. Sacrificium temporis.
3. Repetitio. |
(Sub vesperam perturbatus ordo, quod ad Pontificem mo- ribundum (") vocatus essem cum quibusdam aliorum. Ordinum Generalibus).
4. De 2 Vexulis.
Uterque dux omnes advocat.
Lucifer mittit innumeros suos ad nocendum, nullis civita- tibus aut locis, nullis personarum generibus immunibus relic- tis. Ergo nee religiosi Societatis, nec eorum domus immunes, nec quisquam illorum, quoeumque gradu aut loco sit.
Dies 6.
3. De 2 Vexillis.
2. De 9 hominum classibus.
Non iam adeo de carnis, sensuum, amoris proprii ae mundi rebellione quam de eorumdem quattuor illusione cavendum.
Acceptare, desiderare, eligere.
Acceptare quae sensui ae naturae eontraria divina Boni- tas immittit, facilius est, etiam cum gaudio partis superioris.
Desiderare etiam non difficile... modo ne lumen sapien- tiae obscuretur.
Eligere difficilius, ob periculum wlusionis sub praetextu valetudinis, decentiae, boni universalis etc., ne specie boni de- ceptus à vero bono divellar. Quantum hie lumen Det, quanta de- liberationis puritas requiritur; quanta item vigilantia et ar- rectus oculus intentionis et auris cordis arrecta ad Domini vocem!
Quo plus subtrahitur naturae... eo melius, Quidquid pla- cet ete.
3. De 3 modis humilitatis.
4. Repetitio.
9. De investiganda divina voluntate et cordis dispositione.
1° Quid a me Deus? Spera in Deo. Maior fiducia et dere- lietio mel rerumque mearum omnium in manus Domini, quae hueusque tam misericorditer ac miserabiliter me ac mea gu- bernarunt, sed simul fac bonitatem. Item pro Societate vigil sollieitudo et opera strenua, sed cum maiori fiducia in Eo euius causa est, non nostra.
2° Quid ego a Domino? Pro me quid, Domine, nisi veram sanetitatem. Nil refert rerum copia, hominum aestimatio, sa-
(1) S. P. Pium VIII, qui obiit d. 30 Nov. 1830.
^ 102 OCTIDUA
nitas, vita longa, an eontra inopia, contemptus, aegritudo, vita brevis; immo haee in desiderio animae, si solum aequalis gloria j tua. Sed... [
Pro Societate, quod hominibus non satisfaciat minus do- s lendum, sed quod tibi...! 1
3. Media, humilitas, maior compunctio, sermo parcior
et frequentior et ardentior oratio. Tanta depreeanda, tanta postulanda !
Domine, quid me vis facere? Domine, quid me vis pati? Domine, quid me